Critici regime vaker slachtoffer reisverboden

Opnieuw worden dissidenten in Cuba geconfronteerd met reisverboden. Zondag kreeg Yoandy Izquierdo, bestuurslid van het Centro de Estudios Convivencia (CEC), te horen dat hij niet naar Zweden mocht reizen waar hij zou deelnemen aan een internetcongres. Berta Soler, leider van de Damas de Blanco, kreeg vorige week ook te horen geen reis naar de VS te mogen maken; het is haar tweede reisverbod dit jaar.

Convivencia-yoandy-izquierdo

Yoandy Izquierdo

De auto waarmee hij naar het vliegveld José Martí werd gebracht, werd door de politie onderschept. Zijn chauffeur zou zonder vergunning tegen betaling reizigers vervoeren. Izquierdo werd meegenomen naar een politiebureau. Daar kon hij nog enkele telefoontjes plegen om vrienden en familieleden op de hoogte te stellen. Hij zelf was daarna niet meer telefonisch bereikbaar.

Meer ‘ontvoeringen’
Kortgeleden overkwam de activiste Lia Villares hetzelfde toen zij op weg was naar het vliegveld José Martí om naar de VS te reizen. Zij werd door een politiepatrouille in de terminal vastgehouden tot het vliegveld opsteeg. Villares noemt het een ‘ontvoering’ en ‘een gedwongen verdwijning’. Een dag later kon zij alsnog per vliegtuig naar de VS vertrekken.  Izquierdo wordt vastgehouden in een politiebureau in Los Palacios, een gemeente in de provincie Pinar del Rio. Ook andere leden van de oppositie, te weten Claudio Fuentes en Ada López, werden slachtoffer van vergelijkbare maatregelen.

berta-soler2

Ook Berta Soler kreeg een reisverbod

Vorige week kreeg Berta Soler, leider van de Damas de Blanco, voor de tweede maal dit jaar te horen, dat zij geen reis naar het buitenland mocht maken. Een luitenant-kolonel van de dienst Immigratie van het vliegveld Varadero deelde haar mee zij haar ‘limiet om te reizen’ had overschreden. Zij kreeg geen verdere toelichting te horen op haar vragen. In het pas verschenen apriloverzicht van de Cubaanse Commissie voor Mensenrechten en Nationale Verzoening (CCDHRN) werd dit beleid van de autoriteiten (‘preventieve repressie in de vorm van dreigementen door de politie en andere intimiderende acties’) in de vorm van reisverboden aangeklaagd.

Prijs Prins Claus
logo_convivenciaHet Centro de Estudios Convivencia /  Centrum voor Studie van de Samenleving (CEC) in Pinar del Rio is regelmatig doelwit van vervolging door de politie en geheime dienst. In januari werd het huis van de econoom Karina Gálvez in beslag genomen evenals al haar bezittingen vanwege ‘belastingontduiking’. Het CEC organiseert cursussen voor leden van de civil society in Cuba en opereert los van de staat en de kerk. Sinds 20008 brengt het CEC een tweemaandelijks tijdschrift Convivencia uit. In 2000 ontving de oprichter van Convivencia, Dagoberto Váldez, in Amsterdam uit handen van prins Claus een hoge onderscheiding.

Link
* Website Convivencia

Opposant Karina Gálvez wacht proces

Bij binnenkomst van haar woning kuste Karina Gálvez haar moeder en nam een langdurige douche. Daarover had zij alle dagen van haar gevangenschap gedroomd. Karina Gálvez liet het water stromen om de vermoeidheid en wanhoop te verjagen die de opsluiting hadden veroorzaakt.
Bij haar woning werd ze dinsdag jl. met open armen door haar buren ontvangen, nadat ze op borgtocht van 20.000 Cubaanse peso’s was vrijgelaten. Tijdens verhoren was ze beschuldigd van belastingontduiking bij de aankoop van een huis.
Gálvez is verbonden aan het tijdschrift Convivencia dat wordt geleid door Dagoberto González. Die ontving in 1999 de Prins Clausprijs voor zijn kritische publicaties. Gálvez werd telefonisch geïnterviewd door Yoani Sánchez, redacteur van de internetkrant 14ymedio.

