Castro: wij maken diplomaten VS niet doof

De Cubaanse president Raúl Castro heeft vrijdag persoonlijk gereageerd op de mogelijke geluidsaanvallen die de Amerikaanse ambassade treffen in Cuba. In een gesprek met het hoofd van de Amerikaanse ambassade ontkende hij enige betrokkenheid bij de aanvallen, aldus persbureau Associated Press AP. In een zeldzaam één-op-één-gesprek met de topdiplomaat Jeffrey DeLaurentis benadrukte de Cubaanse leider dat ook hij bezorgd en verrast is door de raadselachtige kwestie. De wijze waarop Castro de kwestie aan de orde stelde, was, aldus Amerikaanse officials opvallend. Die zijn gewend aan de Cubaanse aanpak met de beschuldigende vinger. De Cubanen boden nu zelfs aan FBI-agenten toe te laten om in Havana de zaak te onderzoeken. In de NRC schrijft Maarten Back vandaag over deze affaire.

raul-castro-spreekgestoelte

Raúl Castro

Het houdt de gemoederen al een tijd bezig in beide landen: beschikt Cuba over een geheim ultrasonisch wapen om Amerikaanse diplomaten in Havana de mond te snoeren? Zeker 21 diplomaten in Havana zijn dit jaar al naar huis teruggekeerd vanwege ‘verscheidene medische klachten’, waaronder ook enkele Canadezen. Sommige diplomaten kampen met permanent gehoorverlies en een lichte vorm van hersenletsel. Over de oorzaak van het gehoorverlies wordt sindsdien druk gespeculeerd. Frankrijk liet haar ambassade na alle geruchten controleren, maar het is niet bekend of daar iets is aangetroffen.

Ultrasoon wapen
Een van de mogelijkheden is dat Cuba de Amerikaanse diplomaten bestookt met een ultrasoon wapen. Ze zouden de diplomaten blootstellen aan geluidsgolven die niet hoorbaar zijn, maar het gehoor wel beschadigen. Een andere mogelijkheid is dat een andere partij verantwoordelijk is voor de geluidsaanvallen, bijvoorbeeld de Russen, zoals ook wel is gesuggereerd. Hoewel niemand dus nog weet wie er achter de aanvallen zit, zijn de Cubanen verantwoordelijk voor de veiligheid van de diplomatieke staf in Havana. De Amerikaanse regering besloot daarom als tegenzet in mei al twee in Washington gestationeerde Cubaanse diplomaten naar huis te sturen.

ambassade-gebouw-vs

De ambassade van de VS

FBI-agenten
De Cubanen noemden die zet ‘ongerechtvaardigd en ongegrond’ en stelden dat ‘Cuba niet heeft toegestaan of zal toestaan dat Cubaans grondgebied wordt gebruikt voor welke actie dan ook tegen geaccrediteerde diplomaten en hun gezinnen, zonder enige uitzondering’. Het land wil graag meewerken aan een onderzoek naar de plotselinge medische klachten van de Amerikaanse diplomaten en heeft daarbij de deur voor de FBI opengezet.

Bron
* Maarten Back in de NRC, 15 december 2017

Link
* Persbureau Associated Press publiceert vandaag een overzichtsartikel over de ‘akoestische oorlogvoering’ in Havana waar Amerikaanse en Canadese diplomaten doelwit van zijn. De Engelstalige tekst is getiteld: Cubaans mysterie; ook Castro verbaasd over raadselachtig letsel van VS-diplomaten.

