Cuba en de VS: hoe nu verder?

Een jaar geleden vond een van de meest symbolische momenten plaats uit de lange verwarrende geschiedenis van de VS en Cuba, namelijk de officiële heropening van de lang gesloten Amerikaanse ambassade in Havana. De Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken John Kerry hees de vlag en er waren speeches vol verheven, emotionele en gedurfde uitspraken over het staken van de vijandelijkheden uit het verleden. Sinds die 14e augustus 2015 is er veel gebeurd tussen de voormalige vijanden uit de Koude Oorlog. Volgens Will Grant (BBC World) zijn er echter nog obstakels zoals het Amerikaans embargo. ‘Dat is de olifant in de porseleinkast’, zegt de Cubaanse oud-diplomaat Carlos Azugaray in de bijdrage die nu volgt. 

john-kerry-opening-ambassade14-82016

Openingsceremonie met op achtergrond John Kerry

Vanaf volgende maand worden directe vluchten tussen beide landen mogelijk, de reisbeperkingen voor Amerikaanse burgers zijn versoepeld en de bilaterale samenwerking op het gebied van kunsten en wetenschappen is gegroeid. En er was natuurlijk het historisch bezoek van president Obama. ‘Ik ben hier gekomen om de Cubaanse bevolking de hand te schudden uit vriendschap’, liet hij de Cubanen in een rechtstreekse televisie-uitzending weten. Maar hoewel veel Cubanen president Obama graag nog vier jaar als president van de VS zouden wensen, krijgt Washington toch een nieuwe administratie. En de uitkomst daarvan kan belangrijke gevolgen hebben voor de nieuwe geest van hartelijkheid tussen de twee landen. ‘Het is duidelijk dat het grote probleem in de betrekkingen tussen Cuba en de VS het embargo is. Dat is de olifant in de porseleinkast,’ aldus de Cubaanse oud-diplomaat Carlos Azugaray. Hij zegt dat de sleutel tot de volgende fase in het normaliseringsproces tussen de VS en Cuba de opheffing van het decennialang durende embargo tegen het eiland is. ‘De olifant is al  bezig de kamer te verlaten, zijn slurf bevindt zich al buiten. En de recente opening van het Sheraton Hotel in Havana, waar ook sommige Amerikaanse creditcards gebruikt kunnen worden, heeft de reisbeperkingen ook ingeperkt’. (…) ‘Als de Democraten bij de komende verkiezingen de controle over het Congres terugwinnen’, zegt Azugaray  ‘moeten ze wel in actie komen tegen het embargo’.

trump-clintonNieuwe president
Alle aandacht gaat nu uit naar de race om het Witte Huis en de vraag hoe Clinton of Trump met de toenadering tot Cuba zullen omgaan. ’Ik begrijp de scepsis in deze gemeenschap over een beleid van toenadering tegenover Cuba,’ zei Hillary Clinton onlangs in Miami. ‘Ik ben ook sceptisch. Maar we kunnen niet langer wachten tot een mislukt beleid zijn vruchten afwerpt. We moeten dit moment pakken.’ Het embargo tegen Cuba is verouderd, vertelde zij haar publiek en daar moet ‘eens en voor altijd’ een einde aankomen. Waar voorheen met zo’n uitspraak een presidentskandidaat in Florida een mogelijk doodvonnis had getekend, werd de uitspraak –weliswaar door een select gehoor – met applaus in Miami begroet. Maar in Cuba waar mensen al langer opriepen een einde te maken aan het embargo en waar de voordelen van zo’n beleidsverandering het sterkst gevoeld zouden worden, vertrouwen veel gewone Cubanen Clinton niet. Cubanen herinneren zich hoe zij de beslissing van haar man steunde toen hij in 1996 besloot de beperkingen tegen Cuba aan te scherpen. Ook nam hij het besluit dat de eventuele opheffing van het embargo tegen Cuba de goedkeuring van het Congres nodig had. Carlos Azugaray schat in dat in het Huis van Afgevaardigden ‘de stemmen aanwezig zijn’ om een einde te maken aan de sancties. Tenzij Clinton er in slaagt de Cubanen op dit punt gerust te stellen, kan zij niet rekenen op een zelfde warm welkom dat Obama in Cuba ten deel viel.

Sluiting ambassade ?
Wat Trump betreft is zijn standpunt over de kwestie Cuba nog niet geheel helder, maar het mag niet verbazen dat hij van mening verschilt met velen in zijn partij over dit thema. Tijdens een televisiedebat eerder dit jaar, zei hij ‘ergens in het midden te staan’ van de politiek van Obama en het standpunt van senator Marco Rubio die tegen gesprekken met Castro is. ‘Ik ben het niet eens met president Obama,’ zei hij, ‘maar ik ben het ermee eens dat er iets moet gebeuren. Na 50 jaar is het wel genoeg, mensen!’ Toen hem werd gevraagd of hij het beleid van Obama zou terugdraaien en de ambassade in Havana zou sluiten of door zou gaan met een beleid van toenadering, zei Donald Trump: ‘Ik zou de ambassade waarschijnlijk sluiten tot het moment waarop een betere deal met Cuba zou zijn gesloten in het voordeel van de VS.’ De eersten die door zo ’n radicale stap zouden worden getroffen zijn echter de diplomaten in Havana zelf.

havana-straaatbeeldStandpunten kandidaten
Hillary Clinton
* Zij vertelde haar publiek in Miami: ‘Het embargo daar moet ‘eens en voor altijd’ een einde aankomen’
* Zij stelt als Minister van Buitenlandse Zaken bij Obama te hebben gepleit voor normalisatie van de relaties met Cuba.
* Maar de Cubanen hebben aanhoudende twijfels en zijn niet vergeten hoe haar man, Bill Clinton in 1996 de Wet Helms-Burton tegen Cuba ondertekende waarin de sancties tegen Cuba werden aangescherpt.

sheraton-havana

Sheraton Hotel in Havana

Donald Trump
* Hij zei in een recent interview met The Daily Caller dat het ‘concept van de opening met Cuba prima is’, maar voegde er aan toe dat de VS ‘een gunstiger deal hadden moeten afsluiten’ en in een debat bij CNN zei hij de ambassade in Havana te sluiten ‘tot een betere deal met Cuba zou zijn gesloten in het voordeel van de VS’.
* In het verleden onderschreef hij teksten waarin hij het embargo tegen Cuba steunde.