karina-galvez-convivencia-pinar-rio

Karina Gálvez, redacteur van het dissidente tijdschrift Convivencia in Pinar del Rio. Gálvez werd gearresteerd na een uitgebreide doorzoeking van haar woning in Pinar del Río. Zij zou de belasting hebben ontdoken, iets dat door de redactie van Convivencia wordt bestreden: ‘Karina handelt niet, is geen kleine ondernemer en werkt ook niet voor de Cubaanse staat,’ zegt de redactie van een van de belangrijkste denktanks in Oost-Cuba. De autoriteiten verwijzen voor deze beschuldiging naar de koop en verkoop in 2014 van haar woning waarbij volgens Convivencia ‘aan alle voorwaarden werd voldaan en de noodzakelijke belastingen werden betaald.’ Convivencia-directeur Dagoberto Valdés Hernández meldde eind vorig jaar hoe de repressie tegen het Centro de Estudios Convivencia was toegenomen. Hij werd zelf in oktober intensief ondervraagd door leden van de politieke politie die hem voorhielden dat zijn ‘ leven in de toekomst alleen maar zwaarder zou worden’ en dat het ‘geen goed moment was om alternatieve posities in te nemen.’ Op 25 november verbood de geheime dienst een bijeenkomst over de toekomst van Cuba in het centrum. ‘De golf van geweld groeit en verspreidt zich zoals we nooit eerder zagen. Wij zijn zeer bezorgd en willen een noodkreet laten uitgaan,’ aldus Valdés.

Hoe is uw huidige juridische situatie en wanneer moet u voorkomen?
‘Men heeft geen enkele datum genoemd voor de rechtzaak. Ik heb alleen het document waarin mijn zaak wordt beschreven. Ik kan nu een advocaat aanwijzen.’

Hoe beleefde u uw gevangenschap?
Ik moet bekennen dat ik mij op bepaalde momenten gebroken voelde. Ik had nooit eerder geslapen in een gevangeniscel. De beklemming daar te zitten zonder te weten wat er buiten gebeurt, een toestand van eenzame opsluiting, was heel zwaar. Op een bepaald moment bad ik God om een teken dat hij bij mij was en enkele minuten later bracht majoor Odalys me een bijbel in de cel, die mijn zuster had gebracht. Dat deed me veel. Het was een van de moeilijkste ervaringen die ik heb meegemaakt hoewel ik verzekerd was van de solidariteit. Ik wist dat veel mensen van mij afhankelijk zijn, maar mijn familie werd niet in de steek gelaten.’

En dat bleek bij het verlaten van de gevangenis ook zo te zijn?
‘Ik had het onderschat…..toen ik gisteravond thuiskwam ontdekte ik dat de solidariteit immens is geweest en veel verder reikte dan mijn vrienden. Ik moet iedereen bedanken die mij heeft gesteund en zeg hen dat de wetenschap dat ik me daarbinnen vergezeld voelde, me zeer heeft geholpen.’

Hoe waren de omstandigheden in de cel?
‘Ik wil niet klagen over de behandeling want – afgezien van mijn verblijf dat niet gerechtvaardigd was – was die respectvol en zonder beledigingen. Maar de materiële condities waren moeilijk. Vooral de toiletten, het water en het eten, maar dat is overal zo in Cuba. De angst maakte dat ik slecht kon eten hoewel ik me voorgenomen had niet ziek te worden en op mijn gezondheid te letten.’

De arrestatie vond plaats voordat de tweede conferentie van het Studiecentrum Convivencia op 28 en 29 januari plaatsvindt. Deze keer in Miami. Kunt u daar aan deelnemen?
Nee, ik ben voorwaardelijk vrij en mag het land niet verlaten.

Kon u de woning binnengaan waar u vorige week werd gearresteerd?
‘De woning blijft ‘bezet’ en de deur is verzegeld; bijna alle voorwerpen in de woning zijn in beslag genomen.’

Bron
* Yoani Sánchez, website 14ymedio, 18 januari 2017

Link
* Website Convivencia

Leningen van Cubaanse banken aan particuliere sector verviervoudigd

Het besluit in september jl. om via de Banco Popular de Ahorros (BPA) leningen te verstrekken tot 10.000 peso’s (400 CUC) aan kleine zelfstandigen of cuentapropistas binnen een termijn van drie dagen en zonder verdere eisen te stellen, is een positief signaal gericht op de herleving van wat men de ‘financiële cultuur’ in Cuba noemt. Dat schrijft Jorge Ignacio Guillén Martínez (1993), student economie en betrokken bij het oppositionele blad Convivencia op de website van 14ymedio.

