Ex-spion Fernando González voorzitter solidariteitsbeweging ICAP

De geheim agent Fernando González Llort, een van de vijf Cubaanse agenten die vanwege hun spionageactiviteiten in de VS werden veroordeeld, wordt de nieuwe vicevoorzitter van het Cubaanse Instituut van de Vriendschap met de Volkeren / Instituto Cubano de Amistad con los Pueblos (ICAP). Deze overheidsinstantie, onderdeel van het Ministerie van Binnenlandse Zaken, werd in 1960 opgericht om officiële activiteiten van internationale solidariteit te bevorderen zoals de toen bekende werkkampen waar internacionalistas meededen aan de suikerrietoogst of huizen bouwden.

nando González in Cuba met zijn moeder Magaly Llort op de achtergrond

Fernando González in Cuba met zijn moeder Magaly Llort op de achtergrond

In een persbericht van ICAP, zegt voorzitter Kenia Serrano Puig: ‘Dit nieuws geeft ons allemaal kracht; wij kennen de uitdaging van zijn gevangenschap in de VS die 16 jaar duurde en moeten nu een nieuw doel realiseren namelijk de vrijlating van Tony, Ramón en Gerardo.’ Serrano looft de persoonlijkheid van González Llort ‘vanwege zijn bescheidenheid, overtuigingskracht en koelbloedigheid; de diepgang van zijn analyses rond internationale thema’s, zijn vastbeslotenheid en discipline; zijn trouw tot elke prijs’. González Llort keerde op 28 februari naar Cuba terug na een verblijf van 17 jaar en 9 maanden in een Amerikaanse gevangenis. Bij zijn terugkeer werd hij verwelkomd door president Raúl Castro en de meeste leden van de Staatsraad en het Ministerie van Binnenlandse Zaken. González Llort was de tweede van de zogeheten Cubaanse Vijf die vrij kwam. In april 2013 overkwam René González hetzelfde. Op dit moment zitten nog drie leden van het spionage-netwerk Red Avispa/Netwerk Wesp, in Amerikaanse gevangenschap: Ramón Labañino, Gerardo

De Cubaanse Vijf zullen terugkeren!
De Cubaanse Vijf zullen terugkeren!

 

Hernández en Antonio Guerrero.Toen het spionagenetwerk in 1998 werd opgerold werden niet vijf, maar in totaal een 20-tal agenten uit Cuba aangehouden. Vier van hen werkten samen bij het onderzoek, en kregen straffen van 3,5 tot 7 jaar, anderen ontvluchtten tijdig de VS. Het duurde drie jaar voor de Cubaanse autoriteiten erkenden dat de vijf spionnen waren. Uiteindelijk bevestigde Havana hun status en zei dat de Cubanen opdracht hadden in de VS te infiltreren om gewelddadige acties van rechtse Cubaans-Amerikaanse groepen als Alpha 66, de F4 Commandos, Cuban American National Foundation en Brothers to the Rescue te voorkomen.

Linken
* ICAP
* In Nederland is de Stichting Cuba Vive sinds 1990 betrokken bij de activiteiten van ICAP. Onder leiding van Arnold van Wezel worden werkbrigades georganiseerd; het laatste verslag van zo’n reis op de website dateert van 2003.

* Fernando González dankt voor solidariteit, You Tube juni 2014, 2 minuten. 

Eloy Gutiérrez Menoyo bestreed twee dictaturen

De progressieve anti-castrist Eloy Gutiérrez Menoyo is op 26 oktober jl. op 77-jarige leeftijd in Havana overleden. Hij nam deel aan de gewapende strijd van Fidel Castro tegen dictator Batista, maar verbrak de banden in 1961, verliet zijn geboorteland en sloot zich toen aan bij de gewapende anti-Castro groepering Alpha 66 in Florida. Hij zou tweemaal naar Cuba terugkeren; in 1961 met de wapens in een poging de macht van de gebroeders Castro te breken en een tweede keer in 2002 om het gesprek met hen aan te gaan.

Menoyo op jeugdige leeftijd

Menoyo werd op 8 december 1934 in Madrid geboren en was de jongste van 6 kinderen. Hij emigreerde naar Cuba met zijn ouders toen hij 12 jaar oud was. Zijn vader was arts en een militant socialist en zijn oudste broer overleed in de strijd tegen generaal Franco tijdens de Spaanse burgeroorlog. Een tweede broer Carlos zou in 1957 gedood worden toen stedelijke guerrillero’s het presidentieel paleis van Fulgencio Batista in Havana aanvielen. Gutiérrez Menoyo kon toen ontsnappen. Maanden later vormde hij een guerrillagroepering die zich aansloot bij de strijders van Castro. Gutiérrez Menoyo kreeg de rang van Comandante, maar kreeg  al snel onenigheid met Fidel. In 1961 ging hij in ballingschap in Florida waar hij een verzetsgroepering oprichtte die aanslagen pleegde binnen Cuba. Na een maand keerde hij zelf naar Cuba terug met een groep gewapende mannen om de regering van Castro ten val te brengen, maar hij werd na een maand gearresteerd. Hij werd geblinddoekt en weggevoerd, waarschijnlijk naar een vuurpeloton zoals hij zelf dacht. Toen hem de blinddoek werd afgenomen stond hij oog in oog met Fidel Castro. Deze zei: ‘Eloy, ik wist dat je zou komen, maar ik wist ook dat ik je te pakken zou krijgen.’ Hij werd na een rechtzaak die 30 minuten duurde, ter dood veroordeeld, maar deze straf werd omgezet in 30 jaar gevangenis. Uiteindelijk zou hij 22 jaar gevangen zitten. In gevangenschap verloor hij aan één oog het gezichtsvermogen en werd gedeeltelijk doof. In 1986 werd hij vrijgelaten o.a. door dankzij een campagne waarbij de Spaanse socialistenleider Felipe González een rol speelde. Hij ging naar Madrid en later naar Miami.