Waardevol beleid
De Amerikaanse zaakgelastigde in Cuba, Jeffrey de Laurentis, vroeg ik eind vorig jaar naar de mogelijke gevolgen van de presidentsverkiezing voor de relatie met Cuba. Hij zei: ‘Ik hoop dat wanneer de campagne voorbij is en de verkiezingen hebben plaatsgevonden en ongeacht wie de gekozen president zal worden, hij of zij de waarde van de richting die we zijn ingeslagen zal erkennen en die voort zet.’ Cubaanse diplomaten zwijgen hierover. Josefina Vidal leidt het departement van het Cubaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken: ‘Wij verwachten dat wie er ook de volgende president van de VS zal worden, deze rekening zal houden met de opvatting van de meerderheid van de Amerikaanse bevolking en de meerderheid van de Cubaanse-Amerikanen,’ zegt zij tegen de BBC, erop wijzend dat de opinieonderzoeken wijzen op een voorkeur voor de normalisering van de betrekkingen.

carlos-alzugaray

Carlos Azugaray was een ervaren Cubaans diplomaat. Hij was o.a. ambassadeur in Tokio en hoofd van de Cubaanse vertegenwoordiging bij de EU

Voormalig diplomaat Carlos Azugaray kan vrijer spreken over het vooruitzicht dat een conservatieve miljardair en zakenman de volgende president van de VS wordt. Hij ziet twee problemen voor Trump vanuit een Cubaans perspectief: zijn onvoorspelbaarheid. ‘We kunnen niet zeggen dat hetgeen hij zegt ook dat is wat hij denkt. En een ander ding is hoe ver wil hij gaan in zijn onafhankelijke opstelling tegenover de leiding van de Republikeinse partij.’ Het is ironisch dat nu Cuba zich opmaakt voor een topjaar op het gebied van het toerisme, de economie van het eiland voordeel heeft bij een man uit het hotelwezen in het Witte Huis, (Donald Trump is eigenaar van de luxe hotelketen Trump Hotels, redactie), die de politiek even terzijde kan plaatsen ten gunste van de economie’, zegt Azugaray.’Tenslotte is alles in de VS vooral business!’, zegt hij lachend.

Bron
* Will Grant BBC News, Havana 15 August 2016

Linken
* Mary Anastasia O’Grady in de Washington Journal, 14 augustus 2016: Obama verraadde Cubaanse dissidenten

* Commentaar New York Times, 23 juli 2016: America’s Conflicted Cuba Policy / Amerika’s omstreden Cubabeleid.

Kerry zegt bezoek aan Cuba over mensenrechten af

John Kerry heeft zijn reis naar Cuba afgezegd. Dat meldt persbureau Reuters. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken zou begin maart naar Cuba afreizen om over mensenrechten te praten, vlak voor het historische bezoek van president Barack Obama aan het eiland. Het Witte Huis deelde gisteren mee dat Kerry de president op 21 en 22 maart zal vergezellen.

obama-bodeguita-fotomontage

Misschien is het nog te vroeg voor een mojito in Bodeguita del Medio, een toeristische trekpleister midden in Havana. (fotomontage)

Het eerdere bezoek van Kerry moest onder meer fundamenten voor het bezoek van Obama leggen. Bronnen binnen de Amerikaanse overheid melden aan Reuters dat de reis is afgezegd omdat het ‘niet constructief’ zou zijn. Volgens de Los Angeles Times zijn Cuba en de Verenigde Staten nog in stevige onderhandelingen over welke dissidenten Obama op zijn reis op 21 en 22 maart zal spreken. De Cubaanse regering wil bepalen wie Obama spreekt op zijn reis, terwijl de Amerikaanse president daar zelf over wil beslissen.

Ik beslis
In een interview met Yahoo in december zei Obama: ‘Als ik op bezoek ga, dan is onderdeel daarvan dat ik met iedereen kan praten.’ Dit standpunt werd gisteren door Josh Earnest, woordvoerder van het Witte Huis herhaald en hij onderstreepte dat Havana geen zeggenschap over met welke dissidenten Obama en Kerry het woord zullen voeren: ‘Dat is een beslissing die wij nemen en niemand anders, zonder dat we daar met de Cubanen over onderhandelen.’

Bron
* NRC en diverse persbureaus

Havana heft reisverbod enkele dissidenten op

Het Witte Huis heeft bekend gemaakt dat 7 ex-politieke gevangenen toestemming hebben gekregen van de Cubaanse autoriteiten om eenmalig een buitenlandse reis te maken. Het zevental maakt deel uit van de Groep van 75 die in 2003 streed voor meer vrijheden in Cuba. De 75 dissidenten werden destijds tot lange gevangenisstraffen veroordeeld. Het Witte Huis hoopt dat daarnaast nog vier ex-politieke gevangenen toestemming voor zo’n eenmalige reis zullen krijgen. Deze vier behoren tot de meest actieve opposanten tegen het regime op dit moment. Het zijn:  José Daniel Ferrer, Librado Linares, Iván Hernández Carrillo en  Ángel Moya. Twee van de zeven dissidenten lieten al weten geen gebruik te maken van de verkregen concessie die zij in het licht van het aanstaande bezoek van Obama op 21 en 22 maart aanstaande beschouwen als ‘een cadeau aan Obama’ en een middel om hem mild te stemmen.

john-kerry-vliegtuigtrap

John Kerry

De zeven politieke opposanten, Vladimir Morera Bacallao, Felix Navarro, Wilfredo Parada Milián, Jorge Ramírez Calderón, Carlos Manuel Figueroa, Félix Navarro en Aracelio Ribeaux Noa, werden een jaar geleden voorwaardelijk vrijgelaten en mochten daarom geen bezoeken aan het buitenland brengen. Zij werden maandag jl. bij de Cubaanse immigratiedienst geroepen en hen werd meegedeeld dat zij tijdelijk toestemming hadden het buitenland te bezoek. Félix Navarro, woonachtig in de provincie Matanzas, liet het Spaanse persbureau EFE weten de concessie van de Cubaanse regering wegens ‘goed gedrag’ niet te accepteren omdat deze samenvalt met een strategie rond het aanstaande bezoek van president Obama aan Cuba. Ook Marta Beatriz Roque werd geïnformeerd over deze ‘buitengewone’ toestemming en zij spreekt van ‘een cadeau van Obama’. Roque: ‘Ik denk dat zij willen dat we wegblijven (buiten Cuba), maar ik maak al 25 jaar hetzelfde mee en ik ga niet op de knieën voor een reis.’

