Het hardnekkig stilzwijgen van de Chileense president

Ons commentaar op de actualiteit

Vorige week zondag kwam de Chileeense president Michelle Bachelet in Havana aan voor een officieel bezoek van twee dagen. Centraal tijdens dit bezoek stonden de economische banden tussen beide landen. Die zijn toegenomen, maar Bachelet liet weten op economisch terrein verder te willen gaan. De Chileense export naar Cuba is van 1996 tot 2016 verdubbeld, met een huidige totale waarde van 35 miljoen dollar. Ook het aantal Chileense toeristen dat Cuba bezocht verdrievoudigde tussen 2010 en 2015 tot 49.000. De export van Cuba naar Chili is in tien jaar gestegen van 1,4 naar 4,3 miljoen dollar in 2016. Bachelet vond de cijfers positief, maar onvoldoende gezien het grote potentieel van de groeiende handelsbetrekkingen.

bachelet-inspectie-08012018

Raúl Castro en Michelle Bachelet inspecteren de wacht

Ontmoetingen
Voor het overige was sprake van ideologische nostalgie. Bachelet sprak o.a. met persoonlijkheden uit de wereld van de kunsten. Onder hen was de voorzitter van de officiele schrijversbond Miguel Barnet Ook de minister van Cultuur, Abel Prieto, schoof aan. Deze functionarissen zijn sterk verbonden met de Cubaanse staat en zullen de onvrijheid van kunstenaars – ook om het regime te kritiseren- niet aan de orde hebben gesteld. Dan had men beter de filmmaker Miguel Coyula en actrice Lynn Cruz, makers van Los enemigos del pueblo / De vijanden van het volk, kunnen uitnodigen. De première werd enkele weken geleden verhinderd dooor de Cubaanse staatsveiligheidsdienst die bezoekers van het theater bedreigden en dwongen het theater niet te betreden.

Vreemde keus
Bachelet bleek een trouwe bondgenoot van het regime in Havana. Nooit heeft Bachelet kritiek geuit op de stand van de mensenrechten op het eiland. Eenmaal verschilde ze van mening met Cuba. Dat was toen Fidel Castro na het bezoek van de Chileense president zich uitsprak ten gunste van een uitweg naar de zee voor Bolivia. Zwijgen over het lot van Cubaanse dissidenten en systematisch elk contact met deze activisten voor democratie vermijden, siert deze Chileense sociaal-democrate niet. Zij en haar familie waren ooit slachtoffer van de Pinochetdictatuur. Haar vader werd gevangen gezet omwille van zijn inzet voor de mensenrechten. Hij zou in de gevangenis sterven. In april treedt Bachelet af en maakt ruimte voor haar opvolger Piñera. Toch koos ze ervoor om aan het einde van het tweede mandaat als president naar een land te gaan waar het ontbreekt aan democratie een vrijheid.

De redactie
Aldus het commentaar van de redactie in de nieuwsbrief CubaTips die vandaag verschijnt.

Volledige inhoudsopgave nieuwsbrief van vandaag:

logo-van-cubatips-ontwerp-stijn

  1. Commentaar: Het hardnekkig stilzwijgen van de Chileense president
  2. Amerikanen kunnen geen kankervaccin in Cuba krijgen zonder wet te overtreden
  3. De 59ste verjaardag van de Cubaanse Revolutie
  4. Buena Vista Social Club: Adios, afscheid van het oude Cuba
  5. Cartoon: Dobbelen om Cuba’s toekomst
  6. Chili wil handelsrelatie met Cuba stimuleren
  7. Videofilm: De reis van de krokodil
  8. Vijf miljoen bezoekers mausoleum Che Guevara
  9. Culturele Agenda
  10. Het laatste nieuws

Gratis abonnement
Wilt u ook alle nieuwe nummers van de CubaTips vanaf nu in uw mailbox ontvangen? Geef u hier op voor een gratis abonnement! Uw e-mail-adres is voldoende! Ruim 1.100 abonnees gingen u voor. Zij ontvangen elke zondagochtend rond 12.00 uur de CubaTips en missen zo geen enkel nieuws.

