Castrisme vreest ‘de rijkdom’ van kleine zelfstandigen

Sinds de presentatie van de partijbesluiten, samengevat in Conceptualización del Modelo Económico en Social Cubano de Desarrollo Socialista*, is artikel 104 over het niet toestaan van concentratie van eigendom en rijkdom, vermoedelijk het meest besproken artikel. De onafhankelijke journalist Orlando Freire Santana beschrijft de vrees voor verrijking van de pas ontstane nieuwe groep van kleine ondernemers of cuentapropistas. Hij vraagt zich af of maatregelen tegen de verrijking ook zullen gelden voor de groeiende toplaag met nieuw geld in Cuba.

cuentapropista-niuris-higueras-propietaria-del-restaurante-atelier-de-la-habana-en-marzo-de-2016

Cuentapropista Niuris Higueras, eigenaresse van het Restaurante Atelier in Havana

Tijdens geen enkele partijvergadering bleef artikel 104 buiten de discussies. En het ergste voor de voorstanders van hervormingen is dat in de meeste gevallen steun werd betuigd aan het regeringsstandpunt dat zelfstandigen die los van de staat opereren, zich niet mogen verrijken. Dat is in elk geval het beeld dat de staatsmedia benadrukken in berichten over debatten over Conceptualización y el Plan Nacional de Desarrollo Económico y Social hasta el 2030. In Santa Clara bepleitte men bijvoorbeeld tijdens een vergadering van de Poder Popular / Gemeenteraad ‘de uitbreiding van nieuwe rijken in Cuba te voorkomen.’ In dezelfde stad maar tijdens een bijeenkomst van journalisten werkzaam bij de officiële media was men het eens over een onderzoek naar de vraag ‘hoever men de concentratie van de rijkdom gaat toestaan om te voorkomen dat mensen denken zich te kunnen verrijken op kosten van het volk’. In andere gevallen verscholen de aanvallen op de rijkdom zich achter loftuitingen op de weldaden van het socialisme. Zoals tijdens een bijeenkomst van de Sindicato Nacional de Hotelería y Turismo / Nationale Bond voor het Hotelwezen en Toerisme toen men concludeerde dat het ‘ontoelaatbaar is dat de concentratie van rijkdom tegen de principes van het socialisme ingaan.’

uneac-september2016-over-pcc-documenten

In september jl besprak de kunstenbond UNEAC de partijdocumenten. Achter de microfoon met bril voorzitter Miguel Barnet.

En de werknemers in de gezondheidssector in Bayamo eisen dat ‘de Staat de concentratie van eigendommen en rijkdom in natuurlijke of juridische personen en niet behoren tot de Staat, regelt volgen de principes van het socialisme.’ De kunstenbond Unión Nacional de Escritores y Artistas de Cuba (UNEAC), met voorzitter Miguel Barnet en de huidige Minister van Cultuur, Abel Prieto, op de eerste rij in de bijeenkomst, suggereert dat ‘het werk als cuentapropista of zelfstandige kleine ondernemer aan niemand de ruimte moet geven zich persoonlijk te verrijken.’

Productie ontmoedigen
Zij die zo denken schijnen te vergeten dat dergelijke dreigementen de wens van kleine ondernemers of cuentapropistas, landbezitters en leden van coöperaties om te produceren kan frustreren. Niemand kan immers rustig slapen als de dreiging bestaat dat zijn zaak zal worden geliquideerd door de staat.

winkel-huishoudelijke-apparaten-in-1968-genaast

Casa Rivero in Havana was een bekende zaak voor huishoudelijke artikelen. De winkel werd in 1968 genaast.

Verder maakt het angstig als onbekend blijft welke mechanismes de regering zal gebruiken om de bedoelde verrijking tegen te gaan. Er zou sprake kunnen zijn van indirecte maatregelen of economische ingrepen – het minst traumatisch – maar men moet ook beangstigende ingrepen niet uitsluiten via directe of administratieve maatregelen in de stijl van het Ofensiva Revoluciónaria / Revolutionaire Offensief van 1968**.

Logica van de ideologie
Zolang de economische logica gehinderd wordt door de logica van de economie en zolang de veranderingen op het eiland geremd worden door de afkeer van hardliners uit de Cubaanse Nomenklatura, zullen de economische hervormingen niet verder komen. Men zou de Cubaanse machthebbers moeten uitleggen hoe achterlijk China was in de periode voorafgaand aan de periode van Deng Xiao Ping en het waarom: om een kleine groep Chinezen te verbieden rond te rijden in moderne auto’s, veroordeelden de maoïsten 800 miljoen Chinezen tot het gebruik van fietsen.

antonio-castro-turkije-juni2015-3

Op de foto: Fidel’s zoon Antonio (in paars shirt) tijdens een luxe-vakantie met een groep vrienden in Turkije in 2015. In een reactie op de website Diario de Cuba wordt op deze verrijking van het ‘nieuwe geld’ in Cuba gedoeld. ‘We zullen zien of de maatregelen tegen de verrijking zullen worden toegepast op allen of enkel gelden voor hen aan de onderkant. Al vele jaren hebben zij aan de top jachten, bankrekeningen en woningen in Europa’, aldus een reactie van een sitebezoeker onder het artikel van Orlando Freire Santana.

Toplaag
De Cubaanse autoriteiten hebben ook hun gewoonte nog niet verloren de eigen concepten en wijzen van regeren te exporteren. Denk aan de export van de guerrilla in de jaren zestig en het model ter controle van de samenleving zoals die van de Chavisten in Venezuela. President Raúl Castro veroordeelde nog onlangs in september tijdens de Conferentie van de Niet-Gebonden-Landen op het eiland Margarita in Venezuela de rijkdom in de wereld (verkregen door anderen natuurlijk). Volgens de Cubaanse regering ‘heeft de internationale economische orde door de grootmachten geleid tot een wereld waar 360 personen een jaarlijks rijkdom bezitten die even groot is als de inkomsten van 45% van de wereldbevolking.’ Men zou de generaalpresident zijn opinie moeten vragen naar zijn mening over de fortuinen die boven water komen in totalitaire samenlevingen als presidenten en andere machthebbers worden vervangen.

 

Bron
* Orlando Freire Santana op de website Diario de Cuba, 4 oktober 2016

Noten
* De teksten van de resoluties over de twee partijdocumenten: Conceptualización del Modelo Económico y Social Cubano de Desarrollo Socialista en het Plan Nacional de Desarrollo Económico y Social hasta 2030 Conceptualización-Modelo-Economico-Social-Cubano-Desarrollo-Socialista.pdf
** Revolutionair Offensief: Fidel Castro rekende in 1960 met de particuliere onderneming af toen hij de grote bedrijven nationaliseerde. Daar kwam in 1968 de onteigening van alle kleine bedrijven, cafés, nachtclubs en winkels bij tijdens het zogeheten Revolutionair Offensief. 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s