obama-ik weet niet wat ik nog meer kan doen-rum

Cartoon van Santana –  Obama: ‘Ik weet niet wat ik nog meer moet doen om hem te ontdooien’

Blijvende verschillen van mening
De Woordvoerder van het Witte Huis, Peter Boogard, benadrukte dat de VS zullen voortgaan met het eisen van mensenrechten voor alle burgers in Cuba. ‘Wij zullen meningsverschillen houden met Cuba over deze kwestie, maar ons nieuwe beleid tegenover Cuba stelt ons in staat onze zorgen direct aan de Cubaanse regering voor te leggen en beter te pleiten voor de mensenrechten’. Minister van Buitenlandse Zaken, Kerry deelde eerder de leden van de buitenlandcommissie van het Congres mee, dat hij mogelijk binnenkort naar Cuba vertrekt om de dialoog over mensenrechten voor te zetten en wel vóór 21 en 22 maart, de twee dagen dat president Obama en zijn vrouw in Cuba zullen zijn. De Cubaans-Amerikaanse volksvertegenwoordiger Diaz-Balart wilde van Kerry weten welke concrete stappen voorwaarts Cuba heeft gemaakt op het gebied van de mensenrechten. Zij herinnerde aan een interview in december van president Obama op het Yahooportal waarin de president zei er niet voor te voelen Cuba te bezoeken als er op het gebied van de vrijheden van de Cubaanse bevolking sprake zou zijn van stappen achterwaarts. ‘En wie de ontwikkelingen objectief beoordeelt, ziet dat het regime van de Castro’s zijn gedrag op het gebied van mensenrechten niet heeft verbeterd. In elk geval is dat verslechterd’, aldus het congreslid uit Florida.

Bronnen
* Diverse persbureaus
Link
* Cubanet 25 februari 2016 (Spaanstalig) met relaas van Marta Beatriz Roque (Zet uit het politiek schaakspel) over haar bezoek maandag jl. aan de Cubaanse immigratiedienst.

Kanttekeningen bij bezoek John Kerry en de rol van Cubaanse media

Pedro Campos zat vrijdag jongstleden, zoals de meeste Cubanen, voor de televisie om getuige te zijn van de heropening van de Amerikaanse ambassade in Havana door de Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry. Campos, een onafhankelijke marxist, constateert dat de staatstelevisie geen enkele aandacht schonk aan de politieke achtergrond van Kerry en zijn progressieve opvattingen. Campos bekritiseert de hielenlikkerei van veel commentatoren bij de Cubaanse media voor wie Kerry’s uitspraken ‘een voortzetting zijn van de destructieve strategie van het imperialisme’. Hij maakt een uitzondering voor de ‘heldere en objectieve analyses’ van twee medewerkers van het televisieprogramma Mesa Redonda.

Minister Kerry in oldtimer in Havana

Minister Kerry in Cubaanse oldtimer in Oud-Havana

Gewoonlijk worden bij bezoeken van buitenlandse politieke persoonlijkheden aan Cuba uittreksels met biografische gegevens en hun politieke antecedenten verspreid. Maar niemand bij de officiële media herinnert aan het feit dat Kerry streed in de oorlog in Vietnam, maar later de leider werd van de veteranen die een einde wilde maken aan de interventie in dit land en de terugkeer van de Amerikaanse mariniers bepleitte. Ook werd niet duidelijk dat Kerry een prominente politicus was in de linkervleugel van de Democraten, die viermaal als senator de verkiezingen won en velen malen lijnrecht tegenover de conservatieve politici in de Senaat stond. Ook werd niet gemeld dat hij in 2004 de Democratische presidentskandidaat was die de verkiezingsstrijd verloor tegen gunste van George W. Bush, mede dankzij de stemmen van conservatieve Cubanen in Florida.

John Kerry als marinier t tijdens de Vietnamoorlog

John Kerry als marinier tijdens de Vietnamoorlog

Nederlaag
Ik kon zelf de beelden van Kerry naast de vlaggenmast op het terrein van de ambassade, niet los zien van de nederlaag die de conservatieven in Florida, de Cubanen voorop, hadden geleden. Zij zijn nu de belangrijkste tegenstanders van het nieuwe Cuba-beleid van Obama. Het is misschien de hardste klap voor de conservatieve Cubaanse-Amerikanen ooit in de geschiedenis van dit land en Kerry is er een van de belangrijkste promotors van. Die feiten zouden de kijkers voldoende hebben duidelijk gemaakt dat niet zomaar een willekeurige politicus werd ontvangen uit de wereld van ‘het imperialisme’, maar een linkse persoonlijkheid uit het tweepartijsysteem van de Noordamerikaanse politiek. Iemand die voorstander was van een sociaal beleid, politieke onderhandelingen en zeker geen oorlogshitser. De wandeling van Kerry te voet met een wandelstok herstellend van een fietsongeluk, in hemdsmouwen, is een gebaar dat niet genoeg kan worden gewaardeerd. Hier wandelt een persoon die zijn positieve gevoelens tegenover het Cubaanse volk direct wilde tonen en niet alleen tijdens besloten bijeenkomsten met regeringsvertegenwoordigers of dissidenten.