Advertenties

Joaquín Quintas Solá, stafchef en generaal

Als nasleep van de orkaan Irma, die duizenden huizen op het eiland verwoestte en verschillende hotels in de noordelijke regio beschadigde, dient ook de ongebruikelijk prominente rol worden genoemd van Joaquín Quintas Solá (1938), stafchef van het Cubaanse leger. Deze hoge militair bezocht weken achtereen de getroffen gebieden en kreeg veel aandacht in de officiële media.

generaal-Joaquin-Quintas-Sola

Joaquin Quintas Solas

Deze militair, afkomstig uit Santiago,  die in 2018 80 jaar wordt, is een van de vier stafchefs van de Fuerzas Armadas Revolucionarias / Revolutionaire Strijdkrachten in Cuba. Hij is lid van het Centraal Comité van de Communistische Partij en volksvertegenwoordiger in de Nationale Assemblee. Hij heeft de titel Held van de Republiek en heeft tijdens de opstand tegen de dictatuur van Fulgencio Batista bomaanslagen gepleegd.

Luisteren
Sinds de verwoestende orkaan over Cuba trok, is Quintas Solá het meest zichtbare gezicht van de regering voor de slachtoffers geworden. Hij heeft inmiddels de ironische bijnaam gekregen van ‘generaal van het puin.’ Zij die hun woning geheel of gedeeltelijk hebben verloren, begroeten hem vol verwachting op zijn excursies naar de door de orkaan Irma getroffen gebieden en zeggen dat hij ‘weet hoe te luisteren, maar nooit iets concreets belooft’. Maar tijdens die excursies worden matrassen, cementtegels en wat keukengerei gedistribueerd. In het Journaal ziet men hem adviezen geven als een gezagvolle autoriteit met bevoegdheden die zijn militaire werkterrein overstijgen.

Vice-president
De publiciteit voor de rol die hij speelt, doet denken aan een soort verkiezingscampagne, wellicht als mogelijke kandidaat voor de functie van een van de vicepresidenten wanneer volgend jaar april president Raúl Castro aftreedt.

Bron
* Website 14ymedio 29 december 2017

Dit is het derde portret van Cubanen die, aldus de website 14ymedio, gezichtsbepalend zijn geweest voor het afgelopen jaar. Gisteren en eergisteren plaatsten wij de portretten van de computernerd Alexei Gámez en de mensenrechtenactiviste Rosa Maria Payá. De andere portretten van de zanger Haydée Milanés, de student Karla Pérez González, de badmintonspeler Osleni Guerrero, de meteoroloog José Rubiera Torres, Daniel Llorente, de ‘man met de vlag’ op de Eerste Mei, de kunstenaar Luis Manuel Otero Alcántara, de onafhankelijke kandidaat Aimara Peña en Dayana Chávez Victoria zijn in het Spaans te lezen op de site 14ymedio.

Opgelet: Werk in Uitvoering!

Gisteren reed ik rond in de wijk Vedado en ik moest verschillende malen omrijden omdat straten waren afgezet vanwege de aanleg van nieuwe gasleidingen. In Havana-Centrum overkwam mij hetzelfde. Overal in de stad is sprake van Werk in Uitvoering.

wwerk-in-uitvoering-waterleidingEn het gebeurt niet alleen in wijken in het centrum van de hoofdstad. Aan de Avenida Santa Catalina Avenue in de wijk Santo Suárez werden met grote machines sleuven in het wegdek gegraven voor de vervanging  van de oude waterleiding. Al eerder had ik gezien hoe op de Avenida Galeano in het winkelgebied van alles was veranderd: gas, water en riolering. Het gaat niet langer om de lapmiddelen die we gewend waren, maar om een complete renovatie.

Betere diensten
In de bijna drie decennia dat ik in Cuba woon, heb ik nog nooit zo veel werk in uitvoering gezien dat moet bijdragen aan de verbetering van de dienstverlening aan het publiek. Daarom klaag ik niet als chauffeur en applaudisseer ik als burger.

Bron
* Fernando Ravsberg, Cartas desde Cuba, 13 december 2017

Zij die niet wilden rouwen

Cuba zal 9 dagen lang de dood van Fidel Castro herdenken. Dit feit gaat gepaard met de nodige herdenkingen, concerten en uren durende televisiedocumentaires. De rouw krijgt soms potsierlijke trekken. Zo werd een reuze legerpet van Fidel geconstrueerd en zongen Cubaanse Pioniertjes over Fidel als over ‘hun aller novio / verloofde.’ Zie hieronder op YouTube.

