Sterke daling van op zee onderschepte Cubanen

Het aantal aangehouden Cubaanse migranten dat via zee hun land wilde verlaten, was in 2017 71% lager dan het aantal onderschepte Cubanen een jaar eerder. Oorzaak van de daling is de intrekking van de zogeheten pies secos/pies mojados, droge voeten/natte voetenregeling waardoor Cubanen sinds januari 2017 niet langer vanzelf een verblijfsvergunning kregen als ze voet op Amerikaans grondgebied zetten. De natte voeten-droge voetenregeling, die sinds 1995 bestond, werd door president Barack Obama in januari 2017 op de valreep van zijn presidentschap per direct beëindigd.

delegatie-cuba-migratie-overleg-december 2017

De Cubaanse delegatie tijdens het overleg in Washington

Tijdens een bilateraal overleg maandag in Washington tussen Cuba en de VS benadrukte de VS ‘de belangrijke daling van de ongeregelde immigratie’. Cuba toonde zich tevreden met ‘de positieve gevolgen’ die de opheffing van het droge voeten/natte voetenbeleid had gehad. De VS hebben er bij Cuba wel op aangedrongen beter samen te werken bij het deporteren naar hun geboorteland van gevluchte Cubanen. Havana drong er bij de VS ook op aan zijn ‘verplichting’ na te komen om jaarlijks 20.000 Cubanen een visum voor de VS te verstrekken.

Gevolgen beleid Trump
De Cubaanse delegatie kritiseerde ‘de negatieve consequenties’ van recente ‘eenzijdige, ongefundeerde en politiek gemotiveerde besluiten’ van de regering van Donald Trump, ook voor de migratiepolitiek die tijdens het overleg tussen beide landen centraal stond. Cuba wees o.a. op de ‘opschorting door het consulaat van de VS in Havana van de verstrekking van visa’s’ en ‘de arbitraire uitwijzing van een groep belangrijke functionarissen werkzaam op de Cubaanse ambassade in Washington.’ Volgens Havana ‘worden familierelaties en de uitwisseling van welke aard tussen beide landen serieus gehinderd’ en wordt ‘het belang van Amerikaanse staatsburgers die belangstelling hebben ons land te bezoeken geschaad’. De delegatie van de VS werd geleid door de onderminister van Buitenlandse Zaken, John Creamer. De Cubaanse delegatie stond onder leiding van Josefina Vidal, directeur van de Afdeling VS van het Cubaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken.

Bron
* Diverse persbureaus, 12 december 2017

Relatie Cuba en de VS bedreigd door mysterie zieke diplomaten

De regering Trump zal deze week tijdens de bilaterale conferentie tussen Cuba en de VS in New-York de bezorgdheid overbrengen over de onverklaarbare incidenten die de gezondheid bedreigen van Amerikaanse diplomaten in Cuba.  Een en twintig diplomaten hebben sinds november 2016 last van doofheid, bloedneuzen, een pieptoon in het oor (tinnitis), hoofdpijn, evenwichtsstoornissen, overgeven en diarree, geheugenverlies, opgelopen tijdens hun werkzaamheden in de in 2015 heropende Amerikaanse ambassade in Havana. De VS overwegen hun ambassade in Havana te sluiten gezien deze incidenten. Het laatste incident vond op 21 augustus plaats, maar Amerikaanse officials weigeren dat te bevestigen.

ambassade-vs-havana3Van Cubaanse zijde neemt Josefina Vidal deel aan dat al eerder geplande overleg tussen beide landen. De Bilaterale Commissie werd in 2015 opgericht toen de relaties tussen beide landen verbeterden. Vidal werd het gezicht van de Cubaanse diplomatieke dienst door haar rol bij de detente tussen beide landen. Vidal was destijds hoofd van de Afdeling Amerika’s van het Cubaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken. Onlangs is zij benoemd tot ambassadeur van haar land in Canada. Ook enkele Canadese diplomaten zouden gezondheidsklachten hebben vanwege de mysterieuze incidenten. De VS worden tijdens het overleg vertegenwoordigd door John Creamer, adjunct-assistent van het Ministerie van Buitenlandse Zaken en verantwoordelijk voor Cuba.

Evalueren

Zondag kondigde de Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken Rex Tillerson aan dat de regering Trump de mogelijkheid onderzoekt de ambassade te sluiten. ’Wij evalueren deze kwestie’, luidde de reactie van Tillerson in een interview bij CBS. ‘Het is een zeer ernstige kwestie gezien de schade die bepaalde personen hebben opgelopen. We hebben een aantal van die mensen naar huis gebracht’.

josefina vidal, Cuban Foreign Ministry Director for North America (C), Cuban Interests Section in Washington Chief Jorge Bolanos Suarez (3rd L) and their delegation
Josefina Vidal

Symptomen
Van de 21 getroffen Amerikaanse staatsburgers – diplomaten en hun gezinnen – lijden sommigen aan permanent geheugenverlies of een hersenschudding terwijl er ook mensen last hebben van misselijkheid, hoofdpijn en oorsuizingen. Sommigen worstelen met concentratiemoeilijkheden of hebben last van echogeluiden in hun omgeving, aldus een bericht van Associated Press. Het persbureau liet overheidsfunctionarissen aan het woord die anoniem wilden blijven. Sommige slachtoffers voelden trillingen of hoorden mysterieuze geluiden in sommige delen van de kamers waar ze verbleven. Anderen hoorden niets, maar ontwikkelden later wel dezelfde symptomen.

trump-raul-castroOorzaak onbekend
Het State Department heeft tot nu toe steeds benadrukt niet te weten wat er precies aan de hand is. De VS sluiten niet uit dat er een derde land of een schurkenfractie van Cuba’s veiligheidsdiensten bij betrokken zouden kunnen zijn. Cuba ontkent elke betrokkenheid of verantwoordelijkheid, maar benadrukt dat het erop gebrand is om de Verenigde Staten te helpen bij het oplossen van de kwestie. Een besluit om de ambassade te sluiten, zelfs tijdelijk, zou een demoraliserende klap zijn voor de delicate detente die president Barack Obama en de Cubaanse leider Raúl Castro eind 2014 aankondigden. Het volgende jaar werden de ambassades heropend en de beperkingen op reizen en handel versoepeld. Deze toenadering zou de ontevredenheid over de koers van de Cubaanse regering bij hardliners in Havana kunnen hebben aangewakkerd. President Donald Trump heeft een aantal van de veranderingen teruggedraaid, maar ook een deel van het Obamabeleid onaangetast gelaten.