John Kerry als veteraan tegen de oorlog in Vietnam

John Kerry als veteraan tegen de oorlog in Vietnam

‘Agent van het imperialisme’
Toen Kerry tijdens een persconferentie erop wees dat niemand vrees zou moeten hebben voor de ontwikkeling van deze relaties, probeerden de neostalinistische commentatoren van de televisie angst te zaaien onder hun gehoor. Enkelen suggereerden dat de woorden van de Minister van Buitenlandse Zaken bewezen dat de VS wel hun politiek hadden gewijzigd, maar de strategie om de ‘revolutie’ te vernietigen, voortzetten. En zij verwezen naar de opmerkingen van Kerry over mensenrechten en naar zijn opmerking dat het volk beter gediend is met een ‘waarachtige’ democratie waar de mensen hun eigen vertegenwoordigers kunnen kiezen. Alsof het geen feit is dat er in Cuba sprake is van systematische schendingen van de politieke, burger- en economische rechten van de bevolking en dat sinds 1948 hier geen enkele vertegenwoordiger van de overheid nog via directe en geheime verkiezingen werd gekozen. Voor sommige commentatoren die nog in het verleden leven en met angst en beven naar de toekomst kijken, zijn dergelijke uitspraken een voortzetting van de destructieve strategie van het imperialisme. Daarom noemen ze iedereen ‘een agent van het imperialisme’ die de waarheid spreken over de trieste werkelijkheid van de mensenrechten in Cuba en het gebrek aan democratie in het politiek systeem.

In 1985 bezoekt Kerry en enkele andere leden van de Senaat Nicaragua en ontmoet hij president Daniel Ortega

In 1985 bezoeken Kerry en enkele andere leden van de Senaat Nicaragua en ontmoet hij president Daniel Ortega

Helder en objectief commentaar
Aan de andere kant was er op de Cubaanse televisie ’s avonds laat ook het programma Mesa Redonda, waar twee Amerika-specialisten, Jesús Arbolella en Reinaldo Taladrid, de uitspraken van Kerry op waarde wisten te schatten en beschreven hoe er in toespraken van Amerikaanse staatslieden rekening wordt gehouden met de belangen van alle sectoren in de samenleving waartoe men zich richt. En zij benadrukten dat het geen zin heeft uitspraken te isoleren om algemene conclusies te trekken over het politiek beleid van de Amerikaanse regering die door Kerry wordt vertegenwoordigd. Deze heldere en objectieve standpunten stonden in schril contrast met de veelheid van commentaren die we dag in dag uit hebben gehoord over de kwalijke bedoelingen van de regering Obama. Wanneer aan iemand zoals Kerry die spreekt over toenadering, dialoog, samenwerking en goed nabuurschap, destructieve motieven wordt toegeschreven, is dit typerend voor het machiavellistisch denken (duivels, sluw, vanuit het idee dat het doel de middelen heiligt, redactie) dat, bij afwezigheid van vijanden, de noodzaak voelt vijanden uit te vinden om hun kwalijke bedoelingen te verhullen. Ik wil de namen van die andere commentatoren niet noemen omdat ik niet met de bestraffende vinger wil wijzen. Maar het is voor mij duidelijk dat de twee commentatoren bij Mesa Redonda die ik wel noemde, te midden van zoveel smoezelige desinformatie en de maniakale traditionele betogen uit de hoek van de neostalinisten, een lichtpunt vormden.

Kerry lweidt als voorzitter van de buitenlandcommissie de verhoren naar aanleiding van Irangate en de contra's in Nicaragua.

Kerry leidt als voorzitter van de buitenlandcommissie de verhoren naar aanleiding van Irangate en de contra’s in Nicaragua.

Meer visie, minder propaganda
Het is misschien teveel gevraagd dat het bureaucratisch-conservatief taalgebruik waarbij overal en nergens vijanden worden gevonden, zal verdwijnen. Vijanden waarvan wordt verondersteld dat zij een socialisme willen vernietigen dat nooit bestond, een democratisch systeem willen veranderen dat er nooit was en ons het respect voor politieke en burgerrechten wil opleggen waar dat respect een halve eeuw afwezig was. Op zijn minst is het zaak dat die commentatoren ruimte krijgen die een visie hebben die ver afstaat van de armoedige retoriek van het neostalinisme. Dat geldt voor Mesa Redonda, waar ooit de Amerika-specialist Esteban Morales moest verdwijnen omdat hij schreef over corruptie in overheidskringen en voor andere programma’s die een meer analytische benadering voortaan. Hopelijk zullen zij vaker ware deskundigen inschakelen en minder die woordvoerders die zich vooral met politieke propaganda bezighouden. Dat zou een verbetering van de programma’s en voor het gehoor betekenen.

Bron
* Deze tekst van Pedro Campos verscheen op 17 augustus 2015 op de website 14ymedio en is hier en daar samengevat.
Link
* Beelden 1 minuut 40 van minister Kerry in Havana – NOS Journaal

Amerikaanse diplomaten kunnen zich in heel Cuba vrij bewegen

De diplomaten die werkzaam zijn in de Amerikaanse ambassade in Havana, kunnen zich vrij in Cuba bewegen en ‘met een brede groep van de bevolking’ in gesprek gaan. Dat zegt de huidige chef van de Amerikaanse missie, Jeffrey DeLaurentius. Vrijdag zal de Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry, de ambassade formeel openen. Het is zeventig jaar geleden dat een Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken Cuba bezocht.* De Republikeinse presidentskandidaat Marco Rubio heeft er in een brief aan Kerry op aangedrongen vrijdag ook mensenrechtenactivisten te ontmoeten.

john-kerry-vliegtuigtrapTijdens de onderhandelingen tussen de VS en Cuba die in januari begonnen, bestonden aanzienlijke verschillen van mening tussen beide landen over de bewegingsvrijheid van hun respectievelijke diplomaten buiten de beide hoofdsteden. DeLaurentius wees erop dat voor bezoeken en reizen buiten de hoofdstad Havana, de Amerikanen de Cubaanse autoriteiten om toestemming moesten vragen. DeLaurentis: ‘Het belangrijkste is dat we met een brede en representatieve groep van de Cubanen contacten kunnen leggen; functionarissen van de regering, leden van de civil-society, gewone Cubanen en anderen.’ Hij benadrukte dat de ambassade uitnodigend zal zijn en zowel Amerikaanse als Cubaanse staatsburgers hartelijk zal ontvangen.

bandera-jongen-in-vs-vlagVlag hijsen
Kerry zal vrijdag leiding geven aan de ceremonie waarbij de voormalig Seción de Interes aan de Malecón in Havana, daadwerkelijk ambassade van de VS zal worden en de Amerikaanse vlag zal worden gehesen. Vijfentwintig dagen geleden deed de Cubaanse kanselier Bruno Rodríguez hetzelfde in Washington. De Amerikaanse minister keert vrijdag ook weer terug.