Advertenties

Castro kritiseert harde lijn van Trump

De Cubaanse president Raúl Castro is van mening dat de aangekondigde maatregelen van president Trump ‘een stap terug’ betekenen voor de relaties tussen Cuba en de VS, die sinds 2015 langzaam verbeterd leken. Castro sprak bij gelegenheid van de zitting van het Cubaans parlement / Nationale Assemblee. Zijn toespraak werd door de Cubaanse televisie uitgezonden. Castro’s kritiek kwam een week voor de tweede verjaardag op 20 juli van de opening van ambassades van beide landen in Havana en Washington.

diaz-canel-asamblea-14072017

Castro met naast hem de eerste vice-president Díaz-Canel

Castro’s kritiek is een reactie op de aankondiging van Trump in juni in de wijk Little Havana (Miami) van hardere maatregelen tegen Cuba waarin hij o.a. een ban uitsprak op handel met toeristenprojecten die eigendom zijn van het Cubaanse leger. Ook kondigde hij een aanscherping aan van het Amerikaans handelsembargo tegen Cuba, dat dateert uit 1962. Raúl Castro merkte in zijn toespraak op dat de nieuwe maatregelen van Trump ‘herinneringen oproepen aan de vijandige retoriek die de Koude Oorlog kenmerkte’ en de confrontatie ‘die 50 jaar geleden zwaar mislukt is’.

Mensenrechten
Dat die nieuwe beperkingen er komen omwille van de mensenrechten, vindt de president ironisch en hij spreekt over ‘manipulatie van de mensenrechten.’ Bovendien heeft Cuba ‘geen lessen te krijgen van de VS of iemand anders’. Castro zei dat Cuba bereid bleef zaken van wederzijds belang met de VS in de toekomst te blijven bespreken. ‘Cuba en de VS kunnen samenwerken en naast elkaar leven met respect voor de verschillen. Maar niemand moet verwachten dat hiervoor concessies zullen worden gedaan, die een inbreuk betekenen op de soevereiniteit en onafhankelijkheid van het land.’ Hij waarschuwde dat elke poging de revolutie ten val te brengen, zal mislukken, zoals dat eerder gebeurde onder de 11 Amerikaanse presidenten die Trump voorgingen.

Aftreden
Castro (86 jaar) zal nog 7 maanden zijn presidentiële functie uitoefenen waarna hij in februari 2018 terugtreedt als president. Hij zal hoogstwaarschijnlijk leider van de Cubaanse Communistische Partij blijven. Zijn generatie, die Cuba sinds 1959 leidde, sterft uit. Raúl Castro liet ook weten niet te spreken te zijn over de ‘politieke vervolging’ van de voormalige Braziliaanse president en ‘kameraad’ Lula.

Bron
* Al Jazeera, 15 juli 2017
Link
* Toespraak Raúl Castro op 14 juli 2017, website Cubadebate

Eén maand zonder vicevoorzitter Machado Ventura

Al één maand lang is de Cubaanse tweede vicepresident José Ramón Machado Ventura niet meer in de openbaarheid verschenen. Reinaldo Escobar, journalist van 14ymedio, vraagt zich af wat de reden van de afwezigheid van de tweede sterke man in Havana kan zijn. De laatste maal dat de vicepresident werd gezien, bezocht hij een landbouwproject in Pinar del Río.

machado-ventura-2017

Machado Ventura

De 86-jarige Machado Ventura, geboren in San Antonio de las Vueltas, is als tweede partijsecretaris al ruim 10 jaar de sterke man in de schaduw van Raúl Castro. Hij was nooit langer dan 48 uur afwezig op televisieschermen en in krantenkolommen tot en met 27 februari jl. Dat leidde tot geruchten, zeker in een land waar de bevolking gewoon is meer aandacht te schenken aan het ontbreken van nieuwsberichten dan aan het nieuws zelf.

Opvolging
De afwezigheid van Ventura komt op een moment – minder dan een jaar – dat Raúl Castro zijn ambt als president zal neerleggen en de vraag dringt zich op wie hem zal opvolgen. Wanneer Machado Ventura verdwijnt, is de benoeming van een tweede partijsecretaris noodzakelijk en die zal meer duidelijkheid brengen over de vraag van Raúl’s opvolging, een van de best bewaarde geheimen in Cuba van de laatste jaren. Als de huidige eerste vicepresident Diaz Canel benoemd wordt tot tweede man van de partij, wordt daarmee een traditie voortgezet waarmee meer macht bij één persoon ligt. Maar ook andere namen worden genoemd zoals die van Bruno Rodríguez, de huidige Minister van Buitenlandse Zaken, Lázaro Expósito, partijvoorzitter in de provincie Santiago of Salvador Valdés Mesa, oud-leider van de staatsvakbeweging CTC. Er zou dan sprake zijn van een tweehoofdige leiding (van staat en partij), een ongewone route voor communistische regimes.