Bron
* Associated Press, Josh Lederman, 18 september 2017

Link
* Reportage ABC-News, 1 minuut

Wie profiteert van nieuw migratiebeleid van Obama?

Sinds een week worden Cubaanse emigranten zonder een Amerikaans visum, gelijk behandeld als andere ‘illegalen’ die de VS willen binnenkomen. Nu de ‘natte voeten-droge voeten’ regeling is ingetrokken, is Washington verplicht hen terug te sturen en moet Havana iedereen zonder uitzondering terugnemen. Fernando Ravsberg van de website Cartas desde Cuba vraagt zich af wie het meeste baat heeft bij dit besluit: Havana of Washington?

migratie-josefina-vidal-and-gustavo-machin-speaking-in-havana-after-a-press-conference12012017

Cuba’s onderhandelaar Josefina Vidal en Gustavo Machin na de persconferentie van vorige week. Rechts Fernando Ravsberg

De nieuwe bilaterale migratie-overeenkomst maakt een einde aan het ‘natte voeten- droge voeten’ beleid dat sinds 1995 van kracht was, na de crisis van de balseros of vlotvluchtelingen toen 40.000 Cubanen het eiland ontvluchtten. Cubanen die er in slaagden de VS binnen te komen, hadden de zekerheid een verblijfsvergunning te krijgen. Zij die op zee werden aangehouden, werden naar Cuba teruggebracht. De diplomaat Josefina Vidal, de hoofdonderhandelaar van Cuba met de VS, legde vorige week tijdens een persconferentie uit dat de de Ley de Ajuste Cubano of Cuban Adjustment Act**, toen die in 1966 werd aangenomen de Minister van Justitie de mogelijkheid gaf de status van Cubanen in de VS aan te passen. Het ‘natte voeten-droge voeten’ beleid uit 1995 breidde dit nog uit en verzekerde elke Cubaan van een verblijfsvergunning. ‘De privileges blijven, wat verandert is de manier waarop ze worden toegepast,’ aldus Gustavo Machin, directeur van het Bureau Noord-Amerika van het Cubaans Ministerie van Buitenlandse Zaken.

Trump
De Cuban Adjustment Act biedt de nieuwe president Trump de mogelijkheid, als hij dat wil, terug te keren tot een beleid waarbij elke Cubaan die in de VS aankomt weer kan rekenen op een verblijfsvergunning. Maar het is erg onwaarschijnlijk dat Trump zich zal verzetten tegen een wet gericht op de vermindering van het aantal immigranten, dat naar de VS komen. Vermindering van de immigratie was een prioriteit in zijn toespraken en tweets tot nu toe. Hij kan zelfs rekenen op steun van behoudende Cubaans-Amerikaanse leden van het Congres die, paradoxaal, al een lange tijd actie voeren tegen de Cuban Adjustment Law en de privileges die er voor hun landgenoten aan verbonden zijn.

medicovenezuela

Cubaanse arts in Venezuela

Winst Cuba
De grootste winst voor de Cubaanse regering van deze nieuwe regeling is het feit dat deze een eind maakt aan de zogeheten express visas,  bestemd voor Cubaanse artsen die in het buitenland werkzaam zijn. Volgens de US Immigration and Citizenship Service kwamen op die wijze tussen 2006 en 2015 meer dan 8.000 professionals uit de Cubaanse gezondheidszorg de VS binnen. Dat was een enorm verlies voor een land waar de verkoop van medische diensten 70% van ’s-lands economie uitmaakt.

Risico Cuba
Voor Cuba is het grootste gevaar van de nieuwe regeling de situatie van bijna 40.000 Cubaanse criminelen die in de VS wachten op het moment dat Cuba hun terugkeer inwilligt. Enkelen van hen hebben lang in Amerikaanse gevangenissen gezeten en kunnen bij terugkeer in Cuba de maatschappelijke onvrede aanwakkeren. Die situatie is vergelijkbaar met de uit de VS gerepatrieerde Maras (leden van jeugdbenden) naar Midden-Amerikaanse landen die de veiligheid in deze landen ernstig bedreigen.

Normalisering
Zowel Cuba als de VS presenteren de overeenkomst als een beslissende stap op de weg naar normalisering van de migratie tussen beide landen. Maar voor dit thema geldt, evenals voor de andere onderwerpen bij de bilaterale relaties, dat het noodzakelijk is de positie te kennen van de nieuwe president van de VS. Het is nog te vroeg nu al te weten wat hij zal doen hoewel verschillende Cubaanse-Amerikanen met een anti-Castro achtergrond, deel uitmaken van Trumps nieuwe staf. De onderhandelingen met Cuba zullen worden gevoerd door Jason Greenblatt, een advocaat in New York en voortkomend uit de businessorganisatie van Trump. Greenblatt is een orthodoxe jood die ook aandacht zal hebben voor de kleine joodse gemeenschap (1.500 leden) in Havana. De banden tussen deze groepering en de Cubaanse autoriteiten zijn goed.

balsas-mar-1994

Zelfgemaakte vlotten 1994

Bron
* Website Cartas desde Cuba, 13 januari 2017: Does Cuba Win or Lose with Obama’s New Immigration Policy?

