De terugkeer van Porno para Ricardo

De controversiële rockband Porno para Ricardo is terug, met behoud van zijn signatuur en stijl: de openlijke en radicale afwijzing van alles wat tot de Cubaanse instituties behoort. In een recent interview met punkrockmuzikant Gorki Ávila, directeur van de band die nu 20 jaar bestaat, attaqueert hij met name de rol van de Asociación Hermanos Saíz. Dat is een door het regime gecontroleerd cultureel instituut voor popmuziek dat functioneert als een soort Kultuurkamer voor pop, rock en punk.

porno-para-ricardo-2017

Porno para Ricardo

Volgens Gorki, die in 2003 werd gearresteerd en sindsdien op talloze manieren door het regime is belaagd, gaat de band verder met de verspreiding van songs die het regime liever niet hoort en wat velen vrezen te horen. Zonder schroom zingen wat je denkt, blijft het kenmerk van Porno para Ricardo. ‘We begonnen bijna onbedoeld dingen te creëren. De zaken die we binnen de groep deden, hadden te maken met de realiteit waar we mee te maken hadden. Sommige collega’s zeiden dat we ons gedroegen alsof we in Yuma (Cubanismo voor de Verenigde Staten) leefden met zulke oneerbiedige liederen met expliciete, sensuele taal. Voor mij waren het echter geen slechte woorden (…) Dat is de slaafse manier van denken die dit systeem in de hoofden van Cubanen plant (…) We waren heel duidelijk over wat we wilden (…) Hoewel we op een bepaalde manier meeliften met de Asociación Hermanos Saíz.’

Geen zalen
De groep heeft altijd te maken gehad met onvoldoende mogelijkheden om te kunnen optreden; Porno para Ricardo wordt door de Asociación Hermanos Saíz, dus door veel zaaleigenaren geweerd. De officiële censuur waar de artiesten mee te maken kreeg, trof veel van hun teksten en dat beleid leidde tot pure repressie van de politie tegen de musici. Gorki heeft tientallen voorbeelden als slachtoffer van repressie.

Intieme vijand
‘Wanneer heeft u ooit een beweging zien ontstaan naast de instellingen? Dat is onmogelijk. Wij wisten dat een band met de overheid ons niets zou opleveren. Als we ons zouden aansluiten bij de Asociación Hermanos Saíz zouden we kunnen optreden tijdens festivals, maar zou men ook allerlei andere shit van ons eisen. (…) Tot vandaag wisten de organisatoren van festivals ons niet uit te leggen waarom we niet konden optreden. Zelfs de voorman van de Asociación Hermanos Saíz, Alpidio Alonso, had niet de moed om ons te vertellen dat er sprake is van censuur. (…) We hadden steeds meer redenen om ons te keren tegen de duivelse mechanismen van de officiële instituten. (…) De Asociación Hermanos Saíz is de meest nabije vijand van elke kunstenaar en we hebben er vanaf het eerste moment onze intieme vijand gemaakt. Daarom is alle kunst die in dit land wordt gemaakt zo lomp. Het heeft geen enkele kracht en alles wordt gefilterd. Het trieste van alles is dat dat de kunstenaar zelf die censuur opleggen.’

ricardoaguilar2

Ricardo Aguila bij het betreden van de rechtzaal in 2014

Vrijlating 2005
Na zijn vrijlating uit de gevangenis in 2005 heeft Porno para Ricardo agressievere muziek tegen de regering gemaakt. Die is te horen op een nieuw product met de titel Ataque sónico / Sonische aanval, die op dit moment in Cuba wordt opgenomen. Om hun 20e verjaardag te vieren nemen de muzikanten een tweede album met elektronische elementen op in het buitenland. Gorki: ‘Met dit tweede album zullen we het 20-jarig bestaan van onze band vieren en die nemen we op in Argentinië. We willen nummers uit het oude repertoire opnemen, maar met kleine variaties omdat we geen tijd hebben gehad om ingrijpende veranderingen door te voeren. Het zal een geweldige ervaring worden (…) Wanneer we klaar zijn met de opnames zullen we optreden tijdens een concert in dit land.’ Ricardo is sinds zijn terugkeer uit de gevangenis open en radicaal gebleven ten opzichte van alles wat institutioneel en totalitair in Cuba is. ‘Het is eenvoudig een manier om zonder spijt en terughoudendheid te spreken. De prijs die wij ervoor betalen, interesseert ons niet. We hebben te maken met de intimidatie vanuit de meest pornografische instellingen, zoals de politie.’