De rouw eist ook slachtoffers want niet meedoen met de rouw of een kritische geluid laten horen, wordt in dictaturen als Cuba zwaar gestraft. Hier volgt een greep.

Carlos Alberto González, ingenieur, werd tot 2 jaar gevangenisstraf veroordeeld omdat hij op 26 november 2016 in Santa Clara, een plakkaat droeg met de tekst Abajo Fidel / Weg met Fidel.

Tijdens de begrafenisplechtigheid van Fidel Castro op de boulevard van Camajuani werd González Rodriguez gearresteerd omdat hij anti-castristische graffiti tekende. In zijn woning vond een huiszoeking plaats. Hij wordt ‘staatsgevaarlijk’ geacht en werd tot 2 jaar gevangenisstraf veroordeeld en zit in Santa Clara in de gevangenis El Pre.

Darío Pérez Rodríguez in Holguin werd in januari 2017 veroordeeld tot 1 jaar dwangarbeid wegens ‘belediging van de vijanden van het vaderland’. (Artikel 204 van de Strafwet) Hij weigerde op 2 december op zijn werk naar de televisiereportage van de begrafenis van Fidel Castro te kijken omdat hij ‘ervan walgde’.

eduardi-cardet

Eduardo Cardet

Eduardo Cardet, coördinator van de Christelijke Beweging Bevrijding (MCL), werd 5 dagen na de dood van Fidel Castro, gearresteerd. Hij had zich kritisch uitgelaten over de gestorven dictator en de erfenis van repressie die hij achterliet. Hij werd tot 3 jaar gevangenisstraf veroordeeld. Amnesty International noemt hem ‘een gewetensgevangene’.

Luis Andrés Domínguez Sardiñas werd op 27 november gearresteerd omdat hij een feest zou hebben gehouden tijdens de rouwperiode.

Hugo Damián Prieto werd tot 2 jaar gevangenisstraf veroordeeld wegens ‘belediging van de figuur van de Comandante’. Hij was gearresteerd omdat hij publiekelijk had gezegd dat ‘nu Fidel dood was, men Raúl Castro zou moeten terecht stellen.’

De graffitikunstenaar Danilo Maldonado (El Sexto) zat drie dagen gevangen. Hij schreef op een muur van Hotel Habana Libre direct na de dood van Fidel Castro ‘Se fue’ / ‘Die is weg’. Maldonado zat 2 maanden gevangen zonder aanklacht, noch proces.

Eén ding is duidelijk. Hoewel officieel geen sprake is van persoonsverheerlijking van Fidel Castro, is het huidige Cuba er 24 uur per dag van doordrenkt. Ook omdat een visie op een levensvatbare toekomst bij de leiders ontbreekt. Slechts weinig Cubanen hebben de moed om hun stem te verheffen tegen deze rouwkitsch. Die verdienen onze steun.

Aldus het commentaar van de redactie in de Nieuwsbrief CubaTips die vandaag verschijnt.

logo-van-cubatips-ontwerp-stijnVolledige inhoudsopgave nieuwsbrief van vandaag:

  1. Commentaar: Zij die niet wilden rouwen
  2. Eén jaar zonder Fidel
  3. Havana vanaf je middel
  4. Cuba als inspiratiebron voor schrijver en schilder
  5. Verslag over Cuba uit 1977
  6. Cartoon: Het werkt niet!
  7. Documentaire RTL: Laatste kans voor Cuba
  8. 75 locomotieven uit Rusland
  9. Culturele Agenda
  10. Het laatste nieuws

Gratis abonnement
Wilt u ook alle nieuwe nummers van de CubaTips vanaf nu in uw mailbox ontvangen? Geef u hier op voor een gratis abonnement!  Uw e-mail-adres is voldoende!

1.100 abonnees
Zoals eerder gemeld hebben we inmiddels de 1.100 abonnees overschreden. Zij ontvangen elke zondagochtend rond 12.00 uur de CubaTips en missen zo geen enkel nieuws.