** Noot
De Cuban Adjustment Act (1966) was een reactie op de massieve migratie die plaatsvond na de Cubaanse revolutie in 1959 en na herhaalde mislukte pogingen van de VS om het Castroregime omver te werpen. In de eerste jaren kwamen honderdduizenden Cubanen met een toeristenticket in de VS aan. Deze mensen hadden geen status en langzamerhand werd het duidelijk dat zij zeker niet zouden terugkeren. De Cuban Adjustment Act moest hun status reguleren, ongeacht de wijze waarop zij in de VS aankwamen. Deze wet geeft Cubanen die zonder visum de VS binnenkomen het recht om binnen 1 jaar en één dag na aankomst, legale residentie in de VS te verkrijgen en zij krijgen vervolgens het Amerikaans burgerschap. De Ley de Ajuste Cubano of Cuban Adjustment Act uit 1966 kan enkel door het Congres worden gewijzigd. Na de migratiegolf van de balseros in 1994 voerden de VS en Cuba besprekingen over normalisering van de migratie. Dat leidde tot een verdrag in 1995, beter bekend als de ‘natte voeten-droge voeten’ regeling.

Eén dag gratis wifi op Universiteit van Havana

Honderden studenten verzamelden zich maandag op de trappen van de Universiteit van Havana. Vanwege een officiële meeting tegen ‘de Amerikaanse blokkade ‘ zou men daar één dag lang gratis gebruik kunnen maken van wifi waardoor internetten ook mogelijk werd.

internet-universidad_wifi-havana

Studenten maken gebruik van de gratis wifi maandag jl.

Vanwege een massaal  protest tegen het embargo van de VS ten Cuba, werd gratis internet aan de studenten aangeboden en moest uiteindelijk de hashtag #yovotovsbloqueo trending topic op internet worden. Het gebruik van internet is beperkt op de universiteit. Naarmate je meer jaren met je studie bezig bent, neemt het aantal uren internetgebruik toe, ‘maar niet logischerwijs de kwaliteit van de verbinding die vaak traag is’, zegt een van hen. Als alternatief wordt door veel universiteitsstudenten gebruik gemaakt van de wifi-verbinding enkele straten verderop in Rampa waar het staatsbedrijf ETECSA voor wifi zorgde, maar daar kost een verbinding 2 convertibele peso’s per uur, het salaris voor vier dagen van een gemiddelde Cubaanse arbeider. ‘Als er geen gratis internet zou zijn, was ik hier nooit gekomen’, zei een van de aanwezige studenten.

wifi-vidal-yo-voto17102016

Josefina Vidal tijdens de actie #yovotovsbloqeo

Digitaal proces
Volgende week vindt in de VN de stemming plaats over het Amerikaans embargo tegen Cuba. Al meer dan 20 jaar veroordeelt de Algemene Vergadering dit embargo; vorig jaar met 191 voor en 2 stemmen tegen. Bedoeling was dat de universiteit maandag zou veranderen in een massale meute jongeren die, opgeroepen door de communistische jeugdorganisatie UJC en de studentenorganisatie FEU, zich digitaal zouden keren tegen het embargo. Maar de verzamelde jongeren leken zich weinig aan te trekken van dit politieke opzetje en gebruikten de gratis wifi op de campus als een uitgelezen mogelijkheid voor contacten met familieleden en vrienden in het buitenland. Na één dag was de service van het gratis internet weer voorbij. De jongeren werden toegesproken door Josefina Vidal, directeur van de Afdeling Amerika van het Ministerie van Buitenlandse Zaken en zij sprak kort met de aanwezige jongeren ter plekke.

Bronnen
* Diario de Cuba, 14ymedio

Link
* De Facebookpagina van Josefina Vidal

Nieuwe Apps voor Cubaanse mobielgebruikers

De makers van het platform Apretaste / Druk op de Knop met 40.000 geregistreerde gebruikers binnen Cuba, verzamelen fondsen om twee nieuws Apps te kunnen maken die de contacten tussen Cuba en de VS kunnen verbeteren. Een van deze applicaties moet het gebruikers mogelijk maken na het aanmaken van een account, met anderen van Apretaste contact te maken, zaken te delen, teksten te publiceren, likes te geven en te ontvangen en vragen te stellen, vergelijkbaar met Twitter en Facebook. De toepassing zal Pizarra heten. De andere App moet het mogelijk maken vrienden, vriendinnen of partners te vinden, vergeleken met Tinder in Nederland, maar in Cuba zal de app Cupido worden genoemd.

mobiel-vrouw-malecon

Vrouw gebruikt haar mobieltje aan de Malecón

Via internet willen de makers van Apretaste 5.000 dollar verzamelen; dat bedrag zal worden verdubbeld door de Knights Foundation. Toegang tot beide apps zal gratis zijn. ‘Stel je voor te leven zonder Facebook of Twitter? Dat is niet per se een wereldramp maar de manier om vrienden te maken en te ontmoeten zou definitief veranderen evenals ons beleven van wat er in onze omgeving gebeurt. Zo leeft de grote meerderheid van de Cubanen,’ aldus Salvi Pascual, uitvoerend directeur van Apretaste in een reactie op vragen die de kritische website Diario de Cuba hem voorlegde. ‘Het is noodzakelijk de Cubanen in hun zoektocht naar informatie en communicatie in de wereld te steunen,’ laat hij weten. Hij wijst erop dat de App het mogelijk maakt dat Cubaanse-Amerikanen hun roots en verwante familieleden die soms generaties lang van elkaar werden gescheiden, weer terugvinden maar ook biedt de app de mogelijkheid ‘informatie en waarden te exporteren die de Cubanen via de officiële media niet kunnen zien en soms zal iemand er de liefde van zijn leven door kunnen tegenkomen.’

