‘Paketito’, de clandestiene rivaal van het ‘Pakket’

Feitelijk is het Pakket / Paquete illegaal, maar de Cubaanse autoriteiten tolereren de wekelijkse verspreiding op harddisks en usb-sticks van films en ander audiovisueel materiaal. Materiaal met een godsdienstige of politieke inhoud ontbreekt in het Pakket, waarschijnlijk om problemen met de autoriteiten te voorkomen. Sinds kort kent Cuba nu ook het Paketito / Pakje, dat gevarieerder is en vaak met een kritischer inhoud. Veel materiaal wordt aangeleverd door Cubanen die in het buitenland reizen en materiaal hebben gedownload van YouTube of andere sociale netwerken.

 

paketito

Paketito op het computerscherm

Het Paketito is tot nu toe een clandestien project en ontstond toen jongeren groepsgewijs op informele wijze eigen materiaal uitwisselden en via Paketito lieten circuleren en verrijkten. Carlitos zegt tegen een medewerker van de website 14ymedio dat men ook gecensureerd materiaal verspreid, zoals documenten, notities en films. ‘Ook voegen wij oude publikaties toe die in de vergetelheid zijn geraakt,’ zegt Carlitos. Veel tijdschriften uit het verleden zijn onbekend door ‘het gebrek aan een historisch geheugen’ dat vanwege de censuur op het eiland bestaat. Als voorbeeld wijst hij op het weeblad Bohemia uit 1959 waarin Fidel Castro benadrukte geen communist te zijn. Ook fotomateriaal van voor de Revolutie wordt op deze wijze verspreid, en materiaal van kritische zangers en muziekgroepen als Porno para Ricardo en het duo Los Aldeanos. Die inhoud vormt een groot contrast met La Mochilla / de Rugzak, een pakket dat door de officiële Joven Club wordt verspreid, bedoeld om een tegenwicht te vormen tegen het Pakket. Erg succesvol is het niet en de Cubaanse jeugd laat de Rugzak links liggen. Vlak na zijn overlijden bevatte het aanbod van Joven Club een ontelbaar aantal bijdragen over Fidel Castro.

bohemia-fidel-castro-11011959

Het weekblad Bohemia, opgericht in 1908,  van 11 januari 1959 o.a. over de ‘nationale held’. Fidel Castro. Castro zou de redactie van  het blad nog hetzelfde jaar ontslaan. Nu is het weekblad Bohemia een van de staatsmedia.

Problemen
In het begin waren er veel logistieke problemen en kon Paketito niet regelmatig verschijnen, maar sinds begin 2017 is er sprake van een wekelijkse verschijning. Het Paketito bevat ook een map met teksten die in Cuba verboden zijn, ‘vaak materiaal dat afkomstig is van kritische websites als Diario de Cuba, 14ymedio of Cubanet,’ benadrukt Carlitos.

Download
Het materiaal komt overal vandaan. Een deel wordt gedownload, soms bij wifipunten in de stad en soms op kantoren van staatsinstellingen waar betrokkenen werkzaam zijn. Ook is er materiaal dat met de mobiele telefoon op straat wordt gefilmd wanneer er zich opvallende dingen voordoen. Veel materiaal komt uit het buitenland dat meegebracht wordt door activisten van Paketito, die dat hebben gedownload. Kortgeleden circuleerde de film Hands of Stone in Paketito, een film die tijdens het recente filmfestival van Havana niet vertoond mocht worden en de al langer gecensureerde film van Carlos Lechuga, Santa y Andrés. Ook delen van de veel bekritiserende documentaire van Miguel Coyula over het werk van de dichter Rafael Alcides zijn te zien. Het is niet altijd even gemakkelijk om Paketito in handen te krijgen want de verspreiding van het actiemateriaal moet discreet verlopen. ‘Het is alsof je probeert kaas of garnalen te kopen op de zwarte markt,’ zegt Carlitos.

Bron
* Luz Escobar op de website 14ymedio, 5 mei 2017