Cameraploeg installeert zich voor de Amerikaanse ambassade in Havana.

Cameraploeg installeert zich voor de Amerikaanse ambassade in Havana.

Ontmoeting met dissidenten
De Republikeinse presidentskandidaat en senator Marco Rubio heeft Kerry verzocht dat bij de officiële opening van de ambassade aanstaande vrijdag ook leden van de Cubaanse mensenrechtenbeweging aanwezig zullen zijn. Rubio dringt er in een brief bij Kerry op aan gebruik te maken van de gelegenheid ‘vrijheid te eisen en op te komen voor de rechten van het Cubaanse volk’. Rubio is van mening dat Kerry in gesprekken met de Cubanen de ‘vrijlating van alle politieke gevangenen’ moet eisen alsmede leiders van de dissidentie tijdens zijn bezoek ontvangen. Kerry noemt de namen van Antonio Rodiles, Berta Soler, Jorge Luis García Pérez (Antúnez), Oscar Elías Biscet, Iván Hernández Carrillo en Guillermo Fariñas. ‘Zij zijn, met veel anderen, de legitieme vertegenwoordigers van het Cubaanse volk en niet de familie Castro,’ aldus Rubio. Kerry reist vrijdag naar Havana, zal er een gesprek hebben met zijn collega-minister Bruno Rodríguez en dezelfde dag weer terugreizen naar Havana. Over de invulling van het verdere programma van Kerry verstrekt het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken geen informatie. Blogger Yoani Sánchez laat weten geen uitnodiging ontvangen te hebben voor de ceremonie op de ambassade. Gesuggereerd wordt dat er later op de dag nog een kleinere bijeenkomst met vlag hijsen plaats vindt in de woning van de Amerikaanse zaakgelastigde.

Opwaardering Kerry
Inmiddels zijn ook de Cubaanse media aangepast aan de nieuwe rol die minister Kerry in de ogen van officieel Cuba speelt. De zoekmachine van de partijkrant Granma levert vier zoekresultaten op bij de naam Kerry, namelijk zijn twee ontmoetingen met zijn Cubaanse collega Bruno Rodríguez, een over zijn ontmoeting met de Palestijnse Minister van Buitenlandse Zaken en een over de nieuwe strategie van de VS tegenover IS, die kan rekenen op de steun van Cuba, maar ook op die van Moskou en Teheran. Enkele thema’s zijn verwijderd zoals die over het conflict tussen Washington en Rusland, Venezuela, Syrië en andere bondgenoten van Cuba.

De laatste minister van Buitenlandse Zaken die Cuba in 1945 bezocht.

De laatste minister van Buitenlandse Zaken, Edward Stettinus, die Cuba in 1945 bezocht.

Noot
* In 1940 bezocht de toenmalige Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken Cordel Hull Cuba om er de Panamerikaanse Conferentie van Ministers van Buitenlandse Zaken bij te wonen. De allerlaatst bezoekende Minister van Buitenlandse Zaken uit de VS was Edward Stettinius, die in maart 1945 het eiland bezocht. In 1955 zou ook de toenmalige vicepresident Richard Nixon het eiland bezoeken, na de gemanipuleerde verkiezingen die Bastista won.

De discrete Zwitserse diplomatie tussen de VS en Cuba

Deze week komt met het bezoek van de Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry aan Havana een einde aan de 54-jaar lang durende diplomatieke inzet van Zwitserland voor de betrekkingen tussen de VS en Cuba. In 1962 accepteerde dit Europese land de rol van bemiddelaar toen president Dwight Eisenhower in 1961 de banden met Cuba verbrak.

Fidel Castro met de toenmalige ambassadeur van Zwitserland, Emil Stadelhofer

Fidel Castro met de toenmalige ambassadeur van Zwitserland, Emil Stadelhofer

Zwitserland heeft zich in al die jaren niet beperkt tot administratieve werkzaamheden. Dat blijkt nu historici de archieven hebben geraadpleegd en ontdekken dat in tijden van grote spanningen tussen Cuba en de VS, zoals tijdens de rakettencrisis, het land een belangrijke rol speelde. Uit Zwitserse documenten blijkt nu dat de Cubaanse revolutionaire leiders in 1964 het plan hadden het ambassadegebouw te nationaliseren en er het Ministerie voor Visserij te vestigen. De Zwitserse ambassadeur, Emil Stadelhofer, slaagde erin de regering van Fidel Castro te overtuigen dit niet te doen. Stadelhofer kwam ook tussenbeide toen op 2 februari van hetzelfde jaar de Amerikaanse kustwacht beslag legde op vier Cubaanse vissersschepen en de Cubanen reageerden met het stopzetten van de watertoevoer naar de Amerikaanse basis Guantánamo.‘ Stadelhofer trok een rode lijn,’ aldus Martin Dahinden, de huidige Zwitserse ambassadeur in Cuba in een interview met de website Foreign Policy. ‘Als hij niet op de juiste plekt en op het juiste moment aanwezig was geweest, zouden de zaken anders zijn verlopen,’ aldus Dahinden.

Het neerhalen van de Amerikaanse vlag in 1961

Het neerhalen van de Amerikaanse vlag in 1961

Zwitsers personeel
Toen president Eisenhower in 1960 voor de eerste maal Zwitserland verzocht de VS in Cuba te vertegenwoordigen, was dit een volslagen verrassing voor dit Europese land vooral ‘omdat de diplomatieke vertegenwoordiging van het land klein was vergeleken met die van bijvoorbeeld Groot-Brittannië.’ Voor de Amerikanen zou de historische rol van Zwitserland als beschermer van de macht van buitenlandse staten, die teruggaat tot de Frans-Pruisische oorlog, een rol hebben gespeeld bij de keuze voor dit land. Zwitserland stemde in en stuurde 9 medewerkers naar Havana om de 60 medewerkers van de Amerikaanse ambassade te vervangen. Stadelhofer speelde daarbij een belangrijke rol en hield nauw contact met Fidel Castro, tot wie hij elk gewenst moment toegang had. Stadelhofer overtuigde Cuba er ook van de Amerikanen na de rakettencrisis van 1962 weer toestemming te geven over Cubaans grondgebied te vliegen. Ook belastte hij zich met de emigratie van Cubaanse ingezetenen die in 1965 met duizenden tegelijk ongeorganiseerd aan boord van schepen naar de VS wilden gaan. Fidel Castro had toestemming gegeven tot deze gevaarlijke overtoch aan ‘ieder die dat wilde’.