Bron
* Cubanet, 8 januari 2018

Linken
* Zie ook op deze Cubaweblog: Stop snelrecht tegen rocker Gorki Ávila, 7 februari 2014
* Website Asociación Hermanos Saíz
* Gesprek YouTube: Cubanet met Gorki, 4.37 minuten

Advertenties

Amerikaanse rock en de opening in Cuba

De Cubaanse revolutie leidde vijftig jaar geleden tot een reeks sociale, economische en culturele fenomenen. Zowel de VS als Cuba sloten de toegang tot Cuba af voor allerlei concepten die voortkwamen uit de Europese en Noord-Amerikaanse cultuur. De ideologie van de Verenigde Staten en Europa was niet verenigbaar met de socialistische concepten van Fidel Castro en van hen die tijdens zijn regime culturele posten bekleedden. Dat had ook zijn effect op de muziek. Pas na publieke optredens in Havana van Audioslave, Major Lazer en de Rolling Stones veranderde dit.

logo-rolling-stones-che-guevaraDe toenmalige generatie van rockers drong aan op een nieuwe bewustwording van de veranderingen onder Cubaanse jongeren. De Beatles, Rolling Stones, Bob Dylan, de Who, Jimi Hendrix, de Doors and Janis Joplin bezorgden veel overheidsfunctionarissen hoofdpijn en zij verboden deze muziek in Cuba. Daarnaast kondigde de Amerikaanse regering een totale boycot tegen het eiland af met de bedoeling het eiland te onderwerpen. Amerikaanse pop- en rockmuziek kon tot voor kort in Cuba enkele beluisterd worden via binnengesmokkelde cd’s of radioprogramma’s vanuit Miami. ‘In 1979 was ik op een feestje waar de Beatles werden gedraaid. De politie viel binnen, stopte de muziek en nam de plaat mee,’ vertelt Dionisio Arce, leadzanger van de Cubaanse metalband Zeus in de documentaire Hard Rock Havana.

johnlennonwordtbewaakt

John Lennon in park in Havana

Lennon en Audioslave
Beetje bij beetje liet het regime geleidelijk meer rockmuziek toe die de Cubanen zolang was onthouden, deels door de Cubaanse regering en deels door de VS. President Fidel Castro nodigde destijds artiesten als Billy Joel, Stephen Stills, Kris Kristofferson uit voor het concert Havana Jam (1979), toen de politieke spanning in het land wat minder werd. In 2000 leek Fidel Castro zich neer te leggen bij de invloed van allerlei buitenlandse muzikale persoonlijkheden. Hij verklaarde John  Lennon tot een ‘revolutionaire held’ en onthulde zelfs een bronzen standbeeld ter ere van Lennon in een park in de hoofdstad.

muziek-audioslave-2005

Concert Audioslave in 2005 aan de Malecón

Eerste Amerikaanse band
In 2005 was Audioslave de eerste Amerikaanse band die na de Koude Oorlog en de Cubaanse Revolutie voet aan wal zette in Cuba. Volgens Billboard kwam dit concert tot stand na gesprekken tussen het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken en Cubaanse ambtenaren over ‘culturele uitwisseling’. Vlak voor zijn tragische dood in mei jl.  noemde Chris Cornell dit optreden en de ontmoeting met de bewoners van het eiland een van de meest gedenkwaardige momenten uit zijn carrière. De band, met medewerking van de gitarist Tom Morello uit Rage Against The Machine, trad op voor 70.000 mensen bij de Anti-Imperialistische Tribune José Martí. Van geheel andere aard maar wel binnen het kader van de culturele opening, was de uitnodiging aan het adres van de voormalige tootsenist van Yes, Rick Wakeman. Hij zou persoonlijk zijn uitgenodigd door Fidel om in 2005 met zijn New English Rock Ensemble tijdens een door de Cubaanse staat georganiseerd concert op te treden.