apretaste-pizarra-cupido

De interfaces van de beide Apps

Internetdichtheid
Apretaste heeft al de nodige ervaring opgedaan met werken op het eiland. De 40.000 gebruikers maken al gebruik van internetinformatie door middel van email op hun telefoon. Het Platform ‘geeft toegang tot internet’ aan haar gebruikers in Cuba, ‘het land met de laagste internetdichtheid op ons Westelijk Halfrond,’ zegt Salvi Pascual. Zijn grootste probleem zal vooral zijn ‘functioneren in een land waar de traditionele manieren van marketing nauwelijks bestaan en met een publiek dat in meerderheid niet is opgeleid in de veranderende communicatietechnieken.’

josefina-vidal-2-jpg

Josefina Vidal

Subversie
De presentatie van de beide Apps valt samen met een conferentie in Miami over het gebruik van internet in Cuba. Josefina Vidal, directeur voor de VS op het Ministerie van Buitenlandse Zaken in Havana, noemt de bijeenkomst ‘een poging aan te zetten tot subversie.’ Op Twitter schrijft Vidal, die een hoofdrol speelde in de onderhandelingen tussen Cuba en de VS: ‘Men (de VS, redactie) houdt niet op met het illegaal gebruik van televisie en internet tegen Cuba en gaat door met het gebruik van sociale netwerken als een wapen voor subversie.’

Bron
* Diario de Cuba, 27 augustus 2016

Linken
* Platform Apretaste plus informatie hoe het initiatief te steunen
* YouTube;
een gesprek met de twee initiatiefnemers en meer informatie over de werkwijze van Apretaste, in Engels en Spaans, 2 minuten 28
* De website Cubadebate over de subversie van nieuwe media gericht tegen Cuba, 25 augustus 2016.

Kerry koppelt opheffing Amerikaans embargo Cuba aan ‘gewetenszaken’

Tijdens zijn tien uur durende bezoek gisteren aan Cuba, sprak de Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry, ook met een groep dissidenten. Enkele mensenrechtenactivisten besloten bij deze ontmoeting weg te blijven zoals de Damas de Blanco; zij hadden aanwezig willen zijn bij het hijsen van de vlag eerder die dag in het ambassadegebouw. In een gesprek met journalisten later waarschuwde Kerry dat de opheffing van het embargo bemoeilijkt wordt als de Cubaanse regering geen vooruitgang boekt ín ‘gewetenszaken’.

Minister Kerry met mensenrechtenactivisten en onafhankelijke journalisten

Minister Kerry met mensenrechtenactivisten en onafhankelijke journalisten

Onder de aanwezige dissidenten waren de voormalige politiek gevangenen Martha Beatriz Roque, Óscar Elías Biscet, José Daniel Ferrer, allen maakten deel uit van de Groep van 75. Verder waren Manuel Cuesta Morúa, woordvoerder van Arco Progresista; de activiste Miriam Leiva (in het rood); Dagoberto Valdés (links op de foto), directeur van het tijdschrift Convivencia, en de journalisten Yoani Sánchez (staande voor Kerry op de foto) en Reinaldo Escobar van de digitale krant 14ymedio, bij het gesprek met Kerry. Volgens Martha Beatriz Roque, die het netwerk Red Cubana de Comunicadores Comunitarios leidt is Kerry ‘een toegankelijke man. Hij had alle aandacht voor wat we zeiden’ en hij ‘weet wat er in Cuba gebeurt, hij is geen buitenstaander en heeft veel kennis over wat er in ons land gaande ist.’ Op haar beurt heeft Roque Kerry uiteengezet dat de verwachtingen bij de Cubanen na de aankondigingen op 17 december van de presidenten Barack Obama en Raúl Castro hoog gespannen waren, ‘maar ook weer waren ingezakt’ (…) ‘en dat bemoeilijkt de ontwikkelingen naar meer democratie.’ Roque weet dit o.a. aan de vele nieuwe voorwaarden die het Cubaans regime formuleert en waar het volk via de officiële media van hoort. Roque: ‘En dat is wat de mensen horen, zij hebben geen toegang tot de buitenlandse media.’ José Daniel Ferrer, leider van de Unión Patriótica de Cuba / Patriottische Unie van Cuba zei na afloop van het gesprek dat Kerry hem had gevraagd ’of wij ons gestoord hadden aan het feit dat wij niet waren uitgenodigd voor de officiële ceremonie eerder die dag. Wij hebben dat ontkend omdat we begrijpen dat bij zo’n ingewikkeld proces momenten voorkomen zoals deze.’ De bijeenkomst met de dissidenten vond plaats in de woning van de Amerikaanse zaakgelastigde Jeffrey DeLaurentis en ook daar vond een kleine plechtigheid plaats waarbij de Amerikaanse vlag werd gehesen.

ambassade-havana-welcomeCubaanse beweging
Kerry reageerde later tijdens een bijeenkomst met journalisten ook nog op de onrust en zorg die er in de VS heersen over de mensenrechten in Cuba. Kerry: ‘Er zal geen sprake zijn van de opheffing van het embargo door het Congres wanneer de Cubaanse regering geen vooruitgang boekt in gewetenszaken. Hij veroordeelde de kortstondige arrestaties van dissidenten en zei dat ‘er geen enkel excuus voor bestaat’ hoewel ‘het niet gaat om de lange gevangenisstraffen van 20 jaar of meer zoals voorheen.’ Hij wees erop dat de Cubaanse Minister van Buitenlandse Zaken in ‘de verdediging ging’. Bruno Rodríguez bekritiseerde de situatie in de VS, hij verdedigde ‘de democratie’ op het eiland en de ‘staat van dienst van Havana’ op het gebied van de mensenrechten. Rodríguez zei dat Cuba ‘de gelijke beloning voor mannen en vrouwen respecteert, dat er geen raciale ongelijkheid in Cuba bestaat’ of ‘de wreedheid van de politie’ zoals bij de Noorderburen. Kerry zette vervolgens uiteen dat er ‘een hemelsbreed verschil’ is tussen de wijze waarop met  ‘de mensenrechten van het Cubaanse volk wordt omgegaan’ en ‘een agent die, volkomen op eigen houtje en zonder dat er sprake was van officieel beleid, enorme fouten’ maakte. Bij zijn vertrek uit Havana maakte Kerry bekend dat hij graag wilde terugkeren voor wat meer dagen en dat hij dat de komende maanden ook zal doen, afhankelijk van de ‘voortgang van de relaties’.

