Mijn eerste ontmoeting met de geheime dienst (deel 2)

Uiteindelijk wilden ze dat ik voor de geheime dienst zou werken als informant, om hen informatie te geven over gecensureerde kunstenaars waar ik mee te maken heb, met name over Tanía Bruguera. Ze wilden dat ik hun economische bronnen probeerde te achterhalen. Ze zeiden dat iemand in het buitenland deze dissidente activiteiten stimuleerde, een belangrijk iemand die kunstenaars, activisten en media verenigde tegen de regering van de Castro’s.

theater-adonis-milan-portret

Theaterdirecteur Adonis Milán die werd aangezocht als mogelijke chivato / verklikker.

Als ik gehoor zou geven aan hun verzoek om informant te zijn, zouden ze mij voordeeltjes voor mijn theatergroep geven en zouden ze me een project geven van de Consejo Nacional de las Artes Escenicas / Nationale Raad voor de Podiumkunsten (CNAE), waar ik een staf van acteurs zou hebben en later een officiële aanstelling. Ze verzochten mij een document te ondertekenen waarin ik beloofde om voor de Staatsveiligheidsdienst te werken. Ik vroeg om het document te laten lezen, waarop de luitenant-kolonel antwoordde: ‘Als je het leest, teken je’. Omdat theater in mijn genen zit, bedenk ik het meest naïeve idee van alles, om dubbelagent te worden en valse informatie aan de geheime dienst te geven. Ik speelde in een scène die niets met fictie te maken had. Uiteindelijk halen ze het document tevoorschijn, waarop met zeer grote letters stond geschreven Onder ede, een woord dat me deed terugdeinzen. Maar het was te laat of althans dat wilden ze me laten geloven. Ze moesten het papier vervangen, omdat ik op het eerste een inktvlek gemaakt had, omdat mijn handen bleven zweten van de zenuwen. Ik vulde het formulier in, waarin ze mij persoonlijke gegevens vroegen en vervolgens ondertekende ik.

theater-politie-optreden-bij-vijanden-van-volk

Politie en geheime dienst verhinderen in november 2017 dat bezoekers de voorstelling van Vijanden van het Volk bijwonen. Zie ook YouTube, 3 minuten.

Cursus verklikker
Daarna vertelt de luitenant-kolonel me dat hij bij het Instituut van het Boek /Instituto del Libro een functie had en de andere metgezel spoedig zou beginnen bij de CNAE. Zij uitten hun afkeur van het toneelstuk Departures en de regisseur, Nelda Castillo, en vroegen me of ik enige band met haar had. Ze zeiden dat ze me een soort cursus zouden geven waar ik leer om informatie van mensen te krijgen en ze wilden dat ik hen vertelde welke theaterstukken gaan over ideologische problemen. Onafhankelijke kunstenaars die voor zichzelf werken, lopen meer risico dan kunstenaars die voor een staatsinstelling werken. Ze namen afscheid van mij met een hartelijke handdruk, alsof ze me lieten voelen dat ik nu een van hen was. Voordat ik wegging, lieten ze me weten dat ik niet kan communiceren over wat we besproken hadden, zelfs niet met mijn hoofdkussen en ze drongen er bij mij op aan om theater te maken dat niets met politiek te maken heeft. De ondervraging duurde ongeveer vier uur. Al op straat begon ik over alles na te denken, begreep ik dat de rol van dubbelagent geen kinderspel was en hoe gevaarlijk het kon zijn. Natuurlijk ging het werken als informant voor de Staatsveiligheidsdienst in tegen mijn principes, ook al denken ze dat het gemakkelijk zou zijn om me te manipuleren omdat ik kunstenaar, jong en homo ben. Ze vergisten zich. Omdat ik nooit mijn geloof, toewijding en respect voor kunst en kunstenaars zou verraden.

theater-affiche-maquina-hamlet

Affiche van de voorstelling Máquina Hamlet in het theater Perséfone, geleid door Adonis Milán.

Verraad
Wij kunstenaars zijn en worden de ware revolutionairen, wij wedden op een revolutie van denken en doen. Wij geloven in de vrijheid en het respect voor het individu, wij geloven in echte democratie. We hebben vertrouwen in verandering. Een paar dagen geleden, nadat ik dit alles aan mijn vriendin de actrice Lynn Cruz vertelde, stuurt ze mij deze sms: ‘Beste Adonis. Niemand herinnert zich nog wie in Spanje regeerde toen Cervantes El Quijote schreef, maar de hele wereld weet wel van wie Don Quijote is. Regeringen gaan voorbij, maar kunst is voor altijd. Judas geloofde dat het verraden van Christus een alledaagse zaak was, en je ziet wat er gebeurde. Dit zijn de allesbepalende momenten, creëer, schrijf, maak een toneelstuk, verdedig je theater, verzet je zoals Carlos Celarán, Carlos Díaz en Nelda Castillo. Ze zijn allemaal begonnen in de huiskamers van hun woning. Kracht zit niet in het lichaam, maar in het wonder van de geest. Leve de kunst voor altijd! Ik hou veel van je. Werk voor jezelf en je kunst.’

Linken
* Havana Times: Cuban Artists and Civil Servants under Attack
Op deze Cubaweblog, 8 september 2016. Doen alsof …. op Cuba tot kunst verheven, Maartje Duin, Wordt Vervolgd van Amnesty International.

Geef een reactie

Gelieve met een van deze methodes in te loggen om je reactie te plaatsen:

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s