Honger naar meer
Vandaag de dag hebben Cubanen kennis kunnen maken met legendarische kunstenaars, kregen een nieuw perspectief en hongeren naar nieuwe geluiden. Volgens een artikel in Rolling Stone over het veranderende muziekklimaat, was Major Lazer de tweede Amerikaanse act die in de open lucht in Cuba speelde. Dit concert werd georganiseerd met medewerking van het Amerikaanse Ministerie van Cultuur en de Musicabana Foundation, maar ook met de managers van het trio. Onlangs liet Diplo – voorman van Major Lazer – in een interview met de Mexicaanse krant Excélsior weten, dat zijn team, vertegenwoordigers en producenten 16 tot 18 maanden hadden gewerkt aan de planning om het de beide betrokken regeringen naar de zin te maken.

rolling-stones-concertpubliek-25032016-2

Cubaanse jongeren op de avond van het concert van de Rolling Stones, 25 maart 2016

Muziek brengt beweging
De Amerikanen zijn niet de enigen geweest die een rol speelden bij dit proces van de muzikale opening. Op 25 maart 2016 traden de Rolling Stones, 70-jarigen met de energie van 20-ers, op in het stadion Ciudad Deportiva in Havana. Mick Jagger voorspelde dat wat Bob Dylan in 1964 voorspelde The times they are chancing en waar in Cuba weinig van was te merken, nu bewaarheid werd. Eén miljoen Cubanen, van kinderen tot ouderen met de leeftijd van de zingende Britten, beleefden een uniek moment van bevrijding. Hun idolen waren eindelijk in het land met de tropische sfeer aangekomen.  De optredens van de Rolling Stones en Major Lazer zijn op dvd beschikbaar en niet alleen is daar aandacht voor het concert, maar ook voor de ontwikkelingen die daaraan vooraf gaan. Op de dvd van Major Lazer is ook aandacht voor de ontmoetingen die Diplo in Cuba had met diverse Cubanen uit de binnenlandse muziekscene. Volgens Chris Cornell (Race against the Machine) is er in Cuba behoefte aan meer. Vlak voor zijn dood zei hij tegen Associated Press: ‘Ik denk niet meer hetzelfde sinds ik in Cuba was. Ik heb begrepen wat muziek werkelijk teweeg brengt, ongeacht of je de taal begrijpt en spreekt. Het brengt je in beweging’.

dvd-rolling-stones-havana-moonBron
* Track Record: El impacto de la música extranjera en Cuba door Hector Elí Murguía, 27 november 2017.

Linken
* Negotiation with the Revolution. The Politics of Cuban Music During the Special Period.
* DVD Major Lazer:  Lean on me Havana
* DVD Rolling Stones in Havana Moon

Tweespalt binnen Cubaanse ‘reguetoneros’ over houding tegenover regime

De Cubaanse muziekgroep Gente de Zona loopt de kans de pas ontvangen sleutels van de stad Miami weer in te moeten leveren. ‘Zij die zingen in Miami moeten voorzichtig zijn,’ waarschuwde de burgemeester van Miami, Tomás Regalado, in een interview met América TeVé (3 minuten). Aanleiding was een optreden van de groep waar de persoonlijke bodyguard en kleinzoon van Raúl Castro opvallend aanwezig was