Dialoog
Menoyo verbrak rond 2000 alle banden met de behoudende en gewelddadige  anti-Castrogroeperingen in Miami en keerde zelfs terug naar Havana. Hij bleef daar ook,  tot onbegrip van de hardliners in de ballingengemeenschap. In Havana richtte hij de geweldloze organisatie Cambio / Verandering op tegen de dictatuur van zijn vroegere strijdmakkers Fidel en Raúl Castro. Eenmaal in 1995 ontmoette hij er Fidel Castro. Zij spraken drie uur met elkaar en Gutiérrez-Menoyo drong aan op de acceptatie van Cambio Cubano als oppositiepartij binnen Cuba. Dat zou niet gebeuren, maar Menoyo kon enkele keren naar Cuba terugkeren en zich er definitief in 2003 vestigen. Toestemming om een eigen kantoor te openen kreeg hij niet. ‘Cuba kan niet voortdurend wegduiken en de wereld ervan overtuigen dat er democratie bestaat, terwijl een een-partijsysteem nooit een democratie zal zijn.’

Fidel en Menoyo ontmoetten elkaar in 1995

Vriendschap met Eloy
Tania Díaz Castro, ooit betrokken bij de de eerste activiteiten van mensenrechtengroepen in Cuba, ontmoette Eloy in 1972 in de gevangenis Prisión Histórica de los Plantados. Ook zij begreep niet waarom Menoyo in 2003 naar Cuba terugkwam. Zij ontmoette hem in 2007 opnieuw ergens in Havana op straat en ‘ik gaf hem de omhelzing die hij na 30 jaar verdiende en zo begon onze mooie vriendschap,’ aldus Tania op de site van Cubanet, die hem omschrijft als ‘een held, zeer eerlijk en gevoelig.’ Zij vroeg hem eens of al dat werk niet mislukt was omdat hij er nooit de vruchten van plukte. ‘Ik kan wachten,’ zei hij. Deze dictaturen gaan altijd voorbij’. Tania Díaz Castro herinnert zich nog hoe Menoyo haar vertelde in 1959 de moeder van Fidel Castro, Lina Ruz, biddend in een kerk ontmoet te hebben. Ze zei  Eloy zeer verontrust te zijn. ‘Verontrust waarom, Lina?,’ vroeg ik haar. ‘Fidel heeft de steun van een groot deel van de bevolking. Er bestaat geen enkel gevaar.‘ ‘Nee, dat bedoel ik niet, Eloy,’ antwoordde de vrouw. ‘Maar ik weet nog hoe mijn zoon als kind was; hij vernielde al zijn speelgoed zonder er mee te spelen. Ik vraag me af of hij dat nu met ons land aan het doen is?

De Cubaanse leider Fidel Castro overlegt met Eloy Gutierrez-Menoyo (midden) en majoor William A. Morgan (rechts) op 14 augustus 1959 in Havana. Morgan was de enige Amerikaanse staatsburger die een belangrijke functie bekleedde in de guerrillabeweging. Hij zou later wegens ‘verraad’ worden doodgeschoten.

Castro a-moreel
In een herdenkingsartikel op de website Diario de Cuba van Bertrand de la Grange herinnert deze aan zijn ontmoetingen in 1991 met Menoyo in Miami. Deze noemde Castro toen ‘een amoreel wezen’ en een ‘machiavellist’, bereid om tot elke prijs aan de macht te blijven. Menoyo zei toen ook: ‘Ik ben geen dissident van de revolutie, maar het is Fidel die dissident is. Hij beloofde ons een revolutie zo Cubaans en groen als de palmbomen, maar hij gaf ons over aan de Sovjet-Unie.’

Wanhoop
De la Grange: ‘Men kan de wanhoop van Gutiérrez Menoyo over de koppigheid van de Cubaanse leiders begrijpen. Kort voor zijn dood dicteerde El Gallego (afkomstig uit Gallicie), zoals men de ex-Comandant van de Sierra de Escambray noemt, zijn dochter Patricia zijn politiek testament, dat vrijdag door de Spaanse krant El País werd gepubliceerd met de titel De Cubaanse revolutie is uitgeput. Hij spreekt daarin o.a. van zijn terugkeer naar Cuba in 2002, na een periode van 13 jaar ballingschap, met het doel een democratische oppositie op te bouwen onder het ‘Orwelliaanse oog van de Staat.’ Zijn oordeel is onherroepelijk: ‘De Cubaanse regering maakt een onbeschoft misbruik van de absolute macht.’ (…) ‘Deze revolutie heeft geen moreel kompas. De Cubaanse revolutie heeft zijn essentie verloren. Overleeft in een wereld van schijn waarin elke Cubaan simuleert in een wereld die vol is van allerlei dubbelzinnigheden.’

Linken
* Tekst van Betrand de la Grange, Diario de Cuba, 28 oktober 2012
Het testament van Eloy Gutiérrez Menoyo, Spaanstalig
* Cuba weblog 11 augustus 2006
Tania Diaz Castro op Cubanet over haar vriendschap met Eloy
* Cubanet publiceerde (in 2 delen en Spaanstalig) een interview met Menoyo, dat vier dagen voor zijn dood werd afgekomen.