De huidige Zwitserse ambassadeur vervangt het naambordje van de voormalige vertegenwoordiger van de Amerikaanse belangen in Cuba. Vice-president John Kerry, heeft een hoge Oostenrijkse vertegenwoordiger Didier Burkhalter uitgenodigd aanstaande vrijdag de officiële opening van de Amerikaanse ambassade bij te wonen.

De huidige Zwitserse ambassadeur vervangt het naambordje van de voormalige vertegenwoordiger van de Amerikaanse belangen in Cuba. Vice-president John Kerry, heeft een hoge Zwitserse vertegenwoordiger Didier Burkhalter uitgenodigd aanstaande vrijdag de officiële opening van de Amerikaanse ambassade bij te wonen.

In 1977 openden Washington en Havana de zogeheten Sección de Intereses of Belangensecties, zowel in de VS als in Cuba. Een deel van het Amerikaans diplomatiek personeel kwam weer terug naar het eiland, maar de Zwitserse vlag bleef tot 20 juli jongstleden aan de gevel hangen.

Bron
* 14ymedio

Obama en zijn Cuba-huiswerk

De nieuwe relatie tussen Cuba en de VS is nog geen feit. Volgende maand beginnen de gesprekken tussen beide landen over het herstel van de diplomatieke betrekkingen en de benoeming van een ambassadeur. Volgens de website Politico is de strategie van het Witte Huis gericht op de vorming van een nieuw Cubabeleid, dat gesteund wordt door de zakenwereld, mensenrechtenorganisaties, wetgevers en Cubanen zelf. Op die manier wil Obama het anti-Castro blok in het Congres verslaan. President Raúl Castro heeft gisteren in een gesprek met persbureau AP laten weten ‘alle maatregelen van de VS te verwelkomen’.

Foto: Obama spreekt telefonisch met Castro Obama’s aankondiging betekende een sterke wijziging in de Amerikaanse politiek tegenover Cuba. Kern is het her stel van de diplomatieke betrekkingen en daarvoor heeft de Minister van Buitenlandse Zaken de opdracht gekregen gesprekken met de Cubaanse autoriteiten te beginnen over normalisering en het herstel van een ambassade in Havana. De beleidswijziging betekent ook een verdere versoepeling van de reisbeperkingen, vergroting van de mogelijkheden om deviezen over te maken, uitbreiding van commerciële transacties en exporten uit de VS en van sigaren voor persoonlijk gebruik. (zie noot) Ook wordt de status van Cuba als ‘sponsor van terrorisme’ herzien.

Foto: Obama spreekt telefonisch met Castro
Obama’s aankondiging betekende een sterke wijziging van de Amerikaanse politiek tegenover Cuba. Kern is het herstel van de diplomatieke betrekkingen en daarvoor heeft de Minister van Buitenlandse Zaken, Kerry, opdracht gekregen gesprekken met de Cubaanse autoriteiten te beginnen over normalisering en de opening van een ambassade in Havana. De beleidswijziging betekent ook een verdere versoepeling van de reisbeperkingen, vergroting van de mogelijkheden om deviezen over te maken, uitbreiding van commerciële transacties en export uit de VS en van sigaren voor persoonlijk gebruik. (zie noot 3 onderaan deze pagina) Ook wordt de status van Cuba als ‘sponsor van terrorisme’ herzien.

Obama en zijn topofficials hebben de afgelopen twee dagen al honderden telefoongesprekken gevoerd om steun te verwerven voor het nieuwe beleid met Cuba. Die aanpak bewijst dat het Witte Huis alles inzet in het gevecht met de anti-Castro lobby. Uit opiniepeilingen blijkt dat een meerderheid van de Amerikanen voorstander is van herstel van de diplomatieke betrekkingen en een versoepeling van het tientallen jaren oude embargo. Maar de critici van het Castro-regime blijven een machtige groep op Capitol Hill, vooral onder de Republikeinen, die volgende maand de meerderheid hebben in het Congres. (zie ook: Obama libre: ‘Het is een slecht jaar voor Obama, maar de president sluit sterk af’)

Dwarsbomen Republikeinen
‘We hebben veel mensen nodig om dit werk te doen en het is zwaar werk,’ zegt een official van het Witte Huis, die de strategie uitlegt. De Republikeinen bedenken nu al plannen om de uitvoerende taken van de president te dwarsbomen bijvoorbeeld door fondsen te blokkeren die de opening van een ambassade in Havana moeten verhinderen en de benoeming van een ambassadeur voorkomen. Zij zullen weigeren in te stemmen met de opheffing van het embargo. Democraten in het Congres zijn gesprekken begonnen over minder vergaande wetgeving voor het geval de opheffing van het embargo in één keer een te vergaande stap blijkt, aldus een medewerker van een van de leiders van de Democraten in de Senaat.

Lleana Ros Lehtinen, een van de geharnaste tegenstanders van toenadering tot Fidel Castro, tijdens de toespraak van Obama

Lleana Ros Lehtinen (tweede van links) , een van de geharnaste tegenstanders van toenadering tot Cuba en de Castro’s, tijdens de toespraak van Obama

Gesprekken
Obama sprak donderdag jl. zelf met senator Pat Leahy (Democraat) en senator Jeff Flake (Republikein) die nog kortgeleden in Cuba waren en die leidend zijn bij de discussie over de opheffing van het embargo. Vice-president Joe Biden, de stafchef van het Witte Huis Denis McDonough en kabinetssecretarissen hielden vergelijkbare gesprekken met wetsdeskundigen. Samantha Power, de VS-ambassadeur bij de VN, spreekt over deze kwestie met mensenrechtengroepen. Jeff DeLaurentis, die als hoofd van de huidige Amerikaanse missie in Havana de hoogste VS-diplomaat in de Cariben is, sprak woensdag met Cubanen. De onderministers van Handel, Financiën en Landbouw, hebben reisagenten, toerisme-experts, telecommunicatiefirma’s, bedrijven uit Silicon Valley en financiële instellingen uitgenodigd voor gesprekken.