Paus Johannes Paulus: Dat Cuba zich opent naar de wereld en de wereld naar Cuba' Obama: ‘Kerry, open het, aub. Ik ben moe van het wachten’ Cubaanse geheime politie:‘Wat een prachtig ochtend om de koppen van enkele dissidenten te openen…..’

OPENINGEN Paus Johannes Paulus: ‘Dat Cuba zich opent naar de wereld en de wereld naar Cuba’
Obama: ‘Kerry, open het, aub. Wat word ik hier moe van’
Cubaanse geheime politie: ‘Wat een prachtig ochtend om de koppen van enkele dissidenten te openen…..’. (Cartoon van Garrincha)

Geen millimeter wijken
In een gesprek met het persbureau Reuters zei de leider van de Cubaanse delegatie bij de onderhandelingen met de VS, Josefina Vidal: ‘Zaken van interne aard zullen nooit op de agenda van de dialoog met de VS staan.’ (…) ‘Cuba zal nooit ook maar iets doen, of ook maar 1 millimeter van positie veranderen om tegemoet te komen aan personen die niet het welzijn zoeken van onze beide landen,’ aldus Vidal. Tijdens de ontmoeting van Kerry en Rodriguez met de pers werd ook de instelling van een bilaterale commissie aangekondigd om de dialoog tussen de VS en Cuba voort te zetten. Op 10 en 11 september komt deze commissie bijeen in Havana. Volgens Kerry zullen eerst de ‘minder gecompliceerde en minder provocatieve kwesties die haalbaar lijken, worden  besproken. Het gaat dan om de veiligheid op zee, de klimaatsverandering en de samenwerking op milieugebied. Kwesties als die van de burgerluchtvaart en telecommunicatie zullen later op de agenda worden geplaatst. In de derde, meest  gecompliceerde fase worden kwesties als mensenrechten, veiligheid, de kwestie van de criminelen uit de VS die in Cuba verblijven en door de Amerikaanse justitie worden gezocht en de financiële eisen van beide kanten, besproken.

Bron
* Diario de Cuba, 14ymedio

Tweede gesprek VS en Cuba a.s. vrijdag in Washington

Vrijdag a.s. zullen de delegaties van Cuba en de VS in het State Department in Washington hun overleg voortzetten. De eerste ronde vond op 21 en 22 januari plaat in Havana. Een van de belangrijkste gespreksonderwerpen is de opening van ambassades in beide landen en de uitwisseling van ambassadeurs.

Delegatieleiders Roberta_Jacobson VS en Josefina Vidal. Cuba

Delegatieleiders Roberta Jacobson VS (links) en Josefina Vidal. Cuba

In de afgelopen maand hebben Amerikaanse Congresleden Cuba bezocht, gesproken met autoriteiten, leden van de civil society en kerkelijke vertegenwoordigers en het Amerikaanse Congres hield enkele hoorzittingen over deze gevoelige kwestie voor Republikeinen en Democraten. De tweede gespreksronde wordt van Amerikaanse zijde opnieuw geleid door de onderminister voor Latijns-Amerika, Roberta Jacobson, en voor Cuba door Josefina Vidal, directeur Verenigde Staten van het Ministerie van Buitenlandse Zaken.

logo-usa-cubaVersoepelingen
In de afgelopen periode maakten de Amerikanen ook maatregelen bekend die het reizen van Amerikaanse staatsburgers naar Cuba vergemakkelijken en werd de invoer van enkele Cubaanse producten en diensten afkomstig uit de particuliere sector, toegestaan hoewel er nog veel uitzonderingen gelden. In het Congres zijn twee wetsontwerpen ingediend: een wet die ook toeristische reizen naar Cuba mogelijk moet maken en een verdergaand wetsontwerp dat een begin wil maken met de afbouw van het commerciële embargo dat sinds 1962 geldt. De leider van de Democraten in het Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi, liet tijdens haar bezoek aan het eiland vorige week weten dat er in het Congres sprake is van ‘groot enthousiasme’ over de toenadering en ze toonde zich optimistisch over een mogelijk einde van het embargo. De regering van Raúl Castro dringt er bij Washington op aan het gehele embargo in te trekken en acht de eenzijdige versoepelende maatregelen van de zijde van de president Obama onvoldoende. Volledige intrekking vereist echter instemming van de wetgevende machten.

Terrorisme
Havana wil ook dat Cuba verdwijnt van de Amerikaanse lijst van ‘sponsoren van het terrorisme’ en noemt dit een van de fundamentele voorwaarden voor de voortzetting van de toenadering en de normalisering van de relaties. Het Ministerie van Buitenlandse Zaken in Washington zou dit thema nu bestuderen.

Mensenrechten*
Voor de Verenigde Staten is een van de neteligste kwesties die van de mensenrechten en de vrijheden op het eiland. De Cubaanse regering heeft op dit terrein een concessie gedaan door meer dan 50 politieke gevangenen vrij te laten en ook de Amerikaanse ontwikkelingswerkers Alan Gross, die voor vijf jaar in Cuba gevangen zat, vrij te laten.