Markt voor kleine zelfstandigen

Markt voor kleine zelfstandigen

Tot nu toe bewaarden de meeste kleine ondernemers hun geld onder hun matras en werden de povere winsten op deze manier veilig gesteld. Een rekening openen bij de bank of een krediet aanvragen deed men liever niet hoewel al in november 2011 via wetgeving een aantal barrières waren weggenomen. Liever leende men via informele weg van vrienden of familieleden of op de zwarte markt. In 2011 werd het wettelijk kader vastgelegd voor de kleine zelfstandige en zijn relaties met staatsbedrijven, vooral door nieuwe betalingsinstrumenten toe te passen bij transacties tussen de twee. Maar er bleven barrières bestaan om aan kredieten te komen zoals de bureaucratie, eisen over garanties, informatie over schulden en bezittingen en er was het algehele wantrouwen van de regering tegenover particuliere ondernemers die daardoor veroordeeld waren illegale oplossingen te vinden om niet failliet te gaan.

Rijen wachtenden voor een bank in Infanta, Havana. In de eerste zeven maanden van dit jaar hebben Cubaanse banken voor een waarde van meer dan 129 miljoen Cubaanse peso’s of 5,3 miljoen dollar aan beginnende particuliere ondernemers verstrekt. Dat is vier maal zoveel als de 31 miljoen peso’s of 1,3 miljoen dollar die in het gehele voorgaande jaar 2014 werden verstrekt. Cuba telt op dit moment meer dan een half miljoen werknemers voor eigen rekening of cuentapropistas. Een maand geleden maakte de spaarbank Banco Popular de Ahorro, die overal in Cuba behalve in Havana filialen heeft en zorg draagt voor 65% van de leningen aan de particulieren, bekend dat elke cuentapropista leningen kan afsluiten voor meer dan 10.000 peso’s Cubanos (400 dollar). De meeste leningen aan particulieren worden sinds het jaar van invoering in 2012, nog voor 60% gebruikt voor renovatie en reparatie van de eigen woning.

Rijen wachtenden voor een bank in Infanta, Havana.
In de eerste zeven maanden van dit jaar hebben Cubaanse banken voor een waarde van meer dan 129 miljoen Cubaanse peso’s of 5,3 miljoen dollar aan beginnende particuliere ondernemers verstrekt. Dat is vier maal zoveel als de 1,3 miljoen dollar die in het gehele voorgaande jaar 2014 werden verstrekt. Cuba telt op dit moment meer dan een half miljoen werknemers voor eigen rekening of cuentapropistas. Een maand geleden maakte de spaarbank Banco Popular de Ahorro, die overal in Cuba behalve in Havana filialen heeft en zorg draagt voor 65% van de leningen aan de particulieren, bekend dat elke cuentapropista leningen kan afsluiten voor meer dan 10.000 peso’s Cubanos (400 dollar). De meeste leningen aan particulieren worden sinds het jaar van invoering in 2012, nog voor 60% gebruikt voor renovatie en reparatie van de eigen woning.

Klein aantal
Volgens de partijkrant Granma steeg het bedrag aan leningen aan cuentapropistas van 1,3 miljoen dollar in heel 2014 tot 129 miljoen Cubaanse peso’s of 5,3 miljoen dollar in de eerste zeven maanden van 2015. Maar het aantal ondernemers dat ervan gebruik maakte bleef zeer klein, zeker vergeleken met de personen die een lening aanvroegen om hun huis op te knappen of landbouwactiviteiten op te zetten.

Onvoldoende vertrouwen
Vertrouwen opbouwen en het ontwikkelen van een financiële cultuur zijn de belangrijkste uitdagingen waarvoor de Cubaanse economie zich gesteld ziet. Toegang tot alle mogelijkheden van een modern financieel systeem, is voor de ontwikkeling van de particuliere sector essentieel. Ik stel de volgende maatregelen voor om een einde te maken aan het gebrek aan vertrouwen bij Cubaanse ondernemers, zowel wat betreft de winstmogelijkheden en het succes van het eigen bedrijf als in de bedoeling van de overheid om deze sector te stimuleren.