Brede campagne
De Amerikaanse administratie voert na elke presidentiële bekendmaking een vergelijkbare operatie uit, maar de campagne achter de koerswijziging rond Cuba is veel breder en omvat de politieke staf van het Witte Huis, veiligheidsadviseurs tot en met vertegenwoordigers van de Amerikaanse zakenwereld en officials van het Ministerie van Justitie. Democraten verwachten niet dat Republikeinen het herstel van de diplomatiek betrekkingen zullen verhinderen, voor een deel omdat de infrastructuur en het personeel al aanwezig zijn in Havana. En beoogd ambassadeur DeLaurentis, die eigenlijk al functioneert als een soort ambassadeur, zou ook nog enige tijd als zaakgelastigde kunnen functioneren. Daarvoor is niet de toestemming van de Senaat nodig. (Zie ook Politico: The first Latino president?)

Argumenten
‘Denk niet dat we spreken over de landing van de eerste astronaut op de maan,’ zegt een official van de Obama-administratie. Het Witte Huis heeft de argumenten al gereed om de opvattingen van een van zijn belangrijkste critici te weerleggen. Het gaat om senator Marco Rubio (Florida) die zegt dat de benoeming van een ambassadeur de legitimiteit van de Castro-dictatuur versterkt en hij wil zo’n benoeming voorkomen. Woordvoerder Josh Earnest is niet gevoelig voor dit argument omdat Rubio destijds instemde met de benoeming van een ambassadeur in Peking. Destijds zei Rubio ter ondersteuning van zijn stemverklaring: ‘Onze ambassade, de Amerikaanse ambassade, moet binnen de Chinese gemeenschap beschouwd worden als een bondgenoot van hen die binnen China zich vrij willen uiten en vrij hun godsdienst belijden.’ Earnest citeerde de senator uit Florida en voegde er aan toe: ‘Wij denken volledig identiek over de nieuwe Amerikaanse ambassade in Cuba’. De woordvoerder van Rubio wilde niet reageren voor Politico.

Obama's critici verwijten hem met zijn beleid de overlevingsdkansen van de dicator te vergroten

Obama’s critici verwijten hem dat hij met zijn beleid de overlevingskansen van de dictator vergroot.

Niet geraadpleegd
De enige groep die niet geraadpleegd werd door Obama’s administratie is de U.S.-Cuba Democracy PAC, een groepering die een harde lijn voorstaat tegenover de regering van Cuba. (Zie ook Politico: The Democrats’ risky Cuba bet). Volgens Mauricio Claver-Carone, uitvoerend directeur van deze organisatie, wijst dit erop dat de autoriteiten ‘niet geïnteresseerd zijn in de opvatting van Cubaans-Amerikaanse wetgevers en elk ander in de Cubaans-Amerikaanse gemeenschap. De administratie concentreert zich op leden van het Congres zoals de Republikein Leahy en Jim McGovern (Democraat) die ‘de pagina kunnen omslaan en dan weer verder gaan met het volgende item,’ aldus Claver-Carone. ‘Voor de Cubaans-Amerikaanse leden en onze gezinnen gaat het om echte kwesties. Zij willen niet horen wat de gekozen vertegenwoordigers van deze mensen te zeggen hebben’.

Noot 1:
chesimard_wantedGouverneur Chris Christie van New Jersey heeft president Obama gevraagd te bevorderen dat een vrouw die werd veroordeeld wegens het doden van een politie-agent in New Jersey en die in de jaren tachtig in Havana opdook, zal worden uitgeleverd aan de VS. De vrouw, Janne Chesimard, was leider van het Black Liberation Army en in 1973 veroordeeld wegens moord. Zij was de eerste vrouw op de lijst van ‘Meest gezochte terroristen’ van de FBI . Chesimard, die zich nu Assata Shakur noemt , ontsnapte in 1979 uit een gevangenis in New Jersey. Zie ook deze Cubaweblog van 8 juli 2013.

Noot 2 : 
Persbureau AP sprak gisteren met de Cubaanse president Raúl Castro en deze benadrukte dat hij ‘het hele pakket’ aan voorgestelde maatregelen om de banden tussen de Verenigde Staten en Cuba te herstellen, zal verwelkomen. Ook doet het land pogingen de private economie te versterken, zo meldt persbureau AP. Dat betekent onder meer dat de Amerikanen Cuba gaan helpen bij het verbeteren van de digitale infrastructuur en dat er mogelijk een opheffing komt van de exportlimiet voor private ondernemingen. ‘We verwelkomen de beslissing van president Obama om de grootste veranderingen door te voeren in de relatie met Cuba in 54 jaar,’ zei Castro volgens AP.

Noot 3
De ontdooide verhoudingen tussen Amerika en Cuba hebben ook gevolgen voor het bekendste product van dat eiland: de sigaar. Een gesprek met NPO-correspondent in Midden-Amerika, Edwin Timmer.

Ebolaconferentie in Havana: ‘De plicht roept’

Vandaag begint in Havana de speciale conferentie van de Alba-landen over de bestrijding van het ebolavirus. Bij zijn aankomst in Havana gisteren roemde de Venezolaanse president Maduro de inspanningen van Cuba in de strijd tegen ebola. Hij zei: ‘Cuba staat altijd in de voorhoede van het humanisme, de solidariteit en de diepgewortelde steun aan de volken van de wereld.’ Eerder had de Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry, Cuba al ten voorbeeld gesteld aan de wereld vanwege de inzet bij de ebolabestrijding.

Maduro gisteren bij zijn aankomst in Havana

Maduro gisteren bij zijn aankomst in Havana

Kerry onderstreepte dat Cuba ‘een land met nog geen 11 miljoen inwoners 165 gezondheidsmedewerkers stuurt en van plan is nog 300 mensen meer naar West-Afrika te sturen ter bestrijding van deze ziekte.’ De Cubaanse oud-leider Fidel Castro heeft de Verenigde Staten de hulp van zijn land aangeboden in de strijd tegen ebola. Dat meldde zaterdag het Cubaanse dagblad Granma, de officiële krant van de Communistische Partij. In een brief die Granma heeft gepubliceerd, schrijft de 88-jarige Castro dat ‘wij graag samenwerken met het Amerikaanse personeel aan deze taak’. Cuba wil bijna 300 man medisch personeel naar West-Afrika sturen. Sinds begin van de maand zijn er al 165 Cubaanse gezondheidszorgmedewerkers in Sierra Leone.