Nancy Pelosi wordt ontvangen door de Cubaanse Minister van Buitenlandse Zaken, Bruni Rodrifguez. Rechts: de Cubaanse onderhandelaar Jsoefina Vidal

Nancy Pelosi (links) wordt ontvangen door de Cubaanse Minister van Buitenlandse Zaken, Bruno Rodriguez. Rechts: de Cubaanse onderhandelaar Josefina Vidal

Dissidenten
De toenadering tussen de VS en Cuba die in december werd aangekondigd, kan niet rekenen op de steun van een deel van de Cubaanse dissidenten. O.a. de mensenrechtengroep Damas de Blanco en de beweging Estado de Sats verzetten zich frontaal tegen het nieuwe beleid en benadrukken dat een economische en commerciële opening slechts zal leiden tot een versterking van de machtspositie van het regime en de repressie zal doen voortduren. Berta Soler, leider van de Damas de Blanco, ontmoette in de afgelopen weken diverse leden van het Amerikaanse Congres en zij legde uit dat de arbitraire aanhoudingen en schendingen van de mensenrechten in Cuba nog aan de orde van de dag zijn. Dergelijke getuigenissen zijn een steuntje in de rug van enkele Cubaans-Amerikaanse senatoren zoals Marco Rubio, Robert Menéndez en Ileana Ros-Lehtinen, die eisen dat de regering van Obama geen concessies doet aan Washington zolang de mensenrechtenschendingen voortgaan. Maar er is in de VS ook een sterke groep van ondernemers actief, deels verbonden met de Cubaanse ballingengemeenschap die hun koers verleggen en het beleid van toenadering tussen Havana en Washington willen versterken. Ook een deel van de Cubaanse politieke dissidenten kiest voor deze richting.

Traag
Ondanks de euforie van de eerste weken, wijzen veel Cuba-specialisten erop dat het beleid van toenadering zich trager ontwikkelt dan in die eerste fase werd verwacht, alhoewel  beide landen al anderhalf jaar geheime gesprekken voerden.

Bron
* Persbureau EFE

 Noot
*
Dit weekend meldde de Cubaanse oppositiegroep Unión Patriótica de Cuba (UNPACU) dat op diverse plaatsen in Cuba een honderdtal activisten zijn aangehouden en gearresteerd. Het persbureau Hablemos Press spreekt van 200 aanhoudingen in heel het land. Zaterdag begonnen de bedreigingen tegen leden van mensenrechtengroepen al. Berta Soler (Damas de Blanco) werd toen aangehouden omdat ze een persconferentie voor buitenlandse journalisten had aangekondigd in het Ghandi Park.

Mensenrechten geen hindernis relatie Cuba – VS

Tijdens de eerste diplomatieke gesprekken sinds een halve eeuw tussen Cuba en de Verenigde Staten afgelopen week, lagen de grootste meningsverschillen op het gebied van mensenrechten en democratie. Beide partijen lijken dat echter niet als een breekpunt op te vatten, aldus Patricia Grogg en Ivet González  van het IPS-kantoor in Havana. 

De oppositiegroep Damas de Blanco (Vrouwen in Wit)

De oppositiegroep Damas de Blanco (Vrouwen in Wit)

Na een ontmoeting met dissidenten op Cuba herhaalde de Amerikaanse delegatieleider Roberta Jacobson vorige week dat democratie en mensenrechten essentiële onderwerpen zijn voor de VS in bilaterale gesprekken. Ze benadrukte dat de VS sterk van mening verschilt met Cuba op deze punten. Jacobson gaf echter ook aan dat deze kwesties herstel van de diplomatieke betrekkingen – de intentie die de presidenten van beide landen op 17 december uitspraken – niet in de weg staan. Na haar tweedaagse officiële bezoek aan Havana, wees Jacobson erop dat de nieuwe politiek van de VS ten aanzien van Cuba gericht is op meer openheid met meer rechten en vrijheden.

Geen hindernis
Ook Miriam Leiva, oprichter van oppositiegroep Damas de Blanco (Vrouwen in Wit), verwacht niet dat de Amerikaanse nadruk op mensenrechten en steun aan dissidenten een hindernis zal zijn. ‘De Cubaanse regering wist dat en heeft desondanks besloten om tafel te gaan zitten.’ Volgens Leiva is het belangrijkste voor normalisering van de relaties het openen van een direct communicatiekanaal tussen beide regeringen. ‘We bevinden ons in een nieuwe fase die nieuwe uitdagingen met zich meebrengt, maar ook nieuwe hoop en kansen voor mensen. Maar het zal niet gemakkelijk worden en we hebben nog een lange weg te gaan.’ De Cubaanse autoriteiten noemen oppositiegroepen ‘huurlingen’ die zich laten gebruiken door de Verenigde Staten. Ook zijn ze er niet gelukkig mee als Amerikaanse bezoekers op Cuba contact zoeken met tegenstanders van de regering.

Revolutie
In de jaren negentig en aan het begin van deze eeuw leidden mensenrechtenkwesties tot harde verbale confrontaties tussen Havana en Washington in de VN-Commissie voor de Mensenrechten, en sinds 2006 in de VN-Mensenrechtenraad. De Cubaanse delegatieleider Josefina Vidal zei na afloop van de eerste gesprekken dat ze voorgesteld heeft een specifieke expert-dialoog aan te gaan op een nader te bepalen datum. Tijdens die dialoog zouden de standpunten van beide landen over democratie en mensenrechten nader besproken moeten worden.

straat-bij Baai van havanaIndividuele rechten
Jurist Roberto Veiga van het burgerproject Cuba Posible zegt dat bij bilaterale gesprekken over mensenrechten ook naar de geschiedenis van Cuba gekeken moet worden ‘om te voorkomen dat er verkeerde oordelen geveld worden die mogelijke oplossingen in de weg kunnen staan.’ Hij stelt dat er tijdens het proces dat leidde tot de revolutie van 1959, die later ‘socialistisch’ werd genoemd, een strijd was tussen een visie waarin de prioriteit lag bij individuele rechten die ten koste zouden gaan van sociale rechten en een visie waarin de prioriteit lag bij sociale en collectieve rechten. Het gevolg was dat het Caraïbische eiland zich nu in een situatie bevindt ‘waarin gelijkheid en sociale rechten voorrang krijgen ten koste van bepaalde vrijheden en de relaties met belangrijke landen’, zegt hij. Volgens Veiga moet de Cubanen een juiste balans vinden tussen individuele rechten en sociale gelijkheid. ‘Voor de ontwikkeling van het Cubaanse politieke systeem en de consolidatie van de burgerbeweging is het belangrijk dat hierover gesproken wordt.’