  1. Zorg voor een nieuw wettelijk en institutioneel kader; duidelijke wetten waarin de rechten en plichten van beide partijen zijn vastgelegd evenals efficiënte mechanismes om die in te voeren.
  1. Vorming en scholing; een intensief leerproces dient ontwikkeld te worden, zowel bij kleine ondernemers als bij de landelijke financieringsinstellingen, over het functioneren van de financiële systemen, het gebruik van krediet en andere instrumenten.
  1. Diversificatie van financiering: moedig de oprichting van banken aan en andere particuliere initiatieven, zodat de competitie onder hen groeit en biedt een grote variatie van mogelijkheden.
  1. Versterk de hervorming in de particuliere sector: erken het recht op privébezit, hef de lijst op met beroepen die niet mogen worden uitgeoefend door kleine zelfstandigen en biedt ruimte voor initiatieven die leiden tot een groothandel voor deze sector.

Bron
* Cubaanse internetkrant 14ymedio, 5 oktober 2015
Noot
De Amerikaanse onderminister van Buitenlandse Handel, Penny Pritzker bezocht Havana deze week en drong er bij Cuba op aan grotere vrijheid in de particuliere sector toe te staan. Havana Times: US Asks Cuba for Greater Freedom in Private Sector

Correspondent internetkrant 14ymedio voor derde keer verhoord

Vorige week vrijdagochtend om 9 uur moest de correspondent van de Cubaanse internetkrant 14ymedio, Carlos Fernández, zich voor de derde keer dit jaar melden op het politiebureau van Pinar del Rio voor een verhoord. Deze keer had hij echter geen waarschuwing vooraf ontvangen. Carlos Fernández publiceerde recent hoe het een bekende schilder in Pinar del Rio onmogelijk werd gemaakt een expositie te organiseren over Utopieën en Dissidenten.  

Juan Carlos Fernández

Juan Carlos Fernández

Een majoor van de staatsveiligheid, die zich alleen bekend maakte als David, beschuldigde hem van samenwerking met deze internetkrant, die hij omschreef als een medium van de ‘confrontatie’ dat ‘tegemoet komt aan de belangen van een vreemde mogendheid.’ De beschuldiging ging vergezeld van dreigende zinnen over een mogelijk ‘optreden van de politie’ tegen Fernández in het geval hij door zou gaan ‘met waar hij nu mee bezig was’, aldus de uitspraak van de ondervrager. Echter op de vraag van de beschuldigde over een mogelijke detentie en een wettelijk proces, bleef de ondervrager vaag over de ernst van de maatregelen.

Grondwet
Juan Carlos Fernández verdedigde zijn recht om zijn mening op te schrijven en te publiceren in welk medium dan ook. ‘Ik waarschuw je, de wet zal je veroordelen’, antwoordde de man met het pseudoniem David, zonder verder in detail te treden. De ambtenaar haalde de grondwet van de Republiek Cuba erbij en dat de ‘regering regeert met hulp van het volk’, waarna de journalist hem eraan herinnerde dat de communistische partij minder dan één miljoen aanhangers heeft, terwijl de bevolking van het land meer dan 11 miljoen groot is.

De omslag van Convivencia

De omslag van Convivencia

Censuur schilderijenexpositie
Fernández is lid van het tijdschrift Convivencia, dat opereert in de provincie Pinar del Rio en werkt sinds augustus als correspondent van de internetkrant 14ymedio, die geleid wordt door Yoani Sánchez en Reinaldo Escobar. Hij schrijft over het culturele leven van de stad, maakt reportages over sociale thema’s en fotoreportages in deze omgeving. Een paar maanden geleden bracht Juan Carlos Fernández de censuur aan het licht, waar de schilder uit Pinar del Rio, Pedro Pablo Oliva, slachtoffer van werd toen zijn expositie Dissidentes en Utopieën niet mocht doorgaan.

Bron
* 14ymedio, Havana, 28 november 2014

Link
* Deze Cubaweblog publiceerde op 22 september 2014 over de affaire rond de schilder Pedro Pablo Olivar, ‘Ministerie van Cultuur verdedigt verbod kunstexpositie.’

Drie medewerkers ‘Convivencia’ door politieke politie verhoord

Drie medewerkers van het tijdschrift Convivencia zijn afgelopen week aangehouden en ondervraagd door de politieke politie van Pinar del Río. William Rodríguez, Karina Gálvez en Juan Carlos Fernández zijn medewerkers van deze onafhankelijke publicatie.