Partijkrant Granma van vandaag kondigt conferentie aan

Partijkrant Granma van vandaag kondigt conferentie aan

Link
* Engelstalige tekst Fidel Castro, 18 oktober 2014 getiteld De plicht roept

Bronnen
* 14ymedio en Cubadebate

Noot
* De ALBA (Alianza Bolivariana para los Pueblos de nuestra América – De Bolivariaanse Alliantie voor de Volkeren van ons Amerika) is een samenwerkingsverband van negen Latijns-Amerikaanse landen, destijds o.a. opgericht op initiatief van de Venezolaanse president Hugo Chávez. De landen zijn Venezuela, Cuba, Bolivia, Nicaragua, Dominica, Antigua y Barbados, Ecuador, San Vicente en de Grenadines, San Cristóbal en Nieves plus Santa Lucía. Haití neemt als ‘permanente uitgenodigde’ ook aan de conferentie deel.

Blijft Cuba op lijst van terreursponsoren?

Elk jaar op 30 april presenteert de Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken het jaarlijkse Landenrapport over Terrorisme. Centraal in dit rapport staat de lijst met namen van landen die worden omschreven als ‘sponsoren van terreur’ en een dreiging vormen voor de VS. Tot nu toe staan er vier landen op deze lijst: Cuba, Iran, Soedan en Syrië. Zal John Kerry volgende week dezelfde namenlijst publiceren of ontbreekt Cuba?

Billboard in Cuba met afbeelding van  Che en de uitspraak: Het is onze plicht tegen het imperialisme'

Billboard in Cuba met afbeelding van Che en Fidel en de leus: Elke actie is een kreet van oorlog tegen het imperialisme’

Het antwoord op deze vraag luidt: ‘Welke John Kerry tekent dit landenrapport volgende week? Is het de Kerry die in 2009 in de Tampa Bay Times vaststelde dat ‘terwijl ons Cubabeleid bijna stilstond, de werkelijkheid dramatisch is gewijzigd.’ Die John Kerry zei ook dat de Cubaanse ‘dreiging’ een flauwe schaduw is geworden, er veranderingen in het Cubaanse leiderschap plaatsvinden en – van belang – Cubaanse Amerikanen steeds vaker een breed spectrum van allerlei contacten aangaan met het eiland aan de overzijde van de Straat van Florida. Kerry: ‘Wij hebben een Cubabeleid nodig dat vooruit kijkt en moeten onze energie steken in een beleid dat de Cubaanse bevolking werkelijk steunt bij de toekomst van hun land.’

johnkerryTwee Kerry’s
Of zal het de John Kerry zijn, wiens woordvoerder Victoria Nuland in februari zei: ’Dit ministerie heeft geen plannen Cuba te verwijderen van de lijst van landen die het staatsterrorisme bevorderen. Wij bekijken dat elk jaar en op dit moment –  het laatste verslag was van 2012 – is er ook geen aanleiding Cuba van de lijst te verwijderen. We zullen er dit jaar zorgvuldig opnieuw naar kijken maar, zoals ik zei, we hebben geen plannen in deze richting.’

ETA leden huisvesten
De eerste lijst met de namen van staten die het terrorisme bevorderen werd in 1979 gepresenteerd en Cuba werd in 1982 aan de lijst toegevoegd vanwege de steun aan terroristische groepen als de FARC en de ETA. Maar het rapport van vorig jaar constateert dat ‘hoewel er voormalige leden van de ETA in Havana wonen, berichten erop wijzen dat de Cubaanse autoriteiten zich proberen te distantiëren van de nog in Havana wonende ETA-leden door tactieken waarbij het hen moeilijk wordt gemaakt om bijvoorbeeld reisdocumenten te krijgen’ en verder ‘zijn er geen aanwijzingen dat de Cubaanse regering in wapens of paramilitaire trainingen voorziet voor noch de ETA, noch de FARC.’

Voortvluchtige Amerikaanse burgers
Het rapport bevestigt: ‘De Cubaanse regering gaat door met het steunen van Amerikanen die in de VS worden gezocht met huisvesting, voedselbonnen en medische verzorging.’ Maar zeer onlangs was Cuba sterk coöperatief met de VS bij de uitlevering van een echtpaar uit de Florida, dat na het verlies van hun voogdijschap met hun twee kinderen naar Cuba vluchtte. Cuba weigerde deze criminelen huisvesting te bieden en de Cubaanse autoriteiten hebben snel met de VS een regeling getroffen waardoor het stel naar de VS voor berechting werden gestuurd.

Meeleven Boston
En een week na de bomaanslagen in Boston bracht een woordvoerder van het Cubaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken ‘de welgemeende condoleances van volk en regering van Cuba aan volk en regering van de VS over, in het bijzonder voor hen die direct zijn getroffen door deze tragedie.’ Woordvoerder Vidal liet weten dat Cuba ‘ondubbelzinnig alle daden van terreur veroordeelt en afwijst, ongeacht de plaats en de omstandigheden waar deze plaatsvinden en ongeacht het motief.’ Fidel Castro zelf publiceerde onlangs een openlijke veroordeling aan het adres van Kim Jong Un van Noord Korea en waarschuwde deze geen acties tegen de VS te ondernemen.

Cuba wel, Korea niet
Cuba staat op de lijst als sponsor van staatsterreur terwijl Noord Korea op deze lijst niet voorkomt. Kerry beeindigde zijn toespraak in 2009 met een oproep tot actie: ‘Vandaag hebben we een keus: troost zoeken in oude retoriek, de verandering negeren en tegenhouden, of een andere weg inslaan in de richting van een nieuwe politiek om onze doelen te beantwoorden.’ Op 30 april heeft John Kerry de kans om te staan voor zijn opvattingen. Laten wij hopen dat hij dit doet.

Bron
* Isabel Kaplan in de Huffington Post