‘Ik ga naar Cuba voor het verpest is’

De actrice Natalie Morales (1985) schreef een open brief aan haar Amerikaanse landgenoten die zeggen nog naar Cuba te willen gaan ‘voordat het land helemaal verpest is’.  Zij vraagt haar landgenoten om een gunst: ‘Ga gerust naar Cuba als je dat wilt, maar wees bewust van wat er zich afspeelt. Probeer zoveel mogelijk bij de mensen thuis in casas particulares te verblijven en niet in hotels. Zij zullen er beter voor je zorgen, het voedsel is er beter en je stopt minder geld in de zakken van het Castro-toerisme. (…) . En in God’s naam, draag niet zo’n fucking T-shirt van Che Guevara’. Hier volgt haar brief.

havana-huizenblok-ruineVorige week bezocht ik mijn vriendin Michaela met een tas vol spullen. Haar man Fred bezoekt Cuba en was zo vriendelijk mijn koerier te zijn. Ik gaf hem o.a. twee pakjes koffie mee. Jazeker, ik gaf hem Cubaanse koffie mee. Het is absurd en hilarisch en iedere keer als ik het iemand vertel, was ik geschokt. Cubaanse koffie is te duur voor de gemiddelde Cubaan om zelf aan te schaffen. Zij gebruiken oude koffie nog een tweede keer – zoals Cubanen alles hergebruiken – of mengen het met erwten of cichorei. Ik koop een pak voor drie dollar bij de supermarkt. Koffie is maar een van de zaken die ik en mijn familie naar familieleden in Cuba sturen. Bijna maandelijks sturen we geld, medicijnen, injectiespuiten voor de tante met diabetes (want in het ziekenhuis zijn geen ongebruikte injectienaalden meer), babykleren, ondergoed, schoenen of voedsel (er bestaat zelfs een website n de VS om voedsel naar Cuba te sturen, maar tegen absurd hoge prijzen). Kortom, zonder onze hulp kunnen zij niet overleven.  Voor veel Cubaanse-Amerikanen in de VS zijn dit maandelijks terugkerende rituelen.

Waarom?
In de meeste landen behoren de beroepen van arts, advocaat of vergelijkbare beroepen tot de beter betaalde, maar hier verdien je hoogstens 20 tot 30 dollar per maand. Een fles shampoo in de winkel kost al drie dollar. In theorie zijn producten gerantsoeneerd, maar in de praktijk zijn dergelijke producten in staatswinkels altijd uitverkocht en is je maandelijks rantsoen volgens het bonnenboekje, mager en ontoereikend. En als je op het platteland woont? Als je boer bent en je hebt een koe en je familie lijdt honger en je besluit het dier te slachten? Dan word je gevangen genomen want het is niet ‘jouw koe’, het is de koe van iedereen. Het ware communisme in de praktijk.

‘Cuuuuuba’
Nu u dit weet, kunt u zich indenken hoe ik me voel bij een diner, een evenement in Hollywood of bij een interview, als een ‘ontwikkeld’ iemand ontdekt dat ik Cubaan ben. Ik bereid me dan voor op het onvermijdelijke: ‘Oh, Cuuuuuuba;’- alsof of het om een sexyvrouw of een heerlijk gerecht gaat – gevolgd door de opmerking: ‘Ik moet er naar toe voordat het helemaal ingestort is!’ Ik probeer beleefd te blijven want ik weet dat mensen die van zichzelf denken attent te zijn, dat in het geheel niet zijn. Dus vraag ik: ‘Hoe bedoelt u, ingestort?’ En zij antwoorden altijd: ‘Het oogt zo cool. De tijd is er stil blijven staan. Zij hebben van die oude auto’s en zo. …En dat zal snel veranderen!’ En afhankelijk van de situatie, zeg ik: ‘Wat zal er in Cuba dan instorten? Stromend water? Genoeg voedsel. Vrijheid van meningsuiting? Ongecontroleerde media en internet? Toegankelijkheid van de gezondheidszorg? Wilt u nog naar Cuba voordat alle gebouwen zijn hersteld? Voordat de mensen echt van hun salaris kunnen leven. Of voordat het onderdrukkende communistische regime omvergeworpen is? Haast u en ga de mensen zien en meemaken die in deze zeepbel leven, speciaal voor u gemaakt zodat u een foto kunt maken en plaatsen op Instagram.’

man-op-dakrand

Een man zit op een dakrichel in Havana, foto Natalie Morales

Instortende balkons
Ga gerust naar Cuba, maar wees wel bewust van wat er zich afspeelt. Cuba lijkt op een schitterend vernielde foto. Maar het is geen topfoto. De oude auto’s zijn niet kitscherig, ze zijn geen keus. Het is alles wat ze hebben. De oude gebouwen zijn niet zorgvuldig  bewaard; de balkons storten soms in en er komen mensen bij om.  De jonge meisjes die zichzelf prostitueren doen dat niet omdat ze niet genoeg van oude Canadese mannen krijgen, maar omdat het beter betaalt dan een dokter verdient. Ziekenhuizen voor gewone Cubanen zijn niet de ziekenhuizen die Michael Moore liet zien in zijn film Sicko. Dat was een eliteziekenhuis voor hooggeplaatsten uit de partij en het leger en voor goedbetalende buitenlandse toeristen. De gewone ziekenhuizen zijn vaak smerig, de toiletten een verschrikking en patiënten moeten hun eigen lakens, dekens, kussens en handdoeken meenemen. Dokteren moeten naalden hergebruiken. En dit is dan Havana. Ik weet het niet zeker, maar in de meer afgelegen delen van het land zal het niet veel beter zijn.

Cuba - Havanna - 12-02-2007 T shirts met de afbeelding van Chequevara in de souveniersafdeling in het huis van Che. Foto: Sake ElzingaFucking T-shirt
Ga gerust naar Cuba als je dat wilt. Maar mag ik u een gunst vragen. Wees bewust van wat er zich afspeelt. Probeer zoveel mogelijk bij de mensen thuis in casas particulares te verblijven en niet in hotels. Zij zullen er beter voor je zorgen, het voedsel is er beter en je stopt minder geld in de zakken van het Castro-toerisme. Vraag de mensen wat er werkelijk gebeurt, niet naar het verhaal dat ze standaard zullen vertellen. Dingen veranderen in Cuba. Misschien is het beter de dingen te zien voor zij veranderen en zelf deel uit te maken van die verandering in positieve zin. En in God’s naam, draag niet zo fucking T-shirt van Che Guevara.’

natalie-morales

Natalie Morales

Bron:
* Tijdschrift The Flood
Natalie Morales is een Cubaans-Amerikaanse actrice, schrijfster en filmmaker.

Advertenties

One thought on “‘Ik ga naar Cuba voor het verpest is’

  1. Ben het honderd procent eens met de schrijfster. Ook ik erger me mateloos aan al die mensen die nog snel even naar Cuba willen ‘nu het nog kan’, ‘voordat alles verandert’. Eerst hield ik me in, maar omdat ik het nu zo vaak hoor, geef ik die mensen tegenwoordig lik op stuk en vraag ik ze of ze het de Cubanen soms niet gunnen, die veranderingen? En die ‘mooie oude auto’s’, willen ze daar in Nederland ook in rijden? Meestal zijn deze mensen helemaal niet op de hoogte van wat er in Cuba speelt en in welke ellendige omstandigheden een groot deel van de Cubanen leeft. Er valt nog heel wat uit te leggen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s