Gente de Zona, Alexander Delgado, left, and Randy Martinez

Reggaetonduo Gente de Zona, Alexander Delgado (links) en Randy Martinez

Onder Cubaanse reguetoneros binnen Cuba (waartoe de groep Gente de Zona behoort) en die in de VS, ontstond een polemiek over de nauwe banden met het regime van deze muziekgroep. In een video die op sociale media circuleert, is te zien hoe Raúl Guillermo Rodríguez Castro, kleinzoon van generaal Raúl Castro, tijdens een concert van het duo Gente de Zona het podium beklimpt en uitbundig meedanst met de reguetongroep. De video zou, volgens Alexander Delgado van Gente de Zona, al een jaar eerder zijn opgenomen. Raúl Guillermo Rodríguez Castro, in het Cubaanse uitgaansleven beter bekend als ‘de kreeft’, is de persoonlijke bodyguard van Raúl Castro. Hij is de zoon van Deborah Castro, oudste dochter van Raúl en van Luis Alberto Rodríguez López-Calleja, die het economische zakenimperium GAESA van het Cubaanse leger leidt. Het ouderpaar is al enige  tijd gescheiden. Tomás Regalado, burgemeester van Miami, betreurt het gedrag van de groep: ‘Jammer genoeg zijn deze personen zich niet bewust van het feit, alhoewel we één Cuba zijn, dat wij overtuigde medestanders van de vrijheid en democratie moeten zijn.’  In januari 2016 ontving de groep uit handen van deze burgemeester de sleutels van de stad.

raul-castro-neef-bodyguard-Raúl Guillermo Rodríguez Castro-Ortega-cahvez

Waar Raúl Castro is, is ook zijn persoonlijke bodyguard Luis Alberto Rodríguez López-Calleja

Kritiek
Gente de Zona heeft meer kritiek gekregen op de kritiekloze houding van de groep tegenover de regering van het eiland en hoe zij de hele wereld bereizen terwijl men ‘een medeplichtige stilte’ bewaart over wat er in Cuba gebeurt. Een deel van de Cubaanse dissidenten en de oppositie omschrijven reguetoneros als ‘voorbeeld van de tirannie’ en personen met ‘een dubbele moraal’. De reguetonzanger Osmani García nam het op voor het zangduo: ‘Wij hebben geen mening over politiek’, sprak hij en benadrukte dat Gente de Zona‘ de sleutels, de deur en het venster van de stad verdient. Hoe gaan jullie de sleutels van Gente de Zona afnemen?’, aldus Osmani. Eerder werden de sleutels van Miami afgepakt van de voormalige Minister van Handel, de Cubaanse-Amerikaan Carlos Gutiérrez. Hij had zich uitgesproken voor de toenaderingspolitiek van president Obama tegenover Cuba.

raul-castro-neef-bodyguard-Raúl Guillermo Rodríguez Castro-nachtleven-fles-water

Luis Alberto Rodríguez in actie

Linken
* Beelden van de dansende Luis Alberto Rodríguez López-Calleja en het duo Gente de Zona.

* Interview met Tomás Regalado, burgemeester van Miami, 3 minuten.

* Reguetonner Osmani Garcia verdedigt Gente de Zona, 11 minuten

Geheime politie valt Rosa María Payá lastig

Rosa María Payá is zondag bij het verlaten van een kerk in Havana door leden van de politieke politie lastig gevallen, uitgescholden en gevolgd. Zij was in gezelschap van Sayli Navarro van de mensenrechtengroep Damas de Blanco die hetzelfde overkwam.

rosa-maria-paya-kerkbezoek-26022018

Sayli Navarro (links) en Rosa María Payá

Rosa María Payá doet op de website Diario de Cuba verslag van de gebeurtenissen en vertelt hoe beide vrouwen merkten dat ze werden gevolgd en er foto’s van hen werden gemaakt. Zij schonken er geen aandacht aan en vervolgden hun weg naar het huis van een buurvrouw. ‘En toen wij daar weggingen, werden we door dezelfde twee personen (een man en een vrouw) opnieuw gevolgd. Ik nam mijn mobiele telefoon om een foto te nemen. Onmiddellijk probeerde de man met een oortje, mijn mobiele telefoon te pakken. De man en de vrouw riepen dat zij een politiepatrouille zouden oproepen. De vrouw begon Sayli te duwen’. Navarro en Payá liepen verder terwijl de man een politiepatrouille zocht en de vrouw voortdurend ‘vulgaire beledigingen’ riep. Ze werden echter niet staande gehouden en bereikten uiteindelijk de woning van de familie Payá waar zij de politie belden.

Klacht
María Payá:‘Thuisgekomen belde ik de politie om een klacht neer te leggen. Enkele minuten later passeerde de politie. De agenten waren goed geïnstrueerd over wat ze wel en niet moesten doen en zeggen. Ze maakten aantekeningen en zeiden ons dat de klacht op het politiebureau moest worden vastgelegd. De klacht is maandag officieel ingediend.