Veeleisend
De delegaties spraken afgelopen week ook over de mogelijkheden van samenwerking op het gebied van telecommunicatie, nationale veiligheid, internationale relaties, mensensmokkel, milieuvervuiling, de strijd tegen het terrorisme, waterbeheer, gezondheid en de de strijd tegen de ebola-epidemie in West-Afrika. Een datum voor een tweede ronde gesprekken is nog niet bekend. Veel Cubanen zijn sceptisch over de poging ‘vrienden te worden’ met de VS. ‘Ik denk dat beide partijen veeleisend zijn’, zegt de 37-jarige Ángel Calvo, een zelfstandige chauffeur. ‘Beide landen hebben een compleet verschillende politiek en het is het beste die te respecteren als je overeenkomsten wilt sluiten.’ Manuel Sánchez (33), die zichzelf omschrijft als ‘arbeider in de informele economie’, verwacht dat beide landen ‘betere relaties zullen aanknopen dan in het verleden.’ Maar hij denkt dat het niet ‘de goede banden zullen worden waar mensen op hopen.’

straatbeeld.2003Bron
* IPS Havana, 28 januari 2015
Noot
* Obama’s Cuba Opportunity
Na 50 jaar van een perfect mislukt beleid, hebben de VS nu een politieke opening om een hervormingsgezind Cuba te helpen. Dat schrijft de Amerikaanse Cubadeskundige Philip Peters in The American Conservative. De als behoudend bekend staande Peters publiceerde dit artikel bovendien al op 16 december vorig jaar, een dag voordat de VS en Cuba hun toenadering bekend maakten. Peters: ‘Onze natie zal een sterkere, meer productieve relatie krijgen met een buur waarvan we vervreemd waren en die een nieuwe koers uitzet. En we maken een einde aan het grootste van alle embargo’s – het embargo dat wij ons zelf oplegden en op de Amerikaanse invloed in Cuba, ‘aldus Peters die voorzitter is van het Cuba Research Center in Alexandria, Virginia.

Start gesprek VS – Cuba: ‘positief en professioneel’

Oud-president Fidel Castro is positief over de toenadering tussen de Verenigde Staten en Cuba, hoewel hij zei geen vertrouwen te hebben in de VS. Desondanks zullen de delegaties van de VS en Cuba zich waarschijnlijk al binnen twee weken treffen voor een tweede ontmoeting. Dat zei de Amerikaanse onderhandelaar Roberta Jacobson (35) in een interview met CNN. De onderhandelingen die vorige week woensdag en donderdag in Havana plaatsvonden, moeten leiden tot een normalisering van de betrekkingen tussen beide landen. Vrijdagochtend ontmoette Jacobson tot ergernis van de autoriteiten een vertegenwoordiging van de mensenrechtenbeweging en later op de dag bezocht zij de redactie van de kritische website Medio14. Zowel de Cubaanse als Amerikaanse delegatieleider spraken over ‘positieve’ en ‘constructieve’ gesprekken hoewel er nog veel barrières te nemen zijn.

Roberta Jacobson (VS) en Josefina Vidal (Cuba)

Roberta Jacobson (VS) en Josefina Vidal (Cuba) ter rechterzijde

Fidel Castro liet maandag in een verklaring weten, positief te staan tegenover de toenadering maar geen vertrouwen te hebben in de VS. Dat betekent niet dat hij de onderhandelingen tussen de VS en Cuba niet steunt. ‘Elke vreedzame oplossing voor de problemen tussen de VS en de mensen van Latijns-Amerika moet worden bekeken. We zullen altijd pleiten voor samenwerking en vriendschap met alle mensen van de wereld, onder wie onze politieke tegenstanders’, aldus de 88-jarige Castro. De oud-president reageerde voor de eerste maal sinds de leiders van Cuba en de VS op 17 december hun toenadering publiekelijk maakten. Vorige week vond de eerste gespreksronde plaats en delegatieleider Jacobson zei na afloop ‘dat nog geen nieuwe datum is vastgespeld maar wij hopen dat deze in de komende paar weken zal plaatsvinden’ en dat het de wens van de Amerikaanse is ‘om de gesprekken zo snel mogelijk voort te zetten’. Jacobson zei ook dat zij de Cubaanse delegatie had uitgenodigd voor een informeel bezoek aan Washington. Roberta Jacobson, onderminister van het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken noemde de gesprekken ‘positief en productief’ en benadrukte dat toenadering meer is dan ‘een ambassade openen’ en dat ‘de normalisatie van de relatie een verdergaand proces is dan dat.’ Beide delegatieleiders noemden de gesprekken ‘professioneel en respectvol’.

De 'handreiking' volgens cartoonist Garrincha

De ‘handreiking’ volgens cartoonist Garrincha

Opheffen embargo
Josefina Vidal, de Cubaanse delegatieleider, somde na afloop van de onderhandelingen in een gesprek met journalisten twee gevoelige thema’s op. Er is het  Amerikaans embargo dat nog voortduurt alsmede de vermelding van Cuba op de lijst van landen die het terrorisme zouden bevorderen. Vidal: ‘Wij hebben duidelijk gemaakt dat het moeilijk zal worden de diplomatieke betrekkingen te herstellen als Cuba beschouwd blijft worden als een staat die het terrorisme bevordert,’ aldus Vidal, directeur voor Amerika van het Cubaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken. Over de heropening van een Amerikaanse ambassade in Havana zei ze dat ‘meer gesprekken‘ nodig zijn. Vidal wees op meer pijnlijke gespreksonderwerpen zoals de wetgeving die het Cubaanse vluchtelingen gemakkelijk maakt om in de VS asiel te krijgen (Leyes de Ajuste Cubano), het verstrekken van verblijfsvergunningen aan Cubanen die tijdens internationale missies bijvoorbeeld als arts, de VS benaderen voor een asielaanvraag. De jaarlijks plaatsvindende verstrekking door de VS van 20.000 visa aan Cubanen die naar de VS willen, staat niet ter discussie.