Cuba: duurste paspoort ter wereld

Alexis denkt er al langer over om vanuit Madrid het vliegtuig te pakken naar Havana. Hij woont al 20 jaar in Europa en zou zijn geboorteland graag nog eens willen bezoeken, maar ‘de belangrijkste pagina uit zijn groene boekje’ is vier maanden geleden verlopen. En dat is een kostenpost waar hij geen rekening mee heeft gehouden. Het verhaal van Alexis, ook een Spaans staatsburger, staat niet op zichzelf. De website El Toque concludeert dat het Cubaanse paspoort tot de duurste ter wereld behoort.

paspoort-cuba-duurAlexis kan met zijn dubbele nationaliteit bijna elk land binnenkomen behalve zijn geboorteland. Om Cuba binnen te komen moet hij om de zes jaar 180 euro betalen voor een paspoort dat hij nauwelijks gebruikt. Voordat het verloopt, moet het ook nog enkele malen verlengd worden. Hij krijgt daarvoor een stempel in zijn paspoort dat alleen op het eiland bestaat. Het lijkt erop dat dit stempel alleen is vereist om vreemde valuta van de bezoeker af te troggelen. De meeste bezoekers vinden dit willekeurig en overdreven. Vergeleken met de prijs van een Spaans paspoort, namelijk 27 euro en geldig voor 10 jaar, is het Cubaanse nationale document niet goedkoop. Maar als Alexis had besloten om zijn leven dichterbij te leiden bijvoorbeeld in Miami, zouden de kosten van het proces bijna drie keer zo hoog zijn. Voor de meer dan één miljoen Cubanen die in de Verenigde Staten wonen, worden de kosten inclusief de verlengingen geschat op 670 dollar. En als die emigrant een gezin heeft, moet dat bedrag met twee, drie… of vier worden vermenigvuldigd. Als Alexis of elke andere Cubaan die buiten Cuba woont, zou besluiten om de procedure van een paspoortaanvrage en verlengingen in Cuba te laten plaatsvinden, zou de prijs niet anders zijn.

paspoort-cuba-duur-prijzen1

Het duurste ter wereld

Chili duurder
Er zullen veel Cubanen zijn die niet in staat zijn dit bedrag op te brengen en daardoor niet naar hun land kunnen terugkeren, ook al is het voor een bezoek. De omschrijving ‘het duurste paspoort ter wereld’, dat we telkens weer horen als het gaat om Cuba’s paspoort, is absoluut waar. In Latijns-Amerika zijn er paspoorten met vergelijkbare prijzen, zoals in het geval van Colombia (95 dollar) en Chili (129 dollar) maar nergens bestaan die tussentijdse verlengingen waar ook geld voor wordt gevraagd. Een Cubaan betaalt meer dan een Chileen of een andere Latijns-Amerikaan, want het gemiddelde in de regio is 56 dollar en als je kijkt naar het minimumloon van een werknemer uit elk land (in Cuba 12 dollar per maand), is het Cubaanse document ongetwijfeld het duurste. Een paspoort voor Cubanen is getalsmatig net zo duur als voor een Japanner, met dit verschil dat, zoals te verwachten valt, het genereren van een dollar voor Japanners niet zo moeilijk is als voor een Cubaan in Manzanillo of Baracoa. Volgens de website GoEuro is het paspoort van Turkije met 238 dollar het duurste paspoort ter wereld. Hoe valt echter uit te leggen dat hetzelfde Cubaanse document een bepaalde waarde heeft in Cuba, een andere in Europa en weer een andere waarde in de rest van de wereld. En in de VS met de grootste immigrantengemeenschap, zelfs het duurst is?

paspoort-cuba-duur-prijzen-andere-landen2

De prijs van een paspoort in andere landen in dollars

Cubanen in Cuba
De kosten zijn niet alleen buitensporig hoog voor emigranten. Toen in 2013 de Cubanen in Cuba zonder uitreisvergunning mochten reizen, werd de prijs van 55 tot 100 CUC verhoogd. De prijs is voor alle bewoners gelijk, ongeacht leeftijd. In Cuba is het niet hetzelfde als in Venezuela, waar vrouwen ouder dan 55 jaar, mannen ouder dan 60 jaar en minderjarigen gratis een paspoort kunnen krijgen. Terwijl een Turkse burger met een minimumloon iets meer dan 200 uur moet werken om zijn paspoort te betalen, moet een Cubaanse werknemer – die volgens officiële statistieken een gemiddeld salaris ontvangt van 740 peso’ s of 29,6 dollar – daar bijna 4 maanden voor werken. Dat aantal uren stijgt als we het minimumsalaris als uitgangspunt nemen, namelijk 12 dollar per maand. Dat betekent dat om de benodigde 100 CUC’s samen te brengen, moet een inwoner van het eiland met een minimuminkomen 2.860 uur of 15 maanden werken, zodat elke cent van zijn inkomen wordt gespaard om te kunnen reizen naar landen die geen visum nodig hebben: Palestijnse Gebieden, Qatar, Rusland, Guyana, Maleisië……