Fidel alleenmacht
Tientallen jaren was alle macht geconcentreerd bij Fidel Castro die veel van zijn ontelbare taken delegeerde naar zijn broer. In 2006 werd de Cubaanse leider door ziekte gedwongen zich terug te trekken uit het openbare leven, en erfde Raúl Castro dit conglomeraat van taken die voortvloeiden uit het leiderschap van de partij én de staat. Maar in de periode van Raúl Castro werd het systeem van de twee parallele functies gesplitst. De eerste vicepresident was niet langer ook dezelfde persoon als tweede man van de partij PCC. Machado Ventura bleef de tweede man van de partij. Machadito, zoals hij door zijn vrienden wordt genoemd, heeft het imago van een ayatollah en beschermer van de ware ideologie, gecultiveerd. Het is een vorm van orthodoxie die in Cuba niet gekoppeld is aan de dogma’s van het marxisme-leninisme, maar aan de doctrine van het eigenzinnige Fidelismo.

CUBA-LA HABANA-ASISTEN MACHADO VENTURA Y DÍAZ-CANEL A CEREMONIA DE CONDECORACIÓN CON LA ORDEN CARLOS J. FINLAY

José Ramón Machado Ventura (links), tweede partijsecretaris, vicevoorzitter van de Staatsraad en de Raad van Ministers ontving op 21 januari 2017  de onderscheiding Carlos J. Finlay uit handen van Elba Rosa Pérez Montoya, Minister van Wetenschappen en Milieu. Rechts: Miguel Díaz-Canel Bermúdez, eerste vicevoorzitter van de Staatsraad en de Raad van Ministers .

Onbeweeglijk
De aanwezigheid in de top van de samenleving van een onverbiddelijke Cerberus (de driekoppige hellehond uit de mythologie die de poorten van de onderwereld bewaakt) als Machado Ventura, wordt door analisten beschouwd als de wens van Fidel Castro, die hem achter zijn broer plaatste om te voorkomen dat deze van de uitgestippelde weg zou afwijken. Zo werd de man die ooit een medische graad haalde, volgens het jargon uit de Sovjettijd van de perestrojka, de rem op de hervormingen die Raúl Castro zou willen doorvoeren. Machado Ventura verwierf zijn reputatie van onbeweeglijkheid en gebrek aan flexibiliteit ook door zijn strenge optreden tijdens de provinciale vergaderingen die hij overal in het eland leidde en die vooraf gingen aan de twee laatste congressen van de partij. Daar werden besluiten voorgekookt, akkoorden gesloten en de vertegenwoordigers verkozen voor het partijcongres die trouw betoonden aan de ‘heilige geboden’ van het Raúlismo.

Harde lijn
Wellicht is er nu een einde gekomen aan de hoofdrol die hij speelde. De man die de val van functionarissen aankondigde, tijdens de vieringen van de Eerste Mei de bevolking toesprak en tientallen jaren kerstbomen verbood in openbare gebouwen, zou van het toneel zijn verdwenen. Zo verdwijnen ook  zijn toespraken die opriepen tot efficiëntie en zijn bezoeken aan productiebedrijven waar hij aanmoedigde tot meer discipline en opofferingsgezindheid. Of is het mogelijk dat Machadito – de waakhond van de orthodoxie – als een feniks uit zijn as herrijst en de boeren opnieuw uitlegt hoe zij boniato moeten telen of de ingenieurs in een fabriek uitlegt hoe zij de grondstoffen beter kunnen gebruiken? De hoeders van de harde lijn zullen die wederkomst met opluchting verwelkomen.

