Trump’s Cubabeleid treft zwarte Cubanen

De Afro-Cubanen zijn de verliezers als de maatregelen van president Trump tegen Cuba, worden ingevoerd. Zij zijn al langer aan de verliezende hand want de voorzichtige economische hervormingen die de Cubaanse regering invoerde, hebben geleid tot een groeiende kloof tussen Cubanen die toegang hebben tot kapitaal en zij die dat niet hebben. ‘De kloof is niet kleurenblind,’ aldus Alejandro de la Fuente, directeur van het Afro-Latin American Research Institute van de Harvard Universiteit.

afro-cubaanse-vrouwToegang tot kapitaal is afhankelijk van de stroom dollars uit de Cubaans-Amerikaanse gemeenschap. Zwarte Cubanen hebben dat kapitaal niet en kunnen dus niet op gelijkwaardige basis investeren in de particuliere sector. ‘Dollars zijn wit,’ schreef een Cubaanse collega van De La Fuente eens. Hoewel een derde van de Cubanen zwart is, ziet men maar weinig zwarte eigenaren van paladares, casas particulares en winkels. De participatie van zwarte Cubanen in de toeristensector waar dollars worden verdiend, is wel gegroeid sinds president Obama de reisvoorschriften van Amerikanen om Cuba te bezoeken, versoepelde. De nieuwe regels maken het sinds maart 2016 mogelijk zogeheten people- to-people-reizen te maken, ook individueel.

People-to-people
Juist vanwege het verbod om Cuba legaal als toerist te bezoeken (onderdeel van de Amerikaanse embargowetgeving uit 1961), hebben de Amerikaanse bezoekers voorkeur voor een verblijf bij particuliere verhuurders thuis, de zogeheten casa particulares waar ook Afro-Cubanen meer aanwezig zijn. Europese en Canadese toeristen verblijven meestal in all-inclusive hotels, eigendom van de staat. Het bezoek van Amerikaanse toeristen heeft een democratiserend effect op de sector, schept mogelijkheden voor individuen en hun gezinnen en de buurten waar zij wonen, die vooraf buiten de toeristeneconomie vielen.

Arm en zwart
Volgens een verklaring van het Amerikaanse Ministerie van Financiën en het bureau Office of Foreign Assets Control (OFAC) van 16 juni maakt president Trump een einde aan de individuele people-to-people-contacten. Doelwit van het Trumpbeleid zijn de Cubaanse strijdkrachten die de Cubaanse economie controleren. Maar door de mogelijkheden van people-to-people–reizen buiten de toeristenfaciliteiten van de staat, in te perken worden de armere Cubanen, inclusief de Afro-Cubanen disproportioneel geschaad. Het nieuwe beleid van Trump, noch de economische hervormingen van de Cubaanse regering, zijn principieel racistisch. Maar de uitvoering van deze maatregelen hebben wel een raciaal-specifieke consequenties van maatschappelijke aard.

Racismedebat
Afro-Cubanen weten dat de enige tegenkracht sociale mobilisering en het versterken van het politieke bewustzijn zijn. Maar Cuba is niet vriendelijk voor autonome en niet door de staat gecontroleerde maatschappelijke mobilisatie, maar desondanks groeit de Afrocubaanse bewustzijnsbeweging. Ontstaan tijdens de economische crisis van 1991 toen de Sovjet Unie ineen stortte, is deze beweging nu groter en complexer dan een aantal jaren terug. Het begon als een culturele beweging, geleid door hiphopkunstenaars, schilders, schrijvers en filmmakers die kritisch zijn over raciale discriminatie in Cuba. Nu zijn er ook sociale werkers bij betrokken die actief zijn in de armste buurten van Cuba; organisaties die juridisch advies geven, genderactivisten, bloggers en makers van websites over Afro-Cubaanse thema’s. En er zijn organisaties die hun eisen formuleren in het kader van de roep om burgerschap en mensenrechten. Deze organisaties hebben met succes een debat geopend over het racisme in de Cubaanse samenleving, maar hun vermogen om de politiek te beïnvloeden blijft zacht gezegd beperkt. Cubaanse autoriteiten wantrouwen elke sociale beweging die buiten hun eigen controle opereert en weigert een serieus debat met deze groepen aan te gaan.

toerisme-room-for-rent

Kamer te huur

Verliezende partij
Deze activisten kunnen maar weinig klaarspelen teen de nieuwe plannen van Trump met Cuba of tegen de economische effecten van de economische hervormingen in Cuba zelf. Zij missen de platforms om effectief te reageren op veranderingen in het beleid zoals die nu door de Trump-administratie werden aangekondigd. Het hoofddoel van het nieuwe beleid zijn de Cubaanse strijdkrachten, maar zeker is dat in dit proces de Afro-Cubanen opnieuw de verliezende partij zijn.

Bron
* Alejandro de la Fuente in de Miami Herald, 29 juni 2017
Link
* Spectaculaire stijging van het aantal VS-toeristen, website Cubanismo, 27 juni 2017

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s