Cubaanse aartsbisschop Ortega treedt af

De Cubaanse kerkleider Jaime Ortega Alamino die een sleutelrol speelde bij de toenadering tussen Cuba en de VS, zal binnenkort aftreden. Juan de la Caridad Garcia Rodriguez (1948), aartsbisschop van Camagüey, zal hem opvolgen als nieuwe aartsbisschop van de Cubaanse hoofdstad. Jaime Ortega (79) bleef op verzoek van het Vaticaan na zijn 75ste verjaardag nog vier jaar in functie. Tijdens zijn 35-jaren durende pontificaat in Havana verwelkomde hij drie pausen in Cuba.

jaime-ortega-vlag

Jaime Ortega

Jaime Lucas Ortega y Alamino werd geboren op 18 oktober 1936 in Jagüey Grande, Matanzas, Cuba. Hij studeerde theologie in Quebec en werd vervolgens in zijn geboorteplaats parochiepriester. Paus Johannes Paulus III benoemde hem in 1978 tot bisschop van Pinar del Rio en drie jaar later tot bisschop van Havana. In 1994 werd hij tot kardinaal benoemd.

Werkkamp
In 1963 nam Cuba een wet aan die alle mannen tussen de 17 en de 45 jaar verplichtte in militaire dienst te gaan. Ortega werd in 1966 opgeroepen maar zoals veel geestelijken, beschouwde de regering hem niet betrouwbaar genoeg voor het leger en zond hem daarom naar een militair werkkamp in Camagüey waar intellectuelen, homoseksuelen, geestelijken, dominees  en dissidenten waren geïnterneerd. Hoewel Ortega tot voor kort nooit publiekelijk sprak over deze 8 maanden in het kamp, spreken zijn celgenoten over opstaan om 4 uur ’s ochtends, schreeuwende bewakers, smerig water en slecht eten, dagen waarin suikerriet gekapt werd en onrustige nachten in oncomfortabele slaapzakken. Velen ontvluchtten Cuba als ze uit de kampen kwamen en sloten zich aan bij een snel groeiende diaspora in Florida, Spanje of elders. Maar Ortega zei altijd dat weggaan geen optie was.

Vrijlating politieke gevangenen
Ondanks de vervolging in de beginjaren van de revolutie, zou Ortega uitgroeien tot een van Cuba’s vooraanstaande persoonlijkheden met uitzonderlijke invloed op de Cubaanse machthebbers. Zo bemiddelde hij in 2010 bij de vrijlating van een groep politieke gevangenen, de zozgenaamde Groep van 75.  Mede dankzij zijn bemiddeling kwamen in 2011 ook de laatsten van deze groep politieke gevangenen vrij, waarvan de meesten – al dan niet vrijwillig – naar Spanje gingen.

Timide
Volgens leden van de democratische oppositie was Ortega in zijn relatie met het Cubaanse regime te timide en sloeg hij niet altijd hard genoeg met zijn vuist op tafel. Dit vooral om de moeizame verworvenheden voor het instituut van de katholieke kerk niet in gevaar te brengen. Verder treft hem het verwijt, dat hij katholieke priesters, die openlijk de Cubaanse dictatuur kritiseren, zoals Dagoberto Valdés en José Conrado Rodriquez, heeft laten vallen. Ook hield hij grote afstand van christelijke oppositiemensen, zoals Oswaldo Payá.

Grotere ruimte
Maar ook Dagoberto Valdés, die zich na druk van Ortega terugtrok als uitgever van het kritische bisdomblad Vitral in Pinar del Rio – destijds nog onderscheiden met de Prins Claus Prijs! – erkent, dat Ortega een grotere en belangrijke ruimte voor zinvolle activiteiten van de katholieke kerk heeft geschapen. Zoals de bouw van een nieuw seminarie en allerlei nuttige en noodzakelijke liefdadigheidsprogramma’s, waaronder tehuizen voor ouderen en gaarkeukens voor de armen. Processies zijn inmiddels toegestaan en de staatsmedia bieden meer ruimte aan de vertegenwoordigers van de katholieke kerk dan voorheen. Dagoberto Valdés zegt over de nieuwbenoemde bisschop Garcia Rodriguez, dat ‘de paus een pastorale en missionaire aartsbisschop heeft  benoemd die de kerk op dit moment nodig heeft, met name de kerk in Havana.

jaime-ortega-y-obama-maart2016

Jaime Ortega en Obama tijdens diens bezoek aan Cuba in maart 2016

Cuba-VS
Het was kardinaal Ortega die in 2013 een brief van de paus bezorgde bij president Raúl Castro en president Obama toen de geheime gesprekken tussen beide landen dreigden vast te lopen. ‘Het is eerlijk om te constateren dat de rol van de kerk bij de toenadering cruciaal was en dat kardinaal Ortega een centrale rol speelde’, aldus Philip Peters, directeur van het Cuba Research Center in Virginia en dat ‘hij hier 20 jaar aan heeft gewerkt.’

Bronnen
* Diverse persbureaus

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s