Bron
* Reinaldo Escobar op de website 14ymedio, 27 maart 2017

Cubanen 1 jaar na Obama’s bezoek ontgoocheld (deel 1)

Vorig jaar 20 maart begon Barack Obama zijn historische bezoek aan Cuba. De verwachtingen bij veel betrokkenen waren hoog gespannen. Een jaar later maken Cubanen de balans op over wat er gebeurd is en vooral wat niet gebeurde.

obama-enthousiaste-cubanen-kant-van-de wegDe bewoner van het Witte Huis wekte enthousiasme op tijdens zijn wandeling door de straten van Havana. Parallel met zijn officiële agenda, sprak hij met jonge ondernemers, nam deel aan een humoristisch programma, bezocht een paladar en ontmoette leden van de civil society. Veel van de sympathie verdween toen hij in januari 2017 besloot een einde te maken aan de politiek van pies secos/ pies mojados (droge voeten, natte voeten). Tot dan toe mochten Cubanen die het vasteland van Amerika bereikten, blijven. Degenen die op zee onderschept werden door de autoriteiten, werden teruggestuurd. Wie nu op de straten in Cuba vragen stelt over Obama’s bezoek, krijgt in meerderheid kritische antwoorden, verbitterde reacties en het gevoel verraden te zijn.

50.000 emigranten
‘Ik verloor mijn leven,’ vertelt Luis Pedroso aan een journalist van de website 14ymedio. Hij is geluidstechnicus en verkocht al zijn bezittingen om een illegale reis naar de VS te kunnen bekostigen. Hij reisde van Cuba naar de Dominicaanse Republiek, stak over naar Mexico en kwam precies op 12 januari bij Nuevo Laredo met de grens van Mexico en VS aan toen er een einde kwam aan de gunstige migratiepolitiek voor de Cubanen. ‘Waarom deed hij dat?’, vraagt Pedroso zich af. ‘De Cubanen drukten Obama aan hun hart en hij heeft ons verraden.’ Hij slaapt nu op de sofa bij zijn zus thuis en hoopt ‘opnieuw geld te kunnen verdienen om weg te kunnen.’ Hij gelooft dat ‘Trump minder sympathiek is’, maar misschien ‘loyaler.’ Na het bezoek van de Amerikaanse president groeide het aantal Cubanen die de VS binnenkwamen. In het fiscaal jaar 2016 (januari – september) kwamen volgens de Amerikaanse douane 50.000 Cubanen het land binnen.

bezoek-obama-Bay Rays y el equipo nacional de Cuba-22032016

Het gezin Obama en president Raúl Castro tijdens honkbalwedstrijd

Kleine zelfstandige
Norma  werkt als verkoopster in een cafetaria in de Chinese buurt van Havana. Zij herinnert zich hoe de mensen de gekste dingen uithaalden om Obama te kunnen zien. Zelf stond ze met honderden anderen aan de Paseo del Prado toen de presidentiële auto met de familie Obama passeerde. Zij is teleurgesteld over de geringe economische voordelen die het bezoek opleverde. ‘Alles leek er op dat er van alles geregeld zou worden en dat de kleine zelfstandigen nu de mogelijkheid zouden krijgen om producten en goederen uit de VS te kunnen invoeren’, dacht zij, maar ‘alles bleef even ingewikkeld.’ De zakenvrouw die een ijsmachine wilde invoeren uit de VS, wilde een lening aanvragen of een investeerder vinden die haar wilde helpen’. Maar de belemmeringen van de zijde van de Cubaanse douane bemoeilijkte de import van het apparaat. Ook vanuit de VS verliep het project moeizaam.

bezoek-obama-beeld-jose-marti21032016Platteland
Ook op het platteland zijn de verwachtingen niet langer hooggespannen. Landbouwer Luis García die buiten Cienfuegos rijst teelt, zegt dat ‘alles erg is vertraagd’. De versoepelde regels die Obama lanceerde en vooral bedoeld waren voor de particuliere sector en de landbouw ‘ hebben tot nu toe geen voordeel opgeleverd,’ stelt de boer. Hij blijft de aarde bewerken met een oud koppel ossen. Hij is niet vergeten hoe men tijdens het bezoek verhalen hoorde over ‘gereedschappen, kleine tractoren en zaadgoed’ die beschikbaar zouden komen, ‘maar alles is onveranderd hetzelfde’. Toch gelooft hij dat ‘Obama de beste president van de VS is, die ons heeft geraakt, een integere man,’ aldus Luis Garcia.