Meer
De recente wijzigingen van de emigratievoorschriften wijzen er op dat de Cubaanse autoriteiten de relatie met de diaspora willen verbeteren. Zo zullen de zogeheten habilitación of tussentijds stempel verdwijnen waardoor de kosten enigszins lager worden. Maar er zijn verdergaande veranderingen nodig om de globale kosten voor deze procedure te verlagen. Want nu ‘verliest het land veel meer dan het verdient’, aldus de econoom Jesús Arboleya. Dan verliest het Alexis bijvoorbeeld, en zoveel anderen als hij.

Bron
* El Toque, Iván del Toro en Claudia Padrón Cueto, 17 november 2017

Cuba komt 900.000 woningen te kort

In Cuba zijn er 900.000 woningen te kort. Nochtans neemt de overheid al tientallen jaren maatregelen om dit tekort weg te werken. Officieel zijn er 883.050 woningen te kort, op een totale bevolking van 11,2 miljoen inwoners. Dit jaar kan dat tekort oplopen tot meer dan 900.000, als gevolg van orkaan Irma. Havana, een stad met 2,1 miljoen inwoners, heeft ruim 200.000 woningen te kort, de stad Santiago de Cuba ruim 100.000.

huizenfronthavana‘In veel delen van het land wordt het probleem steeds dringender’, zegt woonexpert Fernando Martirena, hoogleraar aan de Centrale Universiteit Marta Abreu. De overheid heeft in geen sector meer maatregelen genomen. Van 1990 tot 2014 bouwde ze volgens eigen cijfers 316.595 woningen, een aanzienlijke inspanning maar onvoldoende. Sinds de jaren zestig zijn ook tal van wetten en decreten uitgevaardigd en nog eens bijna tweehonderd aanvullende regels. Een van de populairste maatregelen van de huidige regering van Raúl Castro is de aanpassing van de Algemene Woonwet in 2011. Die schafte het verbod op het kopen en verkopen van woningen af. Een jaar voordien werd het al mogelijk voor Cubanen om zelf woningen te renoveren of uit te breiden. Toen werd ook de verkoop van bouwmaterialen versoepeld.

huizenbouw2Zwarte markt
Die veranderingen hebben positieve gevolgen gehad, zegt Martinera. Maar wie zelf wil bouwen of verbouwen, ondervindt nog altijd problemen. ‘De metselaar heeft me een correcte prijs aangerekend’, zegt Ismael, een onderwijzer (hij wil niet met zijn achternaam in de pers) die zijn woning verbouwt. ‘Maar ik moet de materialen bijna altijd in dollars betalen of op de zwarte markt kopen.’ Voor de verbouwing heeft hij de financiële hulp van zijn broer in het buitenland nodig. Een andere klacht die vaak terugkeert, is de administratieve rompslomp om een bouwsubsidie te krijgen. Arme gezinnen komen voor zo’n subsidie in aanmerking. Een oplossing zou kunnen zijn ‘het banksysteem (voor kredietverstrekking) en de winkels voor bouwmaterialen te moderniseren en automatiseren’, zegt Martinera.

Klimaatverandering
Ook het Amerikaanse handelsembargo blijft een obstakel. ‘Het beperkt de mogelijkheid van de belangrijkste producenten van bouwmaterialen om toegang te krijgen tot kredieten en technologie.’ Dat heeft vooral gevolg voor de productie van cement, zand en grind. De klimaatverandering verergert het Cubaanse woonprobleem nog. ‘Die veroorzaakt steeds vaker orkanen, die ook steeds krachtiger worden. De lichte daken lijken niet meer bestand tegen de intensiteit van de huidige orkanen. Men moet zware daken gaan bouwen, maar dat kost tijd en geld.’ Bij de passage van orkaan Irma van 7 tot 10 september liepen bijna 160.000 woningen schade op: 14.657 werden totaal verwoest en 16.646 gedeeltelijk, van 23.560 woningen werd het dak volledig verwoest, van 103.691 gedeeltelijk.

Bron
* Patricia Grogg, IPS – Havana, 10 november 2017