De Cubaanse onderhandelaarsdelegatie

De Cubaanse onderhandelaarsdelegatie

Gesprek mensenrechtenactivisten
De kwestie van de mensenrechten staat op de agenda voor een vervolgronde. Maar Vidal liet al weten dat ‘het duidelijk moet zijn dat het castristisch sociaal-politiek systeem niet onderhandelbaar is en dat volledige relaties niet mogelijk zijn zolang het embargo voortduurt’. Nadat Jakobson vrijdagochtend een delegatie van Cubaanse dissidenten ontving, liet Vidal weten dat “deze groep personen de Cubaanse samenleving niet representeert.’ De dissidenten zelf manifesteerden zich na dit  gesprek met Jacobson, tijdens twee afzonderlijke persconferenties. De eerste persconferentie werd geleid door de coördinator van de Cubaanse Commissie van Mensenrechten en Nationale Verzoening, Elizardo Sánchez Santa Cruz en de andere door Antonio Rodiles, die de campagneleider is van Por otra Cuba / Voor een ander Cuba. Elizardo Sánchez, Héctor Maseda als vertegenwoordiger van de Groep van 75 en José Daniel Ferrer van de beweging UNPACU, steunen min of meer de toenadering tussen Cuba en de VS zoals Obama die presenteerde. Andere leiders van de oppositie zoals Antonio Rodiles, Berta Soler (van de Damas de Blanco), Félix Navarro, Guillermo Fariñas, Ángel Moya en Egberto Escobedo zijn tegenstander van deze dialoog omdat onvoldoende aandacht wordt geschonken aan de situatie van de mensenrechten. Berta Soler wees zelfs de uitnodiging van Jacobson af omdat ze vond dat met opzet te weinig tegenstanders van het Obama-beleid door de Amerikaanse vertegenwoordiging waren uitgenodigd voor de ontmoeting met Jacobson.

Roberta Jacobson in gesprek met de redactie van 14ymedio

Roberta Jacobson in gesprek met de redactie van 14ymedio

Ontmoeting internetkrant
Jacobson bezocht vrijdag ook de redactielokalen van 14ymedio, de kritische internetkrant in Cuba die geleid wordt door Yoani Sánchez en Reinaldo Escobar. In het gesprek benadrukte Jacobson dat ‘de doelstellingen van onze politiek niet anders zijn daar voorheen. Ze zijn gericht op de totstandkoming van een vrij land waar Cubanen het recht hebben zelf te beslissen over hun toekomst’. Ook schonk ze aandacht aan de sleutelrol die de huidige paus heeft gespeeld bij de totstandkoming van de toenadering tussen Cuba en de VS: ‘Wij weten dat de rol van het Vaticaan altijd belangrijk is in een proces als het huidige maar ik onderstreep dat deze paus voor deze regio speciaal los’….’wij zijn op dit moment allemaal Argentijnen’.

Linken
* Wall Street Journal, 25 januari 2015 ; EE.UU. y Cuba inician su acercamiento diplomático, pero quedan muchos obstáculos en el camino / VS en Cuba begonnen diplomatieke toenadering maar er zijn nog veel obstakels op de weg er naar toe. (niet beschikbaar in het Engels)
* De kritische internetkrant 14ymedio publiceerde een interview met Roberta Jacobson, het enige dat in de afgelopen week in Cubaanse media verscheen.
* CNN over de boodschap van Fidel Castro
* De officiële website Cubadebate publiceerde gisteren de brief van Fidel Castro integraal. Castro richt zich in de brief tot de Federatie van Universitaire Studenten (FEU) omdat het in 2015 70 jaar geleden is dat de voormalige Cubaanse leider zich aan de Universiteit van Havana inschreef.

 

 

 

 

VS laten Cubaanse ex-spion toe

Josefina Vidal, directeur van de afdeling Noord-Amerika van het Cubaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken, heeft een visum gekregen om deel te nemen aan de Nationale Ontmoeting van Cubanen, die vandaag in de VS wordt gehouden. Zij kreeg een visum ondanks het feit dat ze 9 jaar geleden werd uitgewezen vanwege spionageactiviteiten.

Josefina Vidal

Een woordvoerder van het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken zei dat Josefina de la Caridad Vidal Ferreiro, het visum heeft gekregen om deel te nemen aan interne activiteiten van de Belangensectie van Cuba (een soort ambassade) in de VS. Verder wilde hij de toelating van een Cubaanse, die negen jaar geleden was uitgewezen vanwege ’ondermijning van de nationale veiligheid’, niet toelichten. Vidal werd destijds met nog 13 andere Cubanen door de regering Bush persona non grata verklaard.

Contacten niet belemmeren
De woordvoerder zei nog wel dat ‘in tegenstelling tot de Cubaanse autoriteiten die tussenbeide komen wanneer de Amerikaanse diplomaten in Havana contacten leggen met leden van de civil society, wij de contacten van Cubaanse functionarissen met residerende Cubanen in dit land, niet willen belemmeren.

Ros-Lehtinen is ook voorzitter van de Buitenlandcommissie van het Amerikaanse Congres

Terugdraaien
Het Republikeinse Congreslid Ros-Lehtinen noemt de visumuitreiking ‘een premie voor de dictatuur van Castro’ en zij eist herziening van het besluit. De conferentie vindt vandaag plaats.