Bron
* Luz Escobar, website 14ymedio, 19 maart 2017

Trump zou profijt moeten trekken van Obama’s Cuba-beleid

Als de media, China, Putin, IS, Immigratie en de muur hem niet teveel in beslag nemen, zou Trump de aandacht kunnen richten op het Amerikaanse Cubabeleid en er een succesje kunnen behalen. Dat schrijft Vincent T. Gawronski, hoogleraar politieke wetenschappen aan het Birmingham Southern College in Alabama in US News & Worldreport van 30 januari jl.

obama-barack-raul-castro-handen-in-luchtHij bezocht Cuba de afgelopen 6 maanden tweemaal: de eerste keer als lid van de groepering Witness for Peace en de tweede keer met collega’s en studenten aan het Birmingham Southern College.  Hij is ervan overtuigd dat de pogingen van president Barack Obama om de relaties met Cuba te verbeteren voor Trump de mogelijkheid bieden om het regime te beïnvloeden en uiteindelijk het embargo op te heffen. Cuba is in steeds grotere mate afhankelijk van Amerikaanse dollars en Amerikaans-Cubaanse partnerships lijken onvermijdelijk. Trump moet de druk op het regime tot politieke en economische liberalisering voortzetten en de aanwezigheid van Cubaanse burgers op het eiland actief bevorderen. Helaas weet Trump weinig van Cuba of over de Amerikaans-Cubaanse betrekkingen. In oktober tweette hij verwarrend: ‘Het volk van Cuba heeft te lang gestreden. Ik zal de beleidsvoornemens van Obama en de concessies aan Cuba terugdraaien tot de vrijheden van de Cubanen zijn hersteld.’ Herstellen tot wanneer? Tot de bloedige dictatuur van Fulgencio Batista?

manuel-cuesta-morua-politiewagen-28012017

De politie-auto waarin de oppositieleider Manuel Cuesta Morúa zaterdag 28 januari werd afgevoerd.

Mensenrechten
Zeker, de schending van mensenrechten gaat door in Cuba. In het jaarverslag 2015/2016 van Amnesty International wordt gemeld dat ‘ernstige beperkingen op de vrijheden van meningsuiting, vereniging en bewegingsvrijheid voortgaan. Duizenden gevallen van bedreigingen aan het adres van critici van het regime en arbitraire aanhoudingen en detenties werden gemeld.’ De vervolging van dissidenten in Cuba gaat door en Trump en de internationale gemeenschap moeten de druk op het regime vergroten om de schending van de mensenrechten te beëindigen, politieke gevangenen te bevrijden en vrije en eerlijke verkiezingen te houden.

Complexe relaties
Maar Cubanen hebben nu wel mogelijkheid om naar het buitenland te reizen, contact te zoeken op internet en kleine bedrijven op te richten om zo hun welvaart te doen groeien. Cubanen intensiveren hun contacten met het buitenland en de druk van veranderingen van onderop kan leiden tot een sterkere civil society waar vooral de jongere Cubanen zich minder identificeren met de Revolutie. Het falen en de hypocrisie over de Cubaanse Revolutie zijn voor een bezoeker aan Cuba al snel zichtbaar. Cubanen waarderen de revolutionaire verworvenheden – onderwijs, gezondheidszorg, de confrontatie met de VS – maar er is ook de overduidelijke ongelijkheid en de absurditeiten. Megan Mooser, een studente en deelnemer aan het bezoek, noteerde: ‘Een oogverblindend feit was de ongelijke verdeling van de rijkdom en de macht overal in Cuba. In een economisch systeem waar iedereen verondersteld wordt gelijk te zijn, worden de gebreken duidelijk zichtbaar.’