De foto van het Tienaminplein ( 4 juni 1989) die blijkbaar de nationale veiligheid  van Cuba in gevaar brengt

De foto van het Tienaminplein ( 5 juni 1989) die ‘de nationale veiligheid van Cuba in gevaar brengt.’

Woensdag en donderdag werden de drie medewerkers van Convivencia ondervraagd als ware zij potentiele misdadigers. De geheime politie zei dat Karina en Juan Carlos bij terugkeer van een buitenlandse reis,  materiaal hadden meegenomen die de nationale veiligheid bedreigden. O.a. verwezen ze naar de bekende foto van een Chinese burger die op het Tienaminplein een tank probeerde tegen te houden en naar een usbstick met belastend politiek materiaal. Bij terugkeer in Havana was al een laptop, een fototoestel en notitiebloks in beslag genomen. Ondanks de soepeler reismogelijkheden die in januari 2013 werden uitgevaardigd, worden leden van de civil society bij terugkeer in Havana nog herhaaldelijk onderworpen aan een intensief onderzoek en worden opname-apparatuur en dergelijke in beslag genomen. Soms eindigt de inbeslagname in confiscatie; de autoriteiten kopiëren de inhoud en de apparatuur wordt na klachten, teruggegeven.

Dagoberto Váldez

Dagoberto Váldes

Internationaal prestige
Het tijdschrift Convivencia wordt geleid door Dagoberto Valdés en publiceerde in de afgelopen 6 jaar 38 nummers met uiteenlopende thema’s over economie, cultuur, godsdienst en sociale kwesties. Het blad is de voortzetting van het tijdschrift Vitral dat door het bisdom van Pinar de Rio werd uitgegeven en door de toenmalige bisschop van Pinar del Rio Jorge Serpa altijd in bescherming werd genomen tegen kritiek van de partij en de Cubaanse staat. Daar kwam in 2007 een einde aan toen deze werd opgevolgd door bisschop Jorge Serpa Pérez,  die elk conflict met de partij en de Cubaanse autoriteiten uit de weg ging. In 2000 ontving Dagoberto Valdés ín Amsterdam uit handen van Prins Claus een belangrijke onderscheiding voor zijn inspanningen op cultureel en sociaal gebied in Cuba. Valdés werd afgelopen week door de Argentijnse mensenrechtenorganisatie CADAL (Centro para la Apertura y el Desarrollo de América Latina) voorgedragen als mogelijke kandidaat voor de mensenrechtenprijs Premio Internacional de Derechos Humanos Emilio F. Mignone, die jaarlijks door het Argentijnse Ministerie van Buitenlandse Zaken wordt uitgereikt

Link
* De website van Convivencia met o.a. nr. 39 van het tijdschrift

Veel vragen bij vage Cubaanse hervormingen (1)

Het particulier ondernemerschap in Cuba heeft op dit moment veel gezichten. Er zijn straatverkopers die populaire shirts verkopen die een week eerder nog in de opruiming in Miami lagen, je kunt chauffeur worden van een bicitaxi of een exclusief particulier restaurant runnen waar de fooien al zijn opgenomen in de prijs. Maar er is ook een grijze zone ontstaan waarbij ondernemers opereren aan de rand van de legaliteit.