Cuba Dissidents

De woning van de familie Payá in de wijk El Cerro in Havana

Prijs Oswaldo Payá
Woensdag jl. werden in de woning van de familie Payá de prijzen uitgereikt vernoemd naar Oswaldo Payá, de overleden oppositieleider. De gelauwerden – Luis Almagro, secretaris-generaal van de OAS, Felipe Calderón, oud-president van Mexico en de Chileense oud-minister Mariana Aylwin –  konden daarbij niet aanwezig zijn omdat het regime van Raúl Castro hen geen toestemming gaf om Cuba te bezoeken en de plechtigheid bij te wonen. Ook werden genodigden van de beweging Red Latinoamericana Jóvenes por la Democracia / Latijns-Amerikaans Jongerennetwerk voor de Democratie (Juventud LAC), op het vliegveld van Havana aangehouden en uitgewezen.

Link
* Website QCosta Rica, 26 februari 2017: After Censorship and Blocked Visas, Award Ceremony in Cuba Honoring Dissident Payá Held in Secret

Vanavond: Rolling Stones: Olé olé olé!

concert-rolling-stones-politie-27032016

Op 27 maart traden de Stones op in Havana

Vanavond zendt Canvas de documentaire uit die The Rolling Stones van nabij volgt tijdens hun voorjaarstournee van 2016 in tien Latijns-Amerikaanse steden.

De documentaire omvat een selectie uit de optredens tijdens de tournee en uit het historische concert in Havana, Cuba. Daar mocht de rockgroep als eerste ooit voor een 1,2 miljoen mensen tellend publiek optreden. We krijgen ook een intiem inzicht in de wereld van de Stones en een extra focus op de plaatselijke muziekcultuur in de landen waar de groep heeft opgetreden. M.m.v. Mick Jagger, Keith Richards, Ronnie Wood en Charlie Watts. (Eagle Vision, 2016)

film-rolling-stones-ole-oleMuziekdocumentaire van Paul Dugdale
Vanavond op Canvas 23:10 – 00:55 uur

Link
Trailer op Youtube, 1. 52 minuut

Voorrang nieuwe elite bij concert Plácido Domingo

Het eenmalige concert van de Spaanse tenor Plácido Domingo op 26 november in het Grote Theater Alicia Alonso in Havana is exclusief en op uitnodiging van organisaties van de staat. De kaarten worden verspreid door de staatsvakcentale CTC, de officiële studentbond FEUU, de Schrijvers- en Kunstenaarsbond UNEAC en de staatsorganisatie voor jeugdcultuur, Asociación Hermanos Saíz.

placido_domingo

Plácido Domingo

In een officiële mededeling in de partijkrant Granma wordt gemeld dat het concert om half 9 begint, de tenor begeleid wordt door het Nationaal Symfonie Orkest van Cuba onder leiding van de Noordamerikaanse Eugene Kohn met medewerking van de sopraan Ana María Martínez uit Puerto Rico. Ook meldt de partijkrant dat 533 zitplaatsen in het theater gereserveerd zijn voor de equipe van Domingo en zijn internationale aanbidders die met hem meereizen naar Cuba. De rest van de kaarten wordt verdeeld onder de genoemde staatsorganisaties. Buiten het theater worden beeldschermen en 2.000 stoelen geplaatst voor de liefhebbers van Domingo in Havana zelf. Het optreden wordt integraal gefilmd en later, waarschijnlijk in de kerstweek, uitgezonden door de Cubaanse televisie.

Reactie Fidel’s zoon?
De website Diario de Cuba publiceerde dit bericht en dat leidde o.a. tot de volgende twee reacties. Een van Amadeus: ‘Placido is een uitstekend zakenman. Geeft een gratis concert, reserveert 500 toegangskaarten voor zijn team (promotiemensen, agenten, vrienden en bekenden), filmt het gehele concert met alle rechten aan hem voorbehouden en verkoopt vervolgens Placido en Cuba voor uitzending rond Kerstmis en zingt dan ook nog duetten met Silvio Rodríguez, Omara Portuondo en Amaury Pérez; naar ieders smaak. Business as usual.’ En een reactie van een zekere Tony Castro * die schrijft: ‘Fuck, eens kijken hoe ik aan een kaartje kan komen.’
(* Een verwijzing naar de zoon van Fidel, Tony Castro en een bekend gezicht in de snelgroeiende Cubaanse jetset)

Bron
* Diario de Cuba, 23 november 2016

Laatste nieuws:
Het concert is vanwege de dood van Fidel Castro niet doorgegaan.

Kunstenaars bekritiseren ‘de culturele oorlog’ van de VS

Twee officiële kunstenaarsorganisaties, de Unión de Escritores y Artistas de Cuba (UNEAC, voor schrijvers en kunstenaars) en de Asociación Hermanos Saíz (musici) beschuldigen de VS aanstichter te zijn van ‘een culturele oorlog’ en van ‘symbolen’ tegen Cuba.  Zij waarschuwen dat ‘elke naïviteit in dit opzicht de soevereiniteit en de onafhankelijkheid’ van het land duur kan komen te staan. Donderdag 21 oktober werd in Cuba de Dag van de Nationale Cultuur gevierd vanwege het feit dat op deze dag in 1868 het volkslied van het land in de stad Bayamo, voor de eerste maal werd gezongen.

bayamo-animatiefilm-liberacion20102016

In 1868 klonk in Bayamo voor de eerste maal het Cubaanse volkslied. Ter gelegenheid daarvan werd een animatiefilm gepresenteerd over deze historische gebeurtenis.

‘Het is duidelijk dat de culturele oorlog en de symbolen waarmee we worden geconfronteerd samenvallen met een expliciet plan van de Amerikaanse leiders en documenten van de strijdkrachten van dit land,’ aldus de boodschap van deze twee organisaties die op de Dag van de Cubaanse Cultuur werd afgedrukt in de officiële pers. In het oorlogsjargon van het regime wordt gesproken over pogingen ‘de eenheid op te blazen’, ‘twijfels te zaaien’ en het activisme te ontmoedigen. ‘Hoewel zij die ons aanvallen niet in staat blijken het compromis van de kunstzinnige en intellectuele voorhoede van de Cubaanse Revolutie te doorbreken, geven zij hun pogingen niet op,’ aldus de verklaring. Er wordt aan toegevoegd dat ‘elke naïviteit in dit opzicht de soevereiniteit en de onafhankelijkheid’ van het land duur kunnen komen te staan. In de verklaring wordt er op gewezen dat ‘de historie ons heeft bewezen dat het onmogelijk is dat een socialistische revolutie overleeft als deze niet wordt begeleid door een verregaande culturele transformatie die begint bij het gezond verstand.’

los-aldeanos3

De ‘ondermijnende’ rap van Los Aldeanos

Schild en zwaard
Ook wordt ex-president Fidel Castro geciteerd die de cultuur omschreef als ‘het schild en het zwaard van de natie’ en de huidige president Raúl Castro, die kortgeleden waarschuwde dat de Cubaanse cultuur dubbel wordt bedreigd, namelijk door ‘gezagsondermijnende projecten’ en door de ‘de globaliserende golven van kolonialisme.’ De intellectuelen waarschuwen ook voor het economisch embargo van de VS dat al 50 jaar bestaat en volgens hen heeft het geweld van dit embargo ‘op directe wijze’ de Cubaanse cultuur doen lijden. De beide kunstenorganisaties hebben in de afgelopen periode o.a. gewaarschuwd tegen de verderfelijke gevolgen van het half-legale Pakket, muziek van bepaalde rapgroepen als Los Aldeanos, hip-hopgroepen, Haloween, schotelantennes en opzichtige kleding met bijvoorbeeld de Amerikaanse vlag.

Bron
* Persbureau EFE

Link
* De verklaring van de twee officiële cultuurorganisaties in Juventud Rebelde: la cultura en el corazon mismo de la nación, 20 oktober 2016
* Youtube: Het Cubaanse volkslied (inclusief de tekst)