trumpCredits
De bal ligt bij Trump. Hij kan profiteren van de maatregelen die Obama ten aanzien van Cuba decreteerde. De Cubaans-Amerikaanse betrekkingen zijn nooit normaal geweest en zullen dit nooit worden, maar het embargo is contraproductief en staat lijnrecht tegenover de Amerikaanse belangen omdat het een legitimatie voor het Castroregime vormt en de mogelijkheden voor Amerikaanse belangen en commerciële belangen inperkt. Obama maakte een einde aan de voorkeursbehandeling van Cubaanse migranten en hief de natte-voeten-droge-voeten regeling op. Hij sloot daarmee een hogedrukventiel voor ontevreden Cubanen af. Duizenden van hen zijn nu ongelukkigerwijs gestrand in Centraal-Amerika.  Maar dit biedt Trump een betere onderhandelingspositie. Wanneer Raúl Castro in 2018 aftreedt, zoals hij beloofde kan Trump de nieuwe president een ultimatum bieden met de definitieve beëindiging van het embargo. Zo kan hij de credits krijgen voor wat Obama begon. Maar het zou ook al aardig en behulpzaam zijn als Castro of zijn opvolger iets aardigs over Trump zouden tweeten.

Bron
* Vincent T. Gawronski in US News & World Report, 30 januari 2017

Cuba wil harmonische betrekkingen met Trump

Cuba heeft de nieuwe regering van Donald Trump een constructieve samenwerking aangeboden. ‘De Verenigde Staten en Cuba kunnen in harmonie en met respect samenleven. Cuba zal echter geen inbreuk op zijn soevereiniteit en onafhankelijkheid dulden’, zei regeringsleider Raúl Castro woensdag bij de sluiting van de Top van Latijns-Amerikaanse en Caribische landen (Comunidad de Estados Latinoamericanos y Caribeños (Celac) in de Dominicaanse Republiek.  Sinds de oprichting van CELAC in 2011 namen niet eerder zo weinig presidenten aan de CELAC-conferenie deel; de presidenten van Mexico, Panama en Colombia lieten op het laatst weten af te zien van deelname.

celac-raul-celac-dominicana-toespraak-25012017

Raúl Castro bij de CELAC-conferentie

De Cubaanse president reageerde voorzichtig op eerdere dreigementen van president Trump om stappen terug te zetten op de weg naar de verzoening als het regime geen strengere eisen zou accepteren inzake de verbetering van de burgerlijke vrijheden in Cuba. Castro: ‘Ik spreek de wens van Cuba uit door te gaan met de onderhandelingen over bilaterale zaken met de VS op basis van gelijkheid, wederkerigheid en onafhankelijkheid van ons land, en voort te gaan met de respectvolle dialoog en samenwerking over thema’s in ons gemeenschappelijk belang met de nieuwe regering van president Donald Trump.’  Hij voegde er aan toe dat beide landen met elkaar kunnen samenwerken, maar dat ‘men niet moet verwachten dat Cuba concessies doet die botsen met haar soevereiniteit en onafhankelijkheid’. Aanvankelijk steunde Trump het verzoeningsproces van zijn voorganger Barack Obama, later sprak hij van een ‘slap akkoord’ en vond hij de hervormingen in Cuba allesbehalve overtuigend.

celac-presidente-salvador-sanchez-medina-dom-r-25012017

De wisseling van de voorzitter van de CELAC

De Muur
De conferentie werd gisteren afgesloten op de dag dat bekend werd dat president Trump de muur tussen de VS en Mexico daadwerkelijk wil bouwen, maar de 33 landen van de CELAC beperkten zich tot een veroordeling van ‘het racisme en de xenofobie’ en eisten erkenning van de ‘ bijdragen van migranten in hun landen van oorsprong en landen waar zij nu verblijven.’

Bronnen
* Persbureau EFE en de Telegraaf

Link
* Toespraak (tekst en video) van Raúl Castro (9 minuten), 25 januari 2017