De traditionele 'eigen-baas' in Cuba verkoopt pinda's op straat

De traditionele ‘eigen-baas’ in Cuba verkoopt pinda’s op straat

De Cubaanse regering kondigde eerder aan 500.000 werknemers van staatsbedrijven voor 20 april 2011 te ontslaan en nog eens 800.000 in het begin van 2012. Deze doelstellingen zijn nu afgezwakt. En zo ontstond er een grote grijze zone in de wereld van de zogeheten cuentapropistas, waarbij de werknemer-voor-eigen-rekening aan de grens van de legaliteit opereert, sleutelelementen ontbreken die de groei van succesvolle kleine bedrijven mogelijk maken en zijn er tientallen vragen hoe dit programma in een communistisch land verder zal gaan. Ook is er onduidelijkheid over de vraag of het koketteren van Cuba met privé-ondernemingen de weg is naar werkelijk particulier ondernemerschap of dat het een manier is om een informele sector af te dwingen waarbij de nieuwe bazen zich laten leiden door allerlei regeltjes om te overleven. Eind mei waren bijna 430.000 Cubanen op een arbeidspotentieel van 5 miljoen ‘eigen baas’, volgens het Ministerie van Arbeid en Sociale Zekerheid. Maar zij waren lang niet allemaal afkomstig van staatsbedrijven waar arbeiders zijn afgedankt. Ongeveer 14% waren gepensioneerden dat betekent dat zij werk in een staatsbedrijf niet inruilden voor werken als eigen baas. Deskundigen zeggen dat een groot deel van de nieuwe bazen waarschijnlijk eerder op de zwarte markt opereerden waar ze gewend waren om buiten de grenzen van de staatscontrole te werken en dat het arbeiders zijn die hun baan in de staatssector behielden om zo wat bij te verdienen. 

Een martk in Havana met enkele particuliere martkverkopers

Een markt in Havana met enkel particuliere marktverkopers

Illegaal circuit
‘Tot nu toe is er eerder sprake van een illegale economie  dan van de vorming van een kleine ondernemersklasse,’zegt Ted Henken, docent aan het Baruch College en voorzitter van de Asociación para el Estudio de la Economía Cubana (ASCE). Eigen-baas-worden is toegestaan in 181 beroepen en een 18% van deze cuentapropistas zijn werknemers van andere eigen bazen. Daarnaast zijn er particuliere bedrijven opgezet in de vorm van een groot aantal coöperaties (niet uit de landbouw), vaak voormalige staatsbedrijven en particuliere boeren werken nu op gronden die ooit braak lagen. De ontluikende particuliere sector is vooral een diensteneconomie. De populairste activiteiten is het verkopen en klaarmaken van voedsel, transport van vrachten en personen, verhuur van woningen en het verkopen van landbouwgewassen op straat, aldus informatie vanuit het Ministerie van Arbeid en Sociale Zekerheid.

Omkoping
Karina Gálvez, een econome uit Pinar del Río, is het ermee eens dat de recente veranderingen niet noodzakelijkerwijs de veranderingen zijn, die de regering wenste, maar wijst er ook op dat de economische situatie en de druk vanuit de civil society in Cuba deze dwong tot hervormingen. Zij sprak op een recente bijeenkomst van de ASCE in Miami en beklemtoonde dat veel van de nieuwe kleine ondernemers niet in staat zijn de wet te respecteren om te kunnen overleven omdat de belastingen zo hoog zijn en veel werkzaamheden nog verboden zijn zoals het beroep van advocaat, boekhouder, architect en andere professionals. Enkele nieuwe ondernemers hebben inspecteurs omgekocht om hoge boetes te voorkomen, aldus Gálvez, die een van de oprichters is van Convivencia, een kritisch digitaal tijdschrift.

Cubaanse bisschop kritiseert ‘politiek project’ van Damas de Blanco

Berta Soler, vertegenwoordiger van de mensenrechtengroepering Damas de Blanco ‘Laura Pollán’, zei na afloop van een gesprek met de kanselier van het aartsbisdom Raúl Suárez Polcari, dat deze zich ‘niet bepaald ontvankelijk’ tegenover de Damas de Blanco opstelde. Een dag eerder hadden de Damas de Blanco met de voorzitter van het Cubaans bisschoppencollege en bisschop van Santiago, Dionisio García, gesproken. Dit gesprek werd door de mensenrechtenvertegenwoordigers als positief omschreven.

Kanselier Polcari van het aartsbidsom Havana tijdens de kruisweg Goede Vrijdag 2008

‘De dialoog met bisschop Polcari was stevig en opgewonden en hij stelde zich niet open tegenover ons op,’ aldus Berta Soler. De bisschop trok het bestaansrecht van de vrouwengroepering in twijfel als een groep ter verdediging van de mensenrechten en verweet de vrouwen ‘een politiek project’ te vormen. ‘Hij zei dat we niet alleen een beweging vormden die om vrijheid vroeg voor politieke gevangenen, maar dat wij ook een politiek doel nastreefden.’ Hij wees daarbij naar uitspraken van de Damas de Blanco over de niet gewenste aanwezigheid van Cuba bij de Top van de Amerika’s. De vrouwen hebben geprobeerd de kanselier van het aartsbisdom ervan te overtuigen dat dat geen politiek is.‘ Wij zijn verdedigers van de mensenrechten en mensenrechten zijn geen politieke zaak,’ aldus Berta Soler.

Gesprek met paus
Tijdens de bijeenkomst hebben de Damas de Blanco de bemiddeling gevraagd van kardinaal Ortega voor een ontmoeting tussen hen en de paus in het Vaticaan. Soler zei dat de Damas de Blanco al sinds september om een ontmoeting vragen met kardinaal Jaime Ortega, maar ‘blijkbaar is zijn agenda erg vol want er is geen ruimte voor een ontmoeting.’ Zij benadrukte opnieuw bisschop Polcari te hebben uitgelegd waarom de Damas de Blanco ontstonden en waarom ze voortgaan. ‘Wij hebben uitgelegd dat we vreedzame en geweldloze vrouwen zijn die de vrijlating van politieke gevangenen nastreven, de verbetering van de omstandigheden in de gevangenis en die willen dat men de vereiste aandacht schenkt aan de mannen die daar zitten opgesloten en dat de mensenrechten worden gerespecteerd.’ De vrouwen hebben de kanselier van het bisdom ook gewezen op het feit dat de geheime dienst en de politie hen nog steeds belemmert zondagsmissen bij te wonen. ‘Wij worden geslagen, naar gevangenissen gesleept en ze sturen de honden op ons af,’ aldus Berta Soler.

Open houding voorzitter bisschoppenconferentie
De bisschop van Santiago de Cuba, Dionisio García had een dag eerder ook een delegatie van de Damas de Blanco ontvangen. Naast Berta Soler waren daar ook Magalys Norvis, Laura María Labrada Pollán en Odalis Sanabria bij aanwezig, die de bisschop vroegen te bemiddelen bij de vrijlating van meer dan 50 politieke gevangenen. Ook werd hem een lijst overhandigd met de namen van 60 leden van de Damas de Blanco die tijdens het bezoek van de paus waren gearresteerd. Volgens de Damas de Blanco zou deze bisschop zich open hebben opgesteld tegenover de mensenrechtengroep.

Twisten in katholieke kerk
De gesprekken tussen de mensenrechtengroep en de Cubaanse bisschoppen vonden plaats op een moment dat de tegenstellingen binnen de kerkleiding lijken te groeien. Concrete aanleiding was de uitspraak van kardinaal Jaime Ortega die een kleine groep van kerkbezetters omschreef als ‘delinquenten.’ De bezetting van een kerk in Havana vond plaats vlak voor het bezoek van de paus aan Cuba. De kardinaal deed deze uitspraken tijdens een bezoek aan de VS en haalde daarmee de woedde van de Cubaans- Amerikaanse gemeenschap op de hals. Ook in Cuba zelf leidde dit tot scherpe kritiek uit dissidentenkringen. Zij verwijten de kardinaal de hervormingen van Raul Castro zonder voorbehoud te steunen en te zwijgen over de voortgaande schendingen van mensenrechten. De dissidente leider Oswaldo Paya noemde de samensteller van het katholieke lekentijdschrift Espacio Laical,  Roberto Veiga González ‘een meeloper’. Het blad schreef vorige week dat bepaalde groeperingen in en buiten Cuba uit zouden zijn op de uitschakeling van kardinaal Jaime Ortega. Het kreeg bijval van de voorzitter van het Cubaanse parlement Alarcón, die de kardinaal ook in bescherming nam tegen ‘smerige insinuaties.’ Espacio Laical kan rekenen op de steun van de kardinaal. Binnenkort  wordt het blad onttrokken aan het katholieke lekenpastoraat en zal worden uitgegeven door het Cultureel Centrum Felix Varela, een kritisch kerkelijk centrum in Havana. De leiding komt in handen van de priester Yosvany Carvajal Sureda, tevens rector van dit centrum. Een woordvoerster van Convivencia, een tijdschrift dat volledig onafhankelijk van het kerkelijk instituut opereert, hoopt dat er door deze veranderingen weer meer ruimte komt in Espacio Lacial voor maatschappelijke problemen in Cuba boven binnenkerkelijke kwesties. Zij zet echter vraagtekens bij de benoeming van een priester tot uitgever van het blad ‘omdat dit ook meer invloed kan betekenen